Ματθ. ιη΄, 23-25

ΦΕΥΓΟΝΤΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΤΗΣ ΑΓΑΠΗΣ.

«ουκ έδει και σε ελεήσαι τον σύνδουλόν σου, ως και εγώ σε ηλέησα;»

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Ανακουφισμένος εξήλθε απ’ το αρχοντικό του αφεντικού του ο χρεωφειλέτης δούλος των μυρίων ταλάντων. Γλύτωσε την τιμωρία και το χρέος. Ο ίδιος όμως δεν κατάφερε να γίνει ελεήμων ανάλογα προς τον συνάνθρωπό του και να χαρίσει το μικρό χρέος που αυτός είχε απέναντι του. Πόσο ταιριάζει αυτή η κατάσταση με μας... πόσες φορές τελειώνει ο εκκλησιασμός και απαλλαγμένοι από το βάρος της αμαρτίας συναντάμε έξω από την εκκλησία τον δικό μας χρεωφειλέτη!

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) ΕΚΚΛΗΣΙΑ = ΟΙΚΟΣ ΕΛΕΟΥΣ

* Ο Άγ. Γρηγόριος ο Παλαμάς εξηγώντας την συγκεκριμένη παραβολή θα πει πως στον Ιερό Ναό, και στο Ι. Βήμα συγκεκριμένα, κάθεται ο Κύριός μας. Ο Βασιλεύς του παντός «συναίρει λόγον αοράτως μετά των δούλων αυτού». Όσα γίνονται μέσα στην Θ. Λατρεία είναι ένα πνευματικό αλισβερίσι.

*Βλέποντας την φιλανθρωπία του Δεσπότου μας νιώθουμε το χρέος των αμαρτιών μας βαρύ. Μετανοούμε και προσευχόμαστε και κλαίμε για το πλήθος των αμαρτιών μας. Δίνουμε υπόσχεση ότι θα αλλάξουμε και θα ζήσουμε θεαρέστως την υπόλοιπη ζωή μας.

* Συγκινούμαστε από τα παραδείγματα της ζωής των Αγίων και των Μαρτύρων. Οι ευαγγελικές και αποστολικές περικοπές, οι ερμηνείες του ιεροκήρυκα μαλακώνουν την πέτρινη ψυχή μας. Βιώνουμε την αγάπη και το έλεος του Θεού στην καρδιά μας και μέσω της Θ. Λειτουργίας καλούμαστε να «αγαπήσουμε αλλήλους» κατά την υπόδειξη και την πράξη του Ιησού.

* Οι προσευχές μας μιλούν για εκζήτηση του «Θείου ελέους». Θα πούμε πολλές φορές τον Ν΄ ψαλμό της μετανοίας το «ελέησόν με ο Θεός». Θα ψάλουμε μέσα από τα τροπάρια ζητώντας το εύσπλαχνο βλέμμα του Θεού να πέσει στο χώρο της υπάρξεώς μας. Αμέτρητες φορές το «Κύριε ελέησον» θα ακουστεί στους θόλους των ναών. Ένα «Κύριε ελέησον» που δεν το βαριέται ούτε ο ψάλτης, ούτε ο παπάς!

Β) ΕΞΕΡΧΟΜΕΝΟΙ

* Βγαίνοντας από τον Ναόν συναντάμε τις αιτίες του μίσους και τις κακίες. Ο «λειτουργημένος» και «μεταμορφωμένος» εσωτερικά πιστός τα παραθεωρεί όλα και δίνει συγχώρηση. Ο επιφανειακά λειτουργηθείς καταπιάνεται εκζητώντας το δίκιο του.

* Το σημερινό ευαγγελικό χωρίο φανερώνει το ‘ήθος’ και την ανωτερότητα του Χριστιανισμού. Όχι την ‘ηθική’ που μονομερώς τονίζουν πολλοί σήμερα, ούτε ‘τους τρόπους ευγενείας και καλής συμπεριφοράς’ που γίνονται ατμός και καπνός μπροστά σε κάθε προκλητική κατάσταση. Αλλά την στάση του Χριστιανού απέναντι στο Θεό και στους συνανθρώπους του.

* Παρατηρώντας λοιπόν λίγο τους ανθρώπους θα δούμε ότι όσοι έχουν εργασθεί πνευματικά και έχουν ανεπτυγμένες τις πνευματικές αισθήσεις τους είναι εύσπλαχνοι, φιλόθεοι και φιλάνθρωποι. Όσοι απομακρύνονται από τον Θεό άσπλαγχνοι και σκληροί. Και ενώ μπορούμε να μιλάμε και να διαδηλώνουμε για ανθρώπινα δικαιώματα, συγχρόνως μπορούμε να τσακωνόμαστε και να εκφραζόμαστε χυδαία απέναντι στον ταξιτζή που μας ίσως μας έχει κλείσει τον δρόμο. Λεπτομέρειες… που όμως κάνουν την διαφορά στον Χριστιανισμό!

 

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Ο Ιερός Αυγουστίνος θέλοντας να δώσει το νόημα της διδασκαλίας του Ιησού και να μας ενεργοποιήσει στην κορυφαία αρετή της αγάπης και της συγχωρητικότητος θα μας πεί εύστοχα: «Κανένα καρφί δεν θα ήτο δυνατόν να κρατήσει το σώμα του Ιησού Χριστού πάνω στο σταυρό εάν δεν υπήρχε η ευσπλαγχνία και η αγάπη Του για τον πεπτωκότα άνθρωπο». Σ’ αυτό καλούμαστε να δώσουμε εξετάσεις στην επίγεια ζωή μας μιμούμενοι τον Δεσπότη μας.

(Ματθ. 17, 14 - 23).

ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΑΝΑΤΡΟΦΗ.

«φέρετέ μοι αυτόν ώδε...» (Ματθ. 17, 17).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Καθημερινά, ο πατέρας της σημερινής Ευαγγελικής περικοπής, υποφέρει και θλίβεται για την ψυχική ασθένεια του παιδιού του. Παίρνει την απόφαση να καταθέσει πλέον το πρόβλημά του στο Χριστό. Τα λόγια του λιτά, περιεκτικά εμφανίζουν την τραγική διάσταση του μαρτυρίου που ζεί∙ «Κύριε, ελέησόν μου τον υιόν, ότι σεληνιάζεται και κακώς πάσχει∙ πολλάκις γαρ πίπτει εις το πυρ και πολλάκις εις το ύδωρ» (Ματθ. 17, 15). Ψυχική ασθένεια, η χειρότερη μορφή ασθένειας που οδηγεί τον άνθρωπο σε ακραίες καταστάσεις, καθώς τα ακάθαρτα πνεύματα δεσμεύουν το λογικό και την καρδιά και ο άνθρωπος ενεργεί χωρίς να έχει επαφή με το γύρω του περιβάλλον… «Φέρετέ μοι αυτόν ώδε» (Ματθ. 17, 17) ακούγεται αποφασιστικός και στερεός ο λόγος του Κυρίου! Φέρτε τα παιδιά σας στο Χριστό, υπογραμμίζω και εγώ προλογικά στην έναρξη της δικής μου ερμηνευτικής προσέγγισης.

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) Η ΕΥΘΥΝΗ ΤΗΣ ΑΝΑΤΡΟΦΗΣ

* Η τεκνογονία είναι ένα υψηλό έργο για τον ανθρώπινο προορισμό. Δεν είναι μόνο η διαιώνιση του είδους, ως μηχανισμός βιολογικός, αλλά ο άνθρωπος γίνεται συνδημιουργός με τον Θεό κατά το αιώνιο πρόσταγμά Του∙ «αυξάνεσθε και πληθύνεσθε και πληρώσατε την γην και κατακυριεύσατε αυτής» (Γεν. 9, 1). Έτσι η ευθύνη για τους εκάστοτε γονείς είναι μεγάλη, αφού καλούνται να αναθρέψουν τα τέκνα τους «εν παιδεία και νουθεσία Κυρίου» (Εφ. 6, 4), εγχείρημα κοπιώδες, υπεύθυνο και μοναδικό.

* Κάθε ηλικία του ανθρώπου έχει ανάλογες δυσκολίες. Όμως η παιδική έχει καθριστικές απαιτήσεις, αφού εκεί τίθονται οι βάσεις για την περαιτέρω εξέλιξη του ατόμου. Ανύστακτη φροντίδα, λεπτομερής επιμέλεια, εκλογή τρόπου ανατροφής, είναι μερικά από τα στοιχεία που επιδρούν καταλυτικά στην εικόνα που θα εμφανίσει στο μέλλον η ανθρώπινη προσωπικότητα. Αρκετοί γονείς μελετούν, συμβουλεύονται παιδοψυχολόγους, κάνουν γενικά ότι μπορούν για να επιτύχουν στην υπόθεση αυτή. Δυστυχώς (καθώς και οι ίδιοι δεν Τον γνωρίζουν) κρατούν έξω από τη συνολική τους προσπάθεια τον Χριστό! Κάνουν τα πάντα χωρίς να κάνουν το αναγκαίο. Φροντίζουν για λεπτομέρειες και αμελούν την ουσία...

* «Ου το σπείραι ποιεί πατέρα μόνο, αλλά το παιδεύσαι καλώς∙ ουδέ το κυήσαι μητέρα εργάζεται, αλλά το θρέψαι καλώς» (MPG 54, 636 και MPG 60, 75), άποψη του ι. Χρυσοστόμου, η οποία αποκαλύπτει ότι οι γονείς δεν είναι απλά και μόνο φυσικοί γεννήτορες, αλλά εκείνοι που θα διαπλάσουν «εν συνόλω» την προσωπικότητα των τέκνων τους με φώτιση και άνωθεν καθοδήγηση. Πόσες φορές ο γονιός δεν αισθάνεται αναποφάσιστος, διστακτικός, διχασμένος μπροστά σε κατευθύνσεις που πρέπει να δώσει ή τρόπους που πρέπει να υποδείξει στο παιδί του...

 

Β) Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

* Μεγάλη σημασία οφείλουν οι γονείς να δώσουν αρχικά στη σωστή λειτουργία της οικογένειας, ως «κατ’ οίκον εκκλησίαν» (Α΄ Κορ. 16, 19), καθώς είναι το άμεσο περιβάλλον στο οποίο λαμβάνει τα πρώτα ερεθίσματα το παιδί. «Εκκλησίαν ποίησόν σου την οικίαν» προτρέπει και πάλι ο ι. Χρυσόστομος, αφού εκεί το μέλλον της κοινωνίας πλάθεται, θεμελιώνονται οι αξίες, συντελείται κάθε σωματική και πνευματική προκοπή.

* Τη σκυτάλη παραλαμβάνει η Εκκλησία. Τα Άγια Μυστήρια, τα θεία Ευαγγελικά νοήματα γίνονται η τροφή της ψυχής και διαπλάθουν ισχυρούς χαρακτήρες, έτοιμους και δυνατούς να εκτεθούν στη ζούγκλα της κοινωνίας, στην αποθέωση της αθεΐας, της πονηρίας και της δυσωνύμου αμαρτίας. Ισχυρές δυνάμεις, ακλόνητες αντοχές, αποτελεσματικές αντιστάσεις εμφανίζουν εκείνα τα παιδιά στα οποία έχουν εργαστεί συγχρόνως οι γονείς και ο Χριστός!

* Χαιρόμαστε λοιπόν όταν βλέπουμε τους γονείς να φέρνουν τα παιδιά στο Χριστό και στην Εκκλησία. Να μεταλαμβάνουν των ζωοποιών Μυστηρίων και ας υπάρχει φασαρία, κλάμα και αναταραχή πολλές φορές στο ναό... Οι γονείς οφείλουν και πάλι να τους πληροφορούν για το τι εδώ συντελείται και ποιός είναι ο χώρος που ο Θεός λατρεύεται. Κάθε γονιός κάνει σχέδια για το παιδί του, ιδιαιτέρως αν έχει την οικονομική επιφάνεια, αλλά η μεγαλύτερη παρακαταθήκη που μπορεί να του αφήσει είναι η πίστη στο Χριστό!

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Τα παιδιά αδελφοί μου, μιμούνται και αντιγράφουν. Ότι δώσουμε κατά τη διαπαιδαγώγησή του αυτό και θα εισπράξουμε καθώς θα ενταχθούν στην κοινωνία και την καθημερινότητα. Όταν η αγάπη του Θεού απουσιάζει οι γονείς είναι ελλιπείς απέναντι στα παιδιά τους, όπως φυσικά και τα ίδια. Ενώ θα έχουν λάβει όλα τα εφόδια για λαμπρή και επιτυχημένη σταδιοδρομία δεν θα ξέρουν από που να κρατηθούν όταν η ζωή θα τους εμφανίσει το σκληρό της πρόσωπο...

(Ματθ. ιδ΄, 14-22).

ΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΛΟΓΟ.

«Ουκ επ’ άρτω μόνω ζήσεται άνθρωπος, αλλ’ εν παντί

ρήματι εκπορευομένω διά στόματος Θεού» (Δευτ. 6, 3).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Σήμερα αγαπητοί μου αδελφοί αποφάσισα να μην σταθώ στο θαύμα του Κυρίου (πολλαπλασιασμός άρτου), αλλά επιθυμώ να αναπτύξω ολίγα για τον «άρτο» εκείνο που τρέφει και στηρίζει τις ψυχές των ανθρώπων... τον Λόγο του Θεού και κατ’ επέκταση να διατυπώσω ορισμένες σκέψεις για το θείο κήρυγμα, τις προϋποθέσεις του δηλαδή, την αξία, το περιεχόμενο, την σπουδαιότητά του, ώστε να καταστεί αυτό τροφή της ψυχής ωφέλιμη και σωτήρια. Ο σημερινός κήρυκας του ευαγγελίου αναρωτείται πολλές φορές με ποιό τρόπο μα πληροφορήσει και να διδάξει τους ακροατές του (ζουν σε μια «κοινωνία ταχύτατης πληροφόρησης», τι λες και παραπληροφόρησης!), ενώ το υλικό των ψυχών στις οποίες απευθύνεται είναι σκληρότερο από το μπετόν και την άσφαλτο που μας περιβάλλει…

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) Ο ΛΟΓΟΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ – Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΟΥ ΣΠΟΡΟΥ

* Παρομοίωσαν τον Λόγον του Θεού με τον σπόρο και αυτό εκφράζει μια βαθύτερη έννοια. Όπως ο μικρός σπόρος εξωτερικά δείχνει πτωχός και όχι κάτι σπουδαίο, αλλά στις κατάλληλες συνθήκες παράγει ζωή, έτσι και ο Λόγος του Θεού μπορεί να είναι απλός, υστερημένος ενίοτε από ιδιαίτερη τεχνική και περίπλοκες μεθόδους, όμως κρύβει δυνάμεις που εκπλήσσει τόσο τον ιεροκήρυκα όσο και τον ακροατή του.

*Είναι ικανός, να αναγεννήσει τον άνθρωπο «εν Χριστώ». Να τον αναμορφώσει, να τον κατευθύνει, να τον φωτίσει, να του δώσει απαντήσεις σε προσωπικό επίπεδο, να μεταστρέψει την ψυχή του από την αμαρτία στην αρετή, να του χορηγήσει δύναμη στην δύσκολη καθημερινότητα που καλείται να επιβιώσει. Και ας μην μακρηγορώ, καθώς προέρχεται από το Άγιο Πνεύμα (τον «θησαυρό» των αγαθών) παρέχει μοναδική πληρότητα στην ύπαρξη την ανθρώπινη.

Β) ΛΟΓΟΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΣ – ΛΟΓΟΣ ΘΕΑΝΘΡΩΠΙΝΟΣ

* Και αν τα λεγόμενα των ανθρώπων (λ.χ. πολιτικών, δημαγωγών) έχουν σκοπό να κατευθύνουν την σκέψη των ακροατών προς εξυπηρέτηση συμφερόντων των ολίγων, τάζοντας παράλληλα ψευδές υποσχέσεις καλύτερων συνθηκών ζωής, κοινωνικής αναμόρφωση, ταξικής αναδιοργάνωσης, εύρεσης οικονομικών πόρων, ο Λόγος του Θεού επιθυμεί-στοχεύει να θεραπεύσει την ψυχή, να την απαλλάξει απ’ την δουλεία των παθών και να την καταστήσει πραγματικά ελεύθερη.

* Ο ανθρώπινος λόγος είναι επισφαλής, βασίζεται σε νόμους επίγειους και κανόνες που εμπεριέχουν συχνά την πιθανότητα του λάθους. Ο ευαγγελικός όμως είναι ουράνιος και προέρχεται από την αλήθεια του Θεού. Οι Απόστολοι του Χριστού έγιναν τα στόματά Του (αυτό οφείλει να κάνει ο ιεροκήρυκας). Ωραιότατα ο Ι. Δαμασκηνός θα μας πεί: «Την εμήν άλογον διάνοια Λόγωσον». Γι’ αυτό και ο ιεροκήρυκας εάν δεν έχει πνευματική εμπειρία καλόν είναι να παραθέτει σχετικές (με το θέμα) γνώμες των Πατέρων, αντιλαμβανόμενος ότι δεν εκτελεί μια επιστημονική διάλεξη αλλά παραθέτει και αναλύει υψηλά πνευματικά νοήματα που απαιτούν βιωματική εμπειρία και συνειδητή μετοχή…

 

Γ) ΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟ ΛΟΓΟ ΤΟΥ ΘΕΟΥ

* Στην εποχή μας υπάρχει η νοοτροπία να θέλουμε τον καλό και μορφωμένο ιεροκήρυκα. Αυτόν που θα μας οδηγήσει με τα λόγια του στην δροσιά του ουρανού, υστερούμε όμως στην εφαρμογή και στην τήρηση των ακουόμενων λόγων, οπότε και η πνευματική ικμάδα χάνεται από την έλλειψη βάθους πνευματικής ζωής.

* Σε κάθε τήρηση της εντολής του Θεού μας λέει ο Άγ. Μάξιμος κρύβεται μυστικά ο ίδιος ο Χριστός. «Ο γούν δεξάμενος μίαν εντολήν και ποιήσας αυτήν μυστικώς έχει την Αγίαν Τριάδα». Έτσι ο άνθρωπος μέσω του Λόγου του Θεού προετοιμάζεται για την προσευχή, την θεία κοινωνία και η ενέργεια του Αγ. Πνεύματος ετοιμάζει πρόσφορα έδαφος στην ψυχή.

 

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Στα διάφορα ιερατικά συνέδρια συζητείται αν πρέπει και πότε είναι η κατάλληλη στιγμή εκφωνήσεως του θείου κηρύγματος. Είναι καιρός εκτός από την τυπική λειτουργική διάταξη να κοιτάξουμε επιτέλους «τι δεν πρέπει να λέμε». Το κήρυγμα να οικοδομεί, να θεραπεύει, να δίνει ελπίδα, να δίνει ζωή. Να κινείται στα Ορθόδοξα πλαίσια και την Παράδοση των Πατέρων μας. Να μην χρησιμοποιείται ο άμβωνας για «μάχας και έρεις νομικάς» (Τιτ. 3, 9), και ιδιοτελείς σκοπούς, για εγωπαθείς εκδηλώσεις και αυτοπροβολή. Να γίνεται χρήση του λόγου και όχι κατάχρηση. ΝΑ ΜΗΝ ΚΟΥΡΑΖΕΙ!!!!! (ας κοιτάμε και κανένα ρολόι όταν μιλάμε).

(Ματθ. 9, 27-35)

«ΔΥΝΑΜΕΙΣ»» ΚΑΙ «ΣΗΜΕΙΑ».

«Ιησούν τον Ναζωραίον, άνδρα από του Θεού, αποδεδειγμένον εις

υμάς δυνάμεσι και τέρασι και σημείοις, οίς εποίησε δι’ αυτού

ο Θεός εν μέσω υμών...» (Πράξ. 2, 22).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Οι θαυματουργίες (δύο τυφλών και ενός κωφού διαμονισμένου), που περιγράφονται από την σημερινή Ευαγγελική περικοπή, προστίθενται στα τόσα άλλα τα οποία επιτέλεσε και επιτελεί ο Χριστός. «Δυνάμεις» και «σημεία» τα οποία υποδηλώνουν την Βασιλεία του Θεού και αναδεικνύουν τον «καινό» κόσμο της χάριτος. Γι’ αυτή, δι’ Αγίου Πνεύματος, μίλησαν οι Προφήτες, κήρυξε ο Ιησούς, και μετέδωσαν σε όλη την οικουμένη οι Απόστολοι και Αποστολικοί Πατέρες. «Ιδού καινά ποιώ πάντα» (Αποκ. 21, 5). Και πράγματι η Διδασκαλία Του ένα στόχο είχε και έχει, να απαλλάξει τον κόσμο από την αμαρτία και τις τραγικές της συνέπειες.

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

* Τα θαύματα του Κυρίου μας δεν είναι μία απλή θεραπεία. Η αποκατάσταση στο πρόβλημα, που έρχεται μπροστά στο φως του Χριστού, δεν στοχεύει απλά μία τακτοποίηση και διόρθωση σε κάποια ψυχοσωματική ανισορροπία. Αποσκοπεί στο να ελευθερώσει την ανθρώπινη ύπαρξη από το κακό (που φθείρει) και τα πολύπλοκα μηχανεύματα του Διαβόλου. Ο «άρχων» του σκότους δεσμεύει τον άνθρωπο με φθοροποιά πάθη και τραγικά ελαττώματα, ο Χριστός δίδει τα φάρμακα που λυτρώνουν και στοχεύουν σε μία βαθύτερη γιατρειά.

* Ο Κύριός μας πάντα εκήρυττε «το Ευαγγέλιον της Βασιλείας» και στην συνέχεια εθεράπευε «πάσαν νόσον και πάσαν μαλακίαν εν τω λαώ» (Ματθ. 9, 35), όμως εμείς απλώς ζητάμε μία ίαση στο πρόβλημά μας (από Αυτόν) και όχι να εμβαθύνουμε και να διορθώσουμε όλη την πορεία μας σε σχέση με το θέλημα του Θεού. Αλήθεια πόσο αξίζει η παράταση ζωής στη γη χωρίς αυτή να συνοδεύεται από την προσπάθεια για γνώση και Αγάπη του Ιατρού μας; Και όμως έτσι πλησιάζουν οι ασθενείς την παντοδυναμία του Θεού. Με ένα ηθικό αλληθωρισμό καθώς το ένα μάτι κοιτά το συμφέρον και το έτερον τον Θεό!

* Κάθε θαυματουργία λοιπόν του Κυρίου θα πρέπει να ειδωθεί «ως ένα παράθυρο» στην Βασιλεία του Θεού. Σκλαβωμένοι στην ύλη και στο κυνήγι της απόκτησής της κοιτάμε μόνο να έχουμε προϋποθέσεις να κατακτήσουμε αυτό τον στόχο, ενώ κατ’ ακρίβειαν θα πρέπει οι άνθρωποι να ζητούν «πρώτον την Βασιλείαν του Θεού και την δικαιοσύνην αυτού, και ταύτα πάντα προστεθήσεται υμίν» (Ματθ. 6, 33). Γι’ αυτό και τα αιτήματά μας στην προσευχή είναι φτωχά... Ζητούμε την ύλη και την σωματική υγεία να την κατακτήσουμε και να την απολαύσουμε και σπάνια την διόρθωση του χαρακτήρα μας, την σωτηρία της ψυχής. Σχεδόν ποτέ δεν ευχαριστούμε δοξολογικά τον Θεό...

 

Β) ΤΟ ΘΑΥΜΑ ΔΕΝ ΔΙΑΦΗΜΙΖΕΤΑΙ

* Ο Χριστός δεν κάνει την θαυματουργία για να «διαφημίσει» την θεότητά Του. Δεν έχει τέτοια ανάγκη Εκείνος που απέκρυψε την θεϊκή του ιδιότητα, αφού σαρκώθηκε χρησιμοποιώντας την ανθρώπινη φύση. Εξάλλου οι άνθρωποι όσα και θαύματα ολοζώντανα να δούν μπροστά τους, άμα υπάρχει ελλιπής πίστη, δεν υπάρχει περίπτωση να πιστέψουν και να αναγνωρίσουν την παντοδυναμία του Χριστού. Η πίστη στο Θεό δεν είναι αποτέλεσμα πειθούς και επιχειρημάτων∙ «έτσι δε πίστις ελπιζομένων υπόστασις, πραγμάτων έλεγχος ου βλεπομένων» (Εβρ. 11, 1).

* Γι’ αυτό και ότι συμβεί από την αγαθότητα του Θεού προς εμάς ας μην το διαφημίζουμε προς τους άλλους. Μία τέτοια κίνηση ενδεχομένως να καλλιεργήσει στην ψυχή τάσεις εγωισμού, διάθεση αυτοπροβολής και αυτοδικαίωσης. Τότε η όποια ευεργεσία του Κυρίου δεν θα ενεργήσει, όπως πρέπει μέσα μας, καθώς εμείς θα λάβουμε αφορμή από το γεγονός και θα κομπάζουμε ως «άξιοι» δήθεν υψηλών δωρεών. Ας ταπεινωθούμε σκεπτόμενοι την αδυναμία μας (ότι δηλαδή δεν μπορέσαμε να διορθώσουμε μόνοι μας το πρόβλημά μας) και ότι καταλήγουμε στην ευσπλαγχνία και το έλεος του Θεού.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Αν σταθείς και ακούσεις τις γνώμες των ανθρώπων για την πίστη στο Θεό θα διαπιστώσεις (εκτός ότι είναι συγκρουόμενες μεταξύ τους) ότι εμφανίζουν μία υποκειμενική αντίληψη. Ότι καθένας θέλει, όπως το αντιλαμβάνεται, ότι νομίζει, ότι θεωρεί... Για την Εκκλησία του Χριστού είναι συγκεκριμένο προσωπικό και ανεπανάληπτο βίωμα: πίστη είναι ότι μου αποκαλύπτει ο Θεός! Ένας ποιητής1 έγραφε εύστοχα και ρομαντικά: «Πίστη έχεις όταν προσμένεις τον ήλιο τα μεσάνυχτα και την αστροφεγγιά το μεσημέρι».

1 Γεώργιος Δροσίνης, «Η πίστη».

(Ματθ. 9, 1-8)

Η ΔΙΠΛΗ ΙΑΣΗ.

«τί γαρ έστιν ευκοπώτερον, ειπείν, αφέωνταί σου αι αμαρτίαι,

ή ειπείν, έγειρε και περιπάτει;» (Ματθ. 9, 5).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Μία ακόμα θαυμαστή θεραπεία εξιστορεί ο Ευαγ. Ματθαίος η οποία και είναι (χρονολογικά) η συνέχεια της θεραπείας των δαιμονισμένων στη χώρα των Γαδαρηνών. Ένας παραλυτικός με πίστη λαμβάνει την ίαση. Η φράση του Ιησού προς τον άρρωστο· «θάρσει, τέκνον· αφέωνταί σοι αι αμαρτίαι σου» (Ματθ. 9, 2) εξοργίζει τους Φαρισαίους, αφού θεωρούν ότι βλασφημεί και πως μόνο ο Θεός έχει δικαίωμα να το κάνει. Ο Κύριός μας παραλλάσει το πρόσταγμά Του (αν και το αποτέλεσμα είναι ίδιο)· «εγερθείς άρον σου την κλίνην και ύπαγε εις τον οίκον σου» (Ματθ. 9, 6). Η στόχευση (μέσα από τα λόγια αυτά) του Ιησού, όσον αφορά την ασθένεια, είναι διπλή. Ο μεγάλος Ευεργέτης μας θεραπεύει τον άνθρωπο ως ψυχοσωματική οντότητα...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) ΤΟ ΣΩΜΑ

* «Διήλθεν ευεργετών και ιώμενος πάντας» (Πραξ. 10, 38), καταγράφουν οι Πράξεις των Αποστόλων, για το έργο του Κυρίου στη γη. Έχουμε τόσες πολλές περιπτώσεις κατά τις οποίες, με ευσπλαγχνία για τον ανθρώπινο πόνο, ο Ιησούς διακόνησε έμπρακτα τον άνθρωπο πέρα από τη διδασκαλία και το κήρυγμά Του. Η «φιλοσοφία» του χριστιανισμού έδωσε αξία στο σώμα. Δεν είναι η φυλακή της ψυχής, όπως διατείνονταν οι αρχαίες φιλοσοφικές σχολές της Ιωνίας: «Το μεν σώμα εστίν υμίν σήμα (=μνήμα)».

* Για την χριστιανική λοιπόν διδασκαλία το σώμα δεν είναι ένα απλό «περιτύλιγμα» της ψυχής, αλλά βασικό στοιχείο της προσωπικότητας και ταυτότητας του ανθρώπου. Επιπλέον χρήζει σεβασμού και φροντίδας, τιμής και προστασίας «ναός του εν υμίν Αγίου Πνεύματος έστιν» (Α΄ Κορ. 6, 19). Είναι λοιπόν μεγάλο ατόπημα να μην αγαπάμε κα να μην συμπεριφερόμαστε σωστά στο ναό όπου κατοικεί το Πανάγιο του Θεού Πνεύμα. Μία εκπληκτική δημιουργική αρμονία από την κορυφή έως και τα νύχια, εκατομμύρια μικροσκοπικά κύτταρα συνεργάζονται αρμονικά και συνθέτουν μία τέλεια απτή εικόνα, που με τόση γενναιοδωρία μας χάρισε ο Δημιουργός.

* Έτσι λοιπόν η σάρκωση του Χριστού έδωσε μία άλλη προοπτική στο σώμα μας, μακριά από τα φληναφήματα των αρχαίων φιλοσόφων. Ο Κύριος προσλαμβάνοντας την ανθρώπινη φύση, αφήνει έξω την αιτία της φθοράς, την αμαρτία, γι’ αυτό και το Αναστημένο του Σώμα ήταν «ελεύθερο», δεν περιοριζόταν από τους νόμους της φύσης και της φθαρτότητος. Με τον ίδιο τρόπο θα αναστηθούν όχι μόνο οι ψυχές, αλλά και τα σώματα των ανθρώπων. Ο Ίδιος δηλ. ο Θεός παίρνει την ανθρώπινη σάρκα και την κάνει ναό της Θεότητός του. Σε Εκείνον βρίσκει πρώτα εφαρμογή· «υμείς έστε ναός Θεού ζώντος» (Β΄ Κορ. 6, 16).

 

Β) Η ΨΥΧΗ

* Σήμερα όμως μόνο για το σώμα φροντίζουμε, ενώ η ψυχή βρίσκεται εντός μας εγκαταλειμμένη. Ο Χριστός έρχεται και ως ιατρός των ψυχών μας. Και η θεραπεία της ψυχής έχει άμεση σχέση με την συγχώρηση των αμαρτιών μας και την απαλλαγή της από τα ολέθρια πάθη. Το κάθε θαύμα του Ιησού, ακόμα και όταν πρόκειται για μία αποκατάσταση της διασαλευθείσης σωματικής υγείας, στοχεύει μακροπρόθεσμα στην πνευματική μας προκοπή και τελείωση. Θυμηθείτε και στον άλλο παραλυτικό, μετά την ίασή του, ο Χριστός του λέει με νόημα και σοβαρότητα: «Ίδε υγιής γέγονας· μηκέτι αμάρτανε, ίνα μή χείρον σοί τι γένηται» (Ιω. 5, 14).

* Έτσι για τον Θεό δεν έχει τόσο μεγάλη σημασία η σωματική μας ακεραιότητα, όσο η πνευματική μας υγεία. Πολλές φορές με το παραμικρό τρέχουμε στα ιατρεία, εμπιστευόμαστε την ιατρική επιστήμη (με τις περιορισμένες δυνατότητές της) και καταθέτουμε χρήματα που έχουμε και δεν έχουμε με μόνο σκοπό τη διόρθωση του αναφυέντος προβλήματος. Για τις μη υγιείς αντιδράσεις της ψυχής κάνουμε άραγε το ανάλογο; Τρέχουμε ευθύς στην ιερά εξομολόγηση; Αποτινάσσουμε τις αιτίες της ψυχικής νόσου από την ύπαρξή μας; Δεχόμαστε ευχαρίστως τις συμβουλές – θεραπευτική αγωγή που προτείνει ο πνευματικός μας Πατέρας; Σπουδάζουμε μετά ζήλου να λαμβάνουμε το φάρμακο θεραπείας, το Σώμα και το Αίμα του Χριστού;

* Ο Κύριός μας αναμφίβολα είναι ο ιατρός ψυχών και σωμάτων. Αυτό δυστυχώς ελάχιστοι ασθενείς το γνωρίζουν. Περνούν, τις περισσότερες φορές, από την Εκκλησία Του, τυπικά δοκιμάζοντας άλλη μία παράμετρο που έχουν να εξαντλήσουν. Η πίστη σε Αυτόν και η μετοχή στα Άγια Μυστήρια δίνει τη θεραπεία. Η εξουσία του Ιησού μεταδίδεται στους ιερείς, στους εναρέτους και Αγίους, γι’ αυτό και η ενέργεια Του δεν παύει μέχρι και σήμερα στον άνθρωπο.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Η εξουσία του Κυρίου μας είναι τελική, δεν μπορεί κάτι να την αλλοιώσει και να την υπερκεράσει. «Ος ων απαύγασμα της δόξης και χαρακτήρ της υποστάσεως αυτού, φέρων τε τα πάντα τω ρήματι της δυνάμεως αυτού, δι’ εαυτού καθαρισμόν ποιησάμενος των αμαρτιών ημών εκάθισεν εν δεξιά της μεγαλωσύνης εν υψηλοίς» (Εβρ. 1, 3). Αυτός λοιπόν αποφασίζει για τον καθένα μας, για την ζωή και τον θάνατο, την θεραπεία και την ίαση. Ας τον εμπιστευτούμε...

(Ματθ. 8, 28-34 · 9, 1)

Η ΠΑΝΤΟΔΥΝΑΜΙΑ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ.

«εξήλθε νικών και ίνα νικήση.» (Αποκ. 6, 2).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Αν θέλαμε να βρούμε την κεντρική στόχευση του Ευαγγελιστή στο απόσπασμα που ανέγνωσε η Αγία μας Εκκλησία, αυτό δεν είναι άλλο παρά η ανάδειξη και προβολή της μεσσιανικής δυνάμεως του Ιησού. Και η δύναμη αυτή ασφαλώς και δεν είναι πολιτική, οικονομική, κοινωνική, είναι η δύναμή Του (και κατ’ επέκταση της Εκκλησίας Του) να καταλύει την εξουσία του «άρχοντος» του κόσμου ετούτου. «Εις τούτο εφανερώθη ο Υιός του Θεού, ίνα λύση τα έργα του Διαβόλου» (Α΄ Ιω. 3, 8). Έτσι σήμερα βλέπουμε τον Χριστό να «αναμετρείται» με τους δύο δαιμονισμένους και να τους χαρίζει την θεραπεία...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) Ο ΔΙΑΒΟΛΟΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΕΙ ΤΗΝ ΘΕΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ

* Από μακριά κιόλας ο διάβολος «διακρίνει» ότι ο άνθρωπος που πλησιάζει με την συνοδεία του δεν είναι ένας κοινός θνητός, αλλά ο «φέρων εν κρυπτώ την θεότητα», ενώ συγχρόνως καταφεύγει σε μία αναγκαστική ομολογία: «τί ημίν και σοί Ιησού υιέ του Θεού; Ήλθες ώδε προ καιρού βασανίσαι ημάς;» (Ματθ. 8, 29). Μία ανώφελη παραδοχή (όσον αφορά τον διάβολο) της θεότητος και υιότητος του Ιησού από τον αντίδικο διάβολο. Μία «γνώση» που δεν ωφελεί, που δεν προσφέρει τίποτα στα ακάθαρτα πνεύματα.

* Στο σημερινό θαύμα του Ιησού φαίνεται καθαρά ότι ο διάβολος είναι υπαρκτό πρόσωπο. Είναι οντότης και έργο του να καταστρέφει τη δημιουργία του Θεού. Τα δαιμόνια που κατέλαβαν το σώμα εκείνων των ανθρώπων «άνοιξαν» διάλογο ως πρόσωπο προς Πρόσωπο με τον Χριστό. Να λοιπόν τι είναι ο σατανάς: καταστροφή και τρόμος («χαλεποί λίαν»), βλάβη, ασχήμια, που οδηγεί στον κοινωνικό αποκλεισμό («εκ των μνημείων»). Ουσιαστικά καταστρέφει τόσο την εξωτερική όσο και την εσωτερική εικόνα του ανθρώπου.

* Τα δαιμόνια λοιπόν, γνωρίζουν το έργο και τη δύναμη του Ιησού, την ουράνια προέλευσή Του, αλλά δεν έχουν ωφέλεια καθώς δεν πιστεύουν σε Αυτόν. Θυμηθείτε τον Πέτρο όταν είδε την «θαυμαστή αλιεία» (Λουκ. 5, 1-11), ο οποίος διέκρινε τα σημάδια θεότητος του Ναζωραίου, πίστεψε σε Αυτόν («έξελθε απ’ εμού, ότι ανήρ αμαρτωλός είμι, Κύριε», Λουκ. 5, 8) και αμέσως αντιπαράβαλε την αμαρτωλότητά του. Έκαναν μήπως κάτι ανάλογο οι δαίμονες; Έφυγαν μεν (βιαζόμενοι από την θεϊκή δύναμη), αλλά η γνώση του Προσώπου (του Ιησού) δεν επέφερε κάποια αλλαγή, καθώς δεν πίστεψαν και έμειναν μόνο στην παραδοχή...

 

Β) Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΔΕΝ ΓΝΩΡΙΖΕΙ ΤΗΝ ΘΕΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ

* Αυτό το οποίο έκανε ο διάβολος (να αναγνωρίσει την θεότητα του Ιησού) έστω και θεωρητικά – γνωστικά, δεν κάνει ο άνθρωπος ο οποίος έλαβε το Άγ. Βάπτισμα και την χάρη του Αγ. Πνεύματος. Μία γνώση (αντίθετα με την δαιμονική) την οποία αν ενστερνιστεί, ο κάτοικος αυτής της γης, λαμβάνει την σπουδαία ευκαιρία να γεμίσει με ουράνια δώρα την ζωή του. Στην κυριαρχία του μίσους και της αλαζονείας ο χώρος της Εκκλησίας μας προσκαλεί σε μία λαμπαδηδρομία αγάπης· «αγαπητέ, μή μιμού το κακόν, αλλά το αγαθόν. Ο αγαθοποιών εκ του Θεού εστίν· ο κακοποιών ουχ εώρακεν τον Θεόν» (Γ΄ Ιω. 1, 11).

* Έτσι μακριά από την γνώση και την ωφέλεια που παρέχουν τα μυστήρια του Θεού ο άνθρωπος «ερημώνει» εσωτερικά από την χάρη Του. Θέση κυρίαρχη και εξουσιαστική λαμβάνουν εκεί οι δυνάμεις του Σκότους. Η ψυχή «νοσεί» και μεταφέρει την νοσηρή της εικόνα και στο σώμα. Οι υπάρξεις μας εμφανίζουν αποκρουστική εικόνα, «χαλεποί λίαν» (Ματθ. 8, 28), τρομοκρατούμε τους συνανθρώπους αλλά και τον εαυτό μας (!) με την συμπεριφορά που εκδηλώνουμε.

* Ο Άγ. Ιγνάτιος ο Θεοφόρος υπογραμμίζει πως όταν οι Χριστιανοί συγκεντρώνονται στην Εκκλησία για να πάρουν μέρος στην Θεία Ευχαριστία, τότε συντρίβονται οι δαιμονικές δυνάμεις, γεγονός που φανερώνει τη δύναμη της χάριτος του Χριστού να αποδιώκει τον διάβολο και τις ποικίλες ενέργειές του από την ζωή μας, χορηγώντας παράλληλα τον καθαρό και ζωογόνο αέρα του Αγ. Πνεύματος που ελευθερώνει και χαροποιεί.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Οι άνθρωποι σήμερα αφ’ ενός αμφισβητούν την ύπαρξη του Θεού, αφ’ ετέρου το ίδιο κάνουν και για το διάβολο. Γράφει κάπου ο Γάλλος ποιητής Σαρλ Πιέρ Μπωντλαίρ (1821 – 1867)1: «η πιό ωραία πονηριά του διαβόλου είναι να μας πείσει ότι δεν υπάρχει». Φανταστείτε λοιπόν ένας εχθρός αόρατος (αφού δεν υπάρχει) πόσο μπορεί να μας αιφνιδιάσει! Επίσης τι κρίμα να έχουμε ένα Σύμμαχο (που δεν Τον γνωρίζουμε) και να μην μπορούμε να κάνουμε χρήση της δύναμης και βοήθειάς Του...

1 Ανήκει στην κατηγορία των λεγομένων «καταραμένων ποιητών». Είναι εκείνοι οι ποιητές που διάγουν ζωή έξω από κοινωνικά πλαίσια και ενάντια σε αυτά. Η κατάχρηση αλκοόλ, ναρκωτικών, περιγραφές εγκλημάτων, βίας, τρέλας, ανηθικότητας και τέλος πρόωρος θάνατος ήταν κυρίαρχα στοιχεία στην επίγεια φιλοσοφική τους θεώρηση και πρακτική. Κυριότεροι εκπρόσωποι: Πόε Άλλαν, Ρεμπώ, Βερλαίν...

(Ματθ. 8, 5 - 13).

ΟΤΑΝ ΘΑΥΜΑΖΕΙ Ο ΘΕΟΣ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ...

«ακούσας δε ο Ιησούς εθαύμασε...» (Ματθ. 8, 10).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Συνηθίσαμε εμείς οι χοϊκοί άνθρωποι, οι φθειρόμενοι και πεπερασμένοι, να γεμίζουμε δέος με την παντοδυναμία και αγαθότητα του αληθινού Θεού. Δεν είναι λίγες οι φορές που τα μάτια μας γεμίζουν δάκρυα χαράς και ευγνωμοσύνης, καθώς βλέπουμε ολοζώντανα τις θεϊκές παρεμβάσεις να οδηγούν στην έκβαση ουσιωδών ζητημάτων (για «εαυτούς και αλλήλους») προς το καλύτερο και ωφέλιμο. Δοξάζουμε τον Θεό, αναγνωρίζουμε το έλεός Του, υμνούμε τα μεγαλεία Του... Μας ξενίζει όμως όταν συμβαίνει το αντίθετο: να θαυμάζει ο Θεός τον άνθρωπο, να Του κινεί το ενδιαφέρον, να τον προσέχει και να τον παρακολουθεί ευλαβικά όλος ο Ουρανός. Συμβαίνει αυτό; Ναί, το Άγιο Ευαγγέλιο σήμερα διασώζει μία τέτοια σπάνια περίπτωση...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) ΤΑΠΕΙΝΩΣΗ

* Ο Ιησούς εθαύμασε τον Εκατόνταρχο, καθώς το αξίωμα και η θέση του δεν τον εμπόδισαν να εκφράσει λόγο που «ευωδίασε» τον αέρα της γης∙ «Κύριε, ουκ ειμί ικανός ίνα μου υπό την στέγην εισέλθης» (Ματθ. 8, 8). Η αρετή της ταπεινοφροσύνης, η τόσο αγαπητή σε όλους, μα από λίγους εφαρμόσιμη. Πρόκειται για ένα στολισμένο ψυχικά άνθρωπο. Αγαπάει και συμπονά τον άρρωστο δούλο του, ποιά εποχή, όταν οι Ρωμαίοι με περισσή αναίδεια ονόμαζαν τον δούλο περίπου κάτι σαν αντικείμενο (=res). Έτσι και η ταπεινότητα στους λόγους του είναι ένας κρίκος στην αλυσίδα των αρετών που υπάρχουν στην ψυχή του. Ο Χριστός τον θαυμάζει πραγματικά καθώς «ατενίζει» την εσωτερική του ομορφιά.

* Μα και άλλη φορά συνέβη ανάλογη εκδήλωση θαυμασμού προερχόμενη από τα Ουράνια δόματα. Όταν το εκλεκτό σκεύος του Θεού, η Παναγία, έλαβε το χαρμόσυνο μήνυμα της σαρκώσεως του Υιού και Λόγου του Θεού, δεν κόμπασε, δεν εκδήλωσε στην ύπαρξή Της κάτι διαφορετικό παρά το∙ «Ιδού η δούλη Κυρίου, γένοιτό μοι κατά το ρήμα σου» (Λουκ. 1, 38). Ο λόγος αυτός αποκρυπτογραφεί το περιεχόμενο της ταπεινής καρδιάς Της, εκείνο που λάτρεψε ο Δημιουργός Της, εξυφαίνοντας το θεϊκό Του σχέδιο.

* Τον δρόμο αυτό της ταπεινοφροσύνης ακολούθησε ασφαλώς και ο Κύριός μας κατά την εκτέλεση των εντολών του Πατέρα Του αφού «εταπείνωσεν εαυτόν γενόμενος υπήκοος μέχρι θανάτου, θανάτου δε σταυρού» (Φιλιπ. 2, 8). Όλη η διδασκαλία Του, όλες οι πράξεις Του τούτο το άρωμα αποπνέουν, αυτή την αρετή καταδεικνύουν. Ενθυμούμαι αίφνης την Απόλυση του Όρθρου της Μεγ. Πέμπτης η οποία καθιστά πλεονασμό οποιονδήποτε περαιτέρω συλλογισμό: «Ο δι’ υπερβάλλουσαν αγαθότητα οδόν αρίστην την ταπείνωσιν υποδείξας εν τω νίψαι τους πόδας των Μαθητών και μέχρι Σταυρού και Ταφής συγκαταβάς ημίν, Χριστός ο αληθινός Θεός...».

 

Β) ΠΙΣΤΗ

* Ο Εκατόνταρχος δεν αρκείται μόνο στο ταπεινό λόγο, αλλά αμέσως αναφωνεί έναν άλλο εξίσου βαρυσήμαντο∙ «αλλά μόνον ειπέ λόγω, και ιαθήσεται ο παίς μου» (Ματθ. 8, 8). Πίστη φοβερή, μέγεθος δυσθεώρητο που εκπλήσσει κυριολεκτικά τον Ιησού. Ομολογία δημόσια της θεότητος του Χριστού! Πόσα αρμονικά δένει η πίστη και ο ταπεινός λόγος. Πτέρυγες που οδηγούν στην «θέα» και την γνώση του Θεού. Ο ρωμαίος αξιωματικός αναγνωρίζει ότι κάτω από το ταπεινό σχήμα του ανθρώπου κρύβεται το μεγαλείο της θεότητος.

* Ας έρθουμε ξανά στην Κυρία Θεοτόκο. Πίστη ακλόνητη στο σχέδιο του Θεού. Όσο και παράξενος να ήχησε ο λόγος του Αρχαγγέλου Εκείνη παραδόθηκε ψυχοσωματικά στη διακονία του θεϊκού στοιχείου. «Πνεύμα Άγιον επελεύσεται επί σε, και δύναμις Υψίστου επισκιάσει σοι» (Λουκ. 1, 35). Η εμπιστοσύνη της Κεχαριτωμένης στην θεϊκή βουλή επισφραγίζεται με την συνδρομή του Αγίου Πνεύματος. Αλλά και σε όλη τη ζωή της εμπιστευόταν πλήρως τον Υιόν της και θεωρούσε το θέλημά Του βουλή του Ουρανίου Πατρός. Θυμηθείτε στον «εν Κανά γάμο» τι παραγγέλλει στους υπηρέτες του νυμφίου: «ότι αν λέγη υμίν, ποιήσατε» (Ιω. 2, 5).

* Και πάλιν στον Ιησού. Την δύσκολη ώρα του Πάθους η ανθρωπότητα ταράζεται και δειλιά μπροστά στην ύψιστη θυσία. Η θεότητα όμως προσεύχεται και ενισχύεται η πίστη του Υιού. Παραδίδεται στο θεϊκό θέλημα γαλήνιος και νηφάλιος∙ «πλην ουχ ως εγώ θέλω, αλλ’ως συ.» (Ματθ. 26, 39). Και τι άλλο θα μπορούσε να ήταν το θεϊκό θέλημα παρά η γέννηση της αγάπης σε όλο τον κόσμο! Ήταν ο θρίαμβος κατά του μίσους και της κακίας του διαβόλου, το πλήρωμα του απερινόητου βάθους.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Αδελφοί μου, σε μία εποχή που βασιλεύει ο εγωκεντρισμός και η φιλαυτία, η υπερηφάνεια και η κενοδοξία, η στάση του Εκατόνταρχου εκπλήσσει όχι μόνο τον Θεό αλλά και εμάς. Διάβασα κάπου ένα καταπληκτικό συλλογισμό γι’ αυτή την αρετή και δεν μπορώ να τον κρατήσω μόνο για μένα... Η ταπείνωση είναι ότι πιό τέλειο υπάρχει, το διάλεξε ο Τέλειος Θεός για στολή Του (σαρκώθηκε ταπεινά ως άνθρωπος). Όταν επιλέγεις λοιπόν άνθρωπε την ταπείνωση δεν είσαι ούτε αδύναμος, ούτε «ελλιπής» στο μυαλό, ούτε αδιάφορος σε όσα συμβαίνουν γύρω σου. Επιλέγεις την τέλεια στολή που τόσο τίμησε ο Δημιουργός σου!

(Ματθ. 6, 22 - 33)

ΟΜΟΡΦΙΑ ΚΑΙ ΠΑΓΙΔΑ.

«μη ούν μεριμνήσητε λέγοντες, τι φάγωμεν ή τι πίωμεν ή τι περιβαλώμεθα...» (Ματθ. 6, 31).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Έχει αυτός ο κόσμος που ζούμε κάτι ομορφιές μοναδικές, κάποιες εικόνες σπάνιας έλξης και ρομαντισμού. Κινήσεις και εκδηλώσεις των έμβιων όντων, ακόμα και αποτυπώσεις του άψυχου φυσικού διακόσμου, μιάς θάλασσας πολυπρόσωπης και ποικιλόχρωμης, ενός ήλιου, ενός φεγγαριού, ικανές να παγώσουν την στιγμή και να ρεύσει αυτή από τα μάτια στην καρδιά, γεμίζοντας την ύπαρξή μας συναισθήματα και συλλογισμούς. Και αν αυτή είναι η μία και ιδανική πλευρά υπάρχει και μία δεύτερη απατηλή της καθημερινότητος, ικανή να συλλάβει σαν θήραμα τον άνθρωπο σε μία τραγική αιχμαλωσία...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) Η ΠΛΗΣΜΟΝΗ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ

* Από τότε που αφήσαμε τη σιγουριά και την εμπιστοσύνη στο Θεό, ξεκινήσαμε το αδιάκοπο κυνήγι της ύλης. Πασχίσαμε στανικώς να καλύψουμε το υπαρξιακό μας κενό, τις αναφυόμενες ανασφάλειες με την κατάκτηση όλων και περισσότερων αγαθών. Και αφού οικοδομήσαμε «τεράστιες αποθήκες» από τα συναγόμενα (αγαθά) ερωτούμε καθημερινά τον εαυτό μας σαν τον πλούσιο του Ευαγγελίου «τί ποιήσω» (Λουκ. 12, 19), χωρίς να νιώθουμε τίποτα για τον συνάνθρωπό μας που παράλληλα στενάζει με απορία για την αθλιότητά του∙ «τί ποιήσω» (Λουκ. 12, 19).

* Έτσι όλα τούτα τα ψυχωτικά σύνδρομα μας έχουν στερήσει την ικανότητα της σωστής χρήσης των αγαθών. Η φράση του Ευαγγελίου «μή μεριμνάτε» (Ματθ. 6, 25) δεν σημαίνει φυσικά «μή εργάζεσθαι», γιατί ο Απόστολος αυστηρά τονίζει «ει τις ου θέλει εργάζεσθαι, μηδέ εσθιέτω» (Β΄ Θεσ. 3, 10). Η εργασία όμως να μην είναι αυτοσκοπός, η απόκτηση των υλικών αγαθών να μη γίνει βασανιστική μέριμνα γιατί τότε πέσαμε στην παγίδα του κόσμου τούτου, μπήκαμε στον αραχνοΰφαντο ιστό και δεν μπορούμε να διαχωρίσουμε το χρήσιμο και αναγκαίο από το περιττό και εφάμαρτο. Ουσιαστικά χάσαμε την αιωνιότητα (δεν εργαζόμαστε για την αθάνατη ψυχή) και παλεύουμε με την ματαιότητα (μόνη επιδίωξη η κατάκτηση της εφήμερης ύλης).

* Πολλές φορές ξεναγούμε τους επισκέπτες της χώρας μας στην πληθώρα των μουσείων που υπάρχουν και τους δείχνουμε τις αρετές του αρχαίου πολιτισμού. Πλην, εμείς χάσαμε την καίρια ρήση του φιλοσοφικού νοήματος της ζωής τους το∙ «παν μέτρον άριστον» ή το «πάντων χρημάτων μέτρον άνθρωπος» (βλ. Πλάτων «ΘΕΑΙΤΗΤΟΣ») του Πρωταγόρα, καθώς βυθίσαμε τον εαυτό μας σε ένα εγωκεντρικό τέλμα με μόνη στόχευση την ψεύτικη απόλαυση της ύλης.

 

Β) ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ ΣΤΟ ΘΕΟ - ΠΑΤΕΡΑ

* «Οίδε γαρ ο πατήρ υμών ο ουράνιος ότι χρήζετε τούτων απάντων» (Ματθ. 6, 32). Γνωρίζει καλά, μας λέει ο Ευαγγελιστής Ματθαίος τις ανάγκες σας. Και είναι αληθινά παρήγορη η εμπιστοσύνη στο Θεό της Αγάπης. Εντούτοις η εμπιστοσύνη αυτή δεν ακυρώνει την σωστή προσπάθεια, δεν καταδεικνύει παθητικότητα απέναντι στην ζωή, δεν καταφρονεί κάθε επίπονη και σκληρή εργασία, αλλά την τοποθετεί αξιοκρατικά στην ιεραρχία των όσων έχει προδιαγραφές ο άνθρωπος να επιτύχει.

* Ποιός μιλά σήμερα για το πρώτιστο, την Βασιλεία των Ουρανών δηλαδή... Ποιό παχύσαρκο και μπουκωμένο παιδί να επιθυμήσει λίγη νηστεία βρωμάτων για να μεταλάβει την «τροφή του παντός κόσμου» (Λειτουργική έκφραση). Ποιός στερείται για να προσευχηθεί ή περισσεύει σε αγαθά και δοξολογεί τον Δοτήρα παντός αγαθού; Εσκλήρυνε η ψυχή μας, επαχύνθη ο νούς, βάλτωσε η ύπαρξή μας και κοντόφθαλμα εμπιστευόμαστε ότι αγγίζουν οι αισθήσεις μας. Ο Χριστός μας εγκαινίασε μία νέα πραγματικότητα και την βλέπουμε στα άγια λόγια Του (διαχρονικά) καθώς τόσο η ζωή Του, όσο και η Εκκλησία με το σωτήριο έργο της προσπαθεί να διώξει το αμαρτωλό άγχος από τον άνθρωπο. Αμαρτωλό ναί! Γιατί παράγεται από την έλλειψη εμπιστοσύνης στην Πρόνοια του Θεού.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Μία επίσκεψη στις αίθουσες αναμονής των ιατρείων, μία παρακολούθηση ημερίδος ενός ιατρικού συνεδρίου μπορούν να πείσουν και τον πλέον αδαή, ότι το άγχος είναι η πρώτη αιτία (σε ποσοστό) των ασθενειών που μας βρίσκουν.

Μία επίσκεψη στην Εκκλησία, μία παρακολούθηση Θείας Λειτουργίας μπορούν να πείσουν και τον πλέον αδαή πνευματικά, ότι ο Χριστός είναι η πρώτη μέθοδος ίασης για την γεμάτη ψυχικά νοσήματα ύπαρξη του ανθρώπου. Στο ξεχώρισα από την Λειτουργία για να το κρατήσεις: «Την ημέραν πάσαν, τελείαν, αγίαν, ειρηνικήν και αναμάρτητον, παρά του Κυρίου αιτησώμεθα» (Θ. Λειτουργία). Άρχισε από το παρόν και θα φτιάξουν όλα!

(Ματθ. 4, 18 - 23)

ΚΛΙΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΗ.

«δεύτε οπίσω μου και ποιήσω υμάς αλιείς ανθρώπων» (Ματθ. 4, 19).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Στην πρόσκληση του Ιησού προς τον Σίμωνα Πέτρο και τον Ανδρέα, να γίνουν μαθητές του, αναφέρεται το σημερινό ευαγγελικό ανάγνωσμα. Και ίσως, αν δούμε εξωτερικά το γεγονός, να μην υπήρχε λόγος να σταθούμε για να σχολιάσουμε και αναλύσουμε αυτό. Όμως οφείλουμε να εμβαθύνουμε, καθώς αποστολεύς αυτής της προσκλήσεως είναι ο Ίδιος ο Χριστός (κλίση θεϊκή), του Οποίου το έργο σωτηρίας είναι πιά γνωστό διαχρονικά σε όλους εμάς τους ανθρώπους. Που να φανταστούν οι απλοϊκοί εκείνοι ψαράδες σε ποιό έργο θα γίνονταν κοινωνοί και υπηρέτες...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) ΚΛΙΣΗ

* Μέχρι τότε η ζωή τους ήταν ήσυχη και απλή. Ο στόχος τους περιορισμένος: να εξασφαλίσουν μέσα από την αλιεία τους τα απαιτούμενα για την συνέχεια της ζωής. Μόχθος για να το επιτύχουν, συνηθισμένη καθημερινότητα, χωρίς εκπλήξεις και ιδιομορφίες, μέλλον προδιαγεγραμμένο, συνυφασμένο με την θνητότητα και την φθορά. «Δεύτε οπίσω μου και ποιήσω υμάς αλιείς ανθρώπων» (Ματθ. 4, 19) ακούγεται ο σταθερός λόγος του Λόγου προς αυτούς. Η έναρξη της περιπέτειας του Ευαγγελίου για τους φτωχούς και άσημους της Γαλιλαίας!

* Συμβαίνει λοιπόν σ’ αυτούς μιά συνολική αλλαγή στην ζωή τους. Πρώτο επίπεδο το ατομικό. Απέσπασαν αμέσως τον εαυτό τους από την νοοτροπία και το περιβάλλον στο οποίο είχαν εναρμονιστεί να ζούν. Συγκινητική η ανταπόκρισή τους στο Θείο κάλεσμα: «οι δε ευθέως αφέντες τα δίκτυα ηκολούθησαν αυτώ» (Ματθ. 4, 20) και αλλού «οι δε ευθέως αφέντες το πλοίον και τον πατέρα αυτών ηκολούθησαν αυτώ» (Ματθ. 4, 22).

* Η κλίση του Χριστού προς τους μαθητές προχωρεί και σε ένα δεύτερο επίπεδο, συνολικό, που χωρίς υπερβολή χαρακτηρίζεται από παγκοσμιότητα. Πράγματι τα «στόματα» του Λόγου μετά την Αγία Πεντηκοστή, ως «λέοντες πυρ πνέοντες» (Ι. Χρυσόστομος), διέτρεξαν σαν «βολίδες πνευματικές» όλη την ανθρωπότητα, σκορπίζοντας με μύριους κόπους και θυσίες (προσφορά ακόμα και της ίδιας τους της ζωής) το ανακαινιστικό μήνυμα σωτηρίας.

 

Β) ΑΠΟΚΛΙΣΗ

* Δεν ξέρω αδελφοί μου εάν ακούγοντας τα σημερινά λόγια του Ευαγγελίου οδηγείται η σκέψη μας και σε ένα άλλο νοητικό μονοπάτι... Ανάλογη πρόσκληση έχουμε λάβει όλοι οι χριστιανοί! Όχι φυσικά με την ειδική – αποκλειστική κλίση να γίνουμε μαθητές Του. Η κλίση η δική μας είναι προσωπική και δι’ Αγίου Βαπτίσματος (και στη συνέχεια με τα υπόλοιπα Μυστήρια) μέσω της Θείας Χάριτος και αποβλέπει η όλη προσπάθειά μας να την κρατήσουμε (την χαρισματική πρόκληση) και να την αυξήσουμε. Ο Μέγας Βασίλειος χαρακτηρίζει τον άνθρωπο ως «κεκελευσμένο Θεό» (PG 36, 506).

* Επικρατεί, και το ακούμε συχνά, η αντίληψη ότι είμαστε όλοι παιδιά του Θεού. Ίσως κάποιος αυτό το ισχυριστεί με μία γενική και αόριστη έννοια. Για ακούστε όμως το Θεολόγο και Ευαγγελιστή της αγάπης, ο οποίος υποστηρίζει πως γνήσια τέκνα είναι μόνο «όσοι έλαβον αυτόν και έδωκεν αυτοίς εξουσίαν τέκνα Θεού γενέσθαι τοις πιστεύουσιν εις το όνομα αυτού» (Ιω. 1, 12). Όσοι δηλαδή αποδέχτηκαν την κλίση έδωσε σε αυτούς ο Θεός το χάρισμα της πνευματικής υιοθεσίας. Έτσι λοιπόν δεν «θυμόμαστε» μόνο ένα Θεό – Πατέρα στις πείνες και τις δυστυχίες, αλλά Τον γνωρίζουμε μέσα από τα Άγια Μυστήρια, από την Αγάπη Του (αν είναι δυνατόν να μην γνωρίζουν τα παιδιά τον Πατέρα τους!), ώστε να γινόμαστε μέσα από την ευσπλαχνία Του κατά χάριν υιοί∙ «... ίνα την υιοθεσίαν απολάβωμεν» (Γαλ. 4, 5).

* Και αν αυτή είναι η σωστή θέση και πορεία προς το Δεσποτικό κάλεσμα, δεν μένει παρά να ομολογήσουμε με ταπεινότητα πως απλά και τραγικά εμείς όλοι αποκλίνουμε από αυτήν. Άλλες οι προτεραιότητες, οι επιδιώξεις μας σ’ αυτήν εδώ την γη. Ο Χριστός μας ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΣ στην λίστα της καθημερινότητος (τολμώ να πω πως ίσως δεν Τον έχουμε καταγράψει καν σ’ αυτήν). Όλες οι ενέργειές μας, οι σκέψεις μας, οι αποφάσεις μας αντίθετες με τον Ιησού, θλίβουν το Πανάγιον Πνεύμα, στεναχωρούν τη διαρκή και τροφοδοτούμενη προς εμάς Αγάπη του Πατέρα...

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Μέσα στην Εκκλησία, στο Σώμα του Χριστού, κανένας δεν υπάρχει χωρίς στόχο, χωρίς αγώνα ακόμα και χωρίς προσφορά (λ.χ. ύψιστη ιερατική διακονία). Καλούμαστε με την χάρη του Χριστού να την ενεργοποιήσουμε προς το πνευματικό μας συμφέρον, αλλά και προς αυτό των συνανθρώπων μας. Στο χριστιανισμό δεν υπάρχουν συνταξιούχοι, αλλά φορείς του πανανθρώπινου αναστάσιμου μηνύματος σε ψυχές χαμένες στο πέλαγος του κόσμου. Ας τρέξουμε, ας μην χάσουμε ούτε λεπτό δράσης, τιμώντες την ουράνιο πρόσκλησή μας!

(Ματθ. 10, 32-33·37-38, 9, 27-30)

ΟΙ ΘΥΣΙΕΣ ΑΝΤΑΜΕΙΒΟΝΤΑΙ.

«εκατονταπλασίονα λήψεται και ζωήν αιώνιον κληρονομήσει» (Ματθ. 19, 29).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Ένα από τα χαρακτηριστικά της Θεότητος είναι και η δικαιοσύνη. «Δίκαιος ο Κύριος, και δικαιοσύνας ηγάπησεν» (Ψαλμ. 10, 7). Τούτη φανερώνει και η Ευαγγελική περικοπή του Ματθαίου σχετικά με την «ανταμοιβή» των Αγίων του Θεού. Κάθε θυσία τους δεν λανθάνει της προσοχής του ουράνιου Πατέρα. Σήμερα που η Εκκλησία τιμά την μνήμη των Αγ. Πάντων, αναγνωρίζει με ευγνωμοσύνη τους κόπους, τα αγωνίσματα, τις υπερβάσεις, τα πνευματικά παλαίσματα που κατέβαλαν (όσο ήσαν στον κόσμο αυτό) για την αγάπη του Χριστού. Οι ευλογημένοι αυτοί ουράνιοι άνθρωποι προτίμησαν τη δόξα Του από κάθε άλλη ψεύτικη και κατ’ επίφαση δόξα...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) Η ΑΜΟΙΒΗ ΤΟΥΣ

* Η αμοιβή των πιστών ακολούθων του Χριστού είναι διπλή. Αφορά τόσο την παρούσα, όσο και την μέλλουσα ζωή. Δείτε την καθημερινότητά μας και αμέσως θα καταλάβετε. Άγχη, αβεβαιότητα πλούτου και υλικών αγαθών, μίση και διχόνοιες, ολέθριες ψυχικές καταστάσεις. Ο Θεός μας έρχεται δίπλα στα προβλήματα του ανθρώπου και με την πρόνοιά Του φροντίζει και σκεπάζει το πλάσμα Του. Ο Χριστός δίνει το Σώμα και το Αίμα Του, ως φύλακα και ασπίδα στην αμαρτία που επιχειρεί να αποσυντονίσει «εν συνόλω» τον άνθρωπο. Αυτά τα εισπράττουν οι Άγιοι από εδώ, τα λαμβάνουν και οι πιστεύοντες σε Αυτόν!

* Πέρα όμως από αυτές τις δωρεές ο Κύριος υποσχέθηκε ότι υπάρχουν και οι αιώνιες στην απέραντη χαρά και μακαριότητα του Παραδείσου· «ζωήν αιώνιον κληρονομήσει» (Ματθ. 19, 29). Πράγματι οι διακριθέντες στον αγώνα πίστεως και ευσεβείας θα απολαύσουν το μείζον, δηλαδή την κοινωνία με τον Θεόν, τον αγγελικό κόσμο, και τους λοιπούς Αγίους. Αληθινά «τότε οι δίκαιοι εκλάμψουσι ως ο ήλιος εν τη Βασιλεία του Πατρός αυτών» (Ματθ. 13, 43).

* Αν και η δικαιοσύνη του Θεού «οφείλει» όλα αυτά στους εκλεκτούς αντιπροσώπους του ανθρωπίνου γένους, τουναντίον, κανένας απ’αυτούς δεν σκέφτηκε «υστερόβουλα» και «μακροπρόθεσμα» κάνοντας κάθε αγαθό πάνω στη γη με αυτοσκοπό την ανταμοιβή. Θυμηθείτε κατά το Ευαγγέλιο της κρίσεως πως οι σεσωσμένοι της δεξιάς μερίδος απόρησαν όταν ο Κύριος απαρίθμησε τις καλές τους πράξεις. «Κύριε, πότε σε είδομεν πεινώντα και εθρέψαμεν, ή διψώντα και εποτίσαμεν; Πότε ξένον και συνηγάγομεν, ή γυμνόν και περιεβάλομεν; Πότε δε σε είδομεν ασθενή ή εν φυλακή, και ήλθομεν προς σε;» (Ματθ. 25, 37-39). Έκαναν δηλαδή το αγαθό μην προσέχοντες πρόσωπα, καταστάσεις, φυσικά και ανεπιτήδευτα γι’ αυτό και δεν συγκρατούσαν ποτέ το γεγονός.

 

Β) «ΕΤΕΡΟΦΩΤΑ» ΣΩΜΑΤΑ

* Για άλλους, εδώ στη γη, αυτό ίσως ακούγεται υποτιμητικό (υποδηλώνει εξάρτηση). Στον ουρανό και για τους Αγίους είναι ύψιστη τιμή και δωρεά. Βλέπουμε στις εικόνες γύρω από το κεφάλι τους να έχουν φωτοστέφανο. Αυτό το φως που εικονίζεται δεν είναι «δικό τους», είναι ιδιότητα του Τριαδικού Θεού. Εκείνο που ωραιότατα περιγράφουν οι Ευαγγελιστές πότε στην Βηθλεέμ, πότε στον Ιορδάνη, πότε στο Θαβώρ, στην Ανάσταση και στην Πεντηκοστή που «στόλισε» το Θεανδρικό πρόσωπο του Κυρίου.

* Δεν πρέπει να λησμονούμε ποτέ ότι η Ορθόδοξη εικονογραφία δεν απεικονίζει απλά κάτι (πρόσωπα, σκηνές, γεγονότα), αλλά κατ’ ακρίβειαν ιστορεί, δηλαδή διηγείται αυτό που βλέπει, γνωρίζει και βιώνει. Οι Άγιοι επομένως δεν είναι ζωντανοί μόνο μέσα από τα θαύματα και τις ευεργεσίες που προσφέρουν, αλλά ζούν με μία διαρκή φωταγωγία κατά την οποία φανερώνεται και δοξάζεται ο Αληθινός και Ζων Θεός· «θαυμαστός ο Θεός εν τοις Αγίοις αυτού» (Ψαλμ. 67, 36).

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Οι Άγιοί μας μέσα στην μεγαλοσύνη τους δεν λησμόνησαν ποτέ το ταπεινό φρόνημα. Πολλές φορές σιωπούσαν για να αφουγκραστούν την λεπτή φωνή του Θεού μέσα στην ύπαρξή τους. Εμείς σήμερα τους θαυμάζουμε για τα υπερφυή κατορθώματα, αγωνίσματα και παλαίσματά τους, για την άσκηση και τις ποικίλες θαυματουργικές επεμβάσεις τους. Μα το πιό δύσκολο να καταλάβουμε θαρρώ είναι αυτή η σιωπή και η πλήρης εμπιστοσύνη στο θέλημα του Θεού.

Αντίθετα σήμερα η εποχή διακρίνεται για την πολυλογία – πολυφωνία, την αυτοπροβολή, τις μάχες και διαμάχες για να επικρατήσει δυστυχώς το άρρωστο, η διαστροφή, το κακό. Πόσο μακριά είμαστε από την οδό που επέλεξαν οι Άγιοι του Θεού, πόσο κοντά τους μπορούμε να βρεθούμε όταν η επιλογή μας γίνει «η Οδός, η Αλήθεια και η Ζωή» (Ιω. 14, 6).

(Ιω. 7, 37 – 52, - 8, 12)

ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ.

«Μία δύναμις, μία σύνταξις, μία προσκύνησις,

της Αγίας Τριάδος» (Τροπάριον Αίνων Πεντηκοστής).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Η ημέρα της Κυριακής δεν είναι μία απλή ημέρα. Έχει έξοχα προνόμια και σημαντικούς συμβολισμούς που την ανυψώνουν αξιακά από τις υπόλοιπες της εβδομάδος. Η διδασκαλία των Πατέρων, δι’ Αγίου Πνεύματος, αποκαλύπτει πως κατά την Κυριακή ημέρα δημιουργήθηκε όλη η κτίσις, ενώ κατά την ίδια ημέρα η Ανάσταση του Χριστού ξεκινά το έργο ανακαινίσεως αυτής της κτίσεως (η λεγόμενη «εν Χριστώ καινή κτίσις», Β΄ Κορ. 5, 17), που προσέβαλλε η φθορά και η σήψη της αμαρτίας. Ας παραθέσουμε όμως συγκριτικά την πνευματική αυτή διεργασία: Ο Πατέρας δημιουργεί, ο Υιός αναδημιουργεί και το Άγιο Πνεύμα τελειοποιεί την κτίση. Κάθοδος του Αγίου Πνεύματος κατά την Κυριακή ημέρα της Πεντηκοστής. Ποιός να αμφιβάλλει για την ιερότητα αυτής της ημέρας...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) ΠΟΤΑΜΟΙ ΑΣΤΕΙΡΕΥΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

* Διαβάζοντας το ιερό σημερινό Ευαγγελικό ανάγνωσμα κατατοπιζόμαστε στο χώρο και τον χρόνο. Ο Ιησούς βρίσκεται στα Ιεροσόλυμα για να συνεορτάσει με τους Ιουδαίους την μεγάλη εορτή της Σκηνοπηγίας. Θεματικά αυτή η εορτή αναφέρεται στην ανάμνηση της περιπετειώδους πορείας των προγόνων τους από την Αίγυπτο στη γη της Επαγγελίας, με πρωτοστάτη τον Μωυσή. Κατά την τελευταία ημέρα της εορτής το λατρευτικό τυπικό προέβλεπε την είσοδο από την κολυμβήθρα του Σιλωάμ στο Ναό, η οποία και εικόνιζε την είσοδο στην γη της Επαγγελίας. Οι ιερείς έπαιρναν νερό από την κολυμβήθρα και ράντιζαν εξαγνιστικά τόσο το θυσιαστήριο, όσο και τον λαό.

* Λαμβάνει αφορμή ο Ιησούς από την ανωτέρω τελετουργία και με ζωηρή φωνή («έκραξε λέγων», Ιω. 7, 37) αρχίζει να καλεί τον «διψασμένο» λαό να καταφύγει σε Αυτόν και να ξεδιψάσει. Επιπλέον δε ανάλογο νερό, αστείρευτοι και ανεξάντλητοι ποταμοί θα σκορπιστούν από αυτούς (που ξεδίψασαν) στους γύρω τους. Αναμφίβολα ο Κύριος μιλάει συμβολικά για την έλευση του Αγίου Πνεύματος στον κόσμο και την αξιοποίησή Του απ’ όσους πιστεύσουν εις Αυτόν.

* Πράγματι η έλευση του Αγίου Πνεύματος πληροί τα πάντα στην ζωή μας. Και το έργο Του αρχίζει πρώτιστα από το εσωτερικό του ανθρώπου. Αν δεν φτιαχτούν τα εσωτερικά μάταια ελπίζουμε ότι θα αλλάξουν οι εξωτερικές συνθήκες στην ζωή που ζούμε. Όλοι διαμαρτυρόμαστε γι’ αυτά τα κακά που συμβαίνουν γύρω μας, αλλά «μυωπικά» δεν βλέπουμε αυτά που συμβαίνουν εντός μας. Το σύνολο (κοινωνία) αποτελείται από μονάδες (άτομα – μέλη) τα οποία πρέπει να βελτιωθούν για να διαφοροποιηθεί και η συνολική εικόνα. Κατέρχεται σαν δροσιά λοιπόν μέσα στην ψυχή μας. Ο Άγιος Σεραφείμ στη διδασκαλία του σχετικά με το Άγιο Πνεύμα (απευθύνεται σε ένα ευσεβή λαϊκό) θα υπογραμμίσει μεταξύ άλλων και τα εξής: «Όταν το πνεύμα του Θεού κατέρχεται στον άνθρωπο και τον περιβάλλη με την πληρότητα της ενέργειάς Του, τότε η ψυχή του ανθρώπου γεμίζει με μία ανέκφραστη χαρά, γιατί το Άγιο Πνεύμα κάνει τα πάντα χαροποιά, όπου και αν εγγίση».1

 

Β) «ΟΥΔΕΠΟΤΕ ΟΥΤΩΣ ΕΛΑΛΗΣΕΝ ΑΝΘΡΩΠΟΣ»

* «Σχίσμα ούν εν τω όχλω εγένετο δι’ αυτόν» (Ιω. 7, 43). Δίχασαν αδελφοί μου τους χιλιάδες προσκυνητές – ακροατές τα λόγια του Ιησού. Είχαν μπροστά τους ένα Προφήτη; Ένα βλάσφημο ίσως που έπρεπε να συλλάβουν; Κάτι θαυμαστό που δεν μπορούσαν να εξηγήσουν; Έσπευσαν στους αρχιερείς και τους Φαρισαίους και εκ των υπεναντίων (υπηρετών τους) του Ιησού διατυπώθηκε μία από τις αρτιότερες και ωραιότερες φράσεις για τον Διδάσκαλό μας: «ουδέποτε ούτως ελάλησεν άνθρωπος, ως ούτος ο άνθρωπος» (Ιω. 7, 46).

* Πράγματι τα λόγια του Ιησού, όπως αποκαλύπτωνται δι’ Αγίου Πνεύματος από τους Ευαγγελιστές στην ανθρωπότητα, είναι συγκλονιστικά. Η διδασκαλία Του αναμορφώνει υπάρξεις, στηρίζει αξίες, θεμελιώνει ιδανικά. Και εμείς πολλές φορές διαβάζουμε του κόσμου τα βιβλία, επώνυμους και ανώνυμους συγγραφείς και το βιβλίο με τα περισσότερα αντίτυπα στον κόσμο (!) λείπει από την βιβλιοθήκη της καρδιάς μας... «Εγώ ειμί το φως του κόσμου∙ ο ακολουθών εμοί ου μή περιπατήση εν τη σκοτία, αλλ’ έξει το φως της ζωής» (Ιω. 8, 12).

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Να λοιπόν ο Παράκλητος είναι στην ζωή μας, ως «ύδωρ» και «φως» και κανείς δεν μπορεί να μεμψιμοιρεί για μία άθλια ζωή, για ένα απαράδεκτο κοινωνικό περίγυρο. Όλο το νόημα βρίσκεται στο πως είμαστε στον εσωτερικό μας κόσμο: γυμνοί ή ενδεδυμένοι με την χάρη του Αγίου Πνεύματος; Ας παρακαλέσουμε τον Θησαυρό των Αγαθών να έρθει στα σκοτάδια της αμαρτίας μας, να τα διαλύσει με το θεϊκό Του φως και να ποτίσει ύδωρ ζωογόνο το έδαφος, το κατάξερο, της υπάρξεώς μας.

1 Όσιος Σεραφείμ του Σάρωφ’, Εκδ. Ι. Μ. Παρακλήτου, 1991.

(Ιω. 17, 1 - 13)

Η ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΠΡΙΝ ΤΟ ΠΑΘΟΣ.

«επήρε τους οφθαλμούς αυτού είς τον ουρανόν και είπε∙

πάτερ, ελήλυθεν η ώρα...» (Ιω. 17, 1).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Η έκτη κατά σειρά Κυριακή από το Πάσχα είναι αφιερωμένη στους 318 Θεοφόρους Πατέρες, οι οποίοι έλαβαν μέρος στην Α΄ Οικ. Σύνοδο που συνήλθε στην Νίκαια της Βιθυνίας το 325 μ. Χ.. Η Εκκλησία μας εύστοχα στο ευαγγελικό ανάγνωσμα επιλέγει την αναφορά στην Αρχιερατική Προσευχή του Κυρίου προς τον Θεό Πατέρα (ένα τμήμα) το βράδυ εκείνο του Μυστικού Δείπνου. Δεν είναι μόνο η συγκινησιακή φόρτιση της στιγμής, αλλά και η κατάθεση αληθειών δογματικών που κάνει μέσα σε αυτήν ο Ιησούς. Ας δούμε επιλεκτικά (λίγος ο χρόνος) κάποια στοιχεία...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) «ΔΟΞΑΣΟΝ ΤΟΝ ΥΙΟΝ, ΙΝΑ ΚΑΙ Ο ΥΙΟΣ ΣΟΥ ΔΟΞΑΣΗ ΣΕ»

* Η δόξα του Χριστού είναι η Σταυρική θυσία Του και η τριήμερος Ανάστασή Του. Φαίνεται λίγο παράδοξο στα δικά μας ανθρώπινα μάτια πως μπορεί να θεωρηθεί «δόξα» ο ατιμωτικός θάνατος, τα ραπίσματα, οι αρές και τα αναθέματα προς το Πρόσωπο του Ιησού. Ας σκεφτούμε όμως ότι χωρίς Σταυρό δεν υπάρχει η ένδοξος Ανάσταση. «Ιδού γαρ ήλθε δια του Σταυρού χαρά εν όλω τω κόσμω» (Αναστάσιμος ύμνος). Έτσι ο Ιησούς προχωρώντας την μαρτυρική οδό του Πάθους Του, εκφράζει την εμπιστοσύνη στον Πατέρα, τον Οποίο δόξασε και ο Ίδιος πάνω στη γη και τώρα δοξάζεται από Αυτόν καθώς εκπληρώνει τον σκοπό για τον οποίο σαρκώθηκε: την σωτηρία του ανθρώπου.

* Οι μαθητές Του δεν κατανόησαν αυτήν τη δόξα του Σταυρού. Ατελείς πριν το Πάθος ορέχτηκαν κοσμικά αξιώματα κατά την επικράτηση του Ιησού: «δος ημίν ίνα είς εκ δεξιών σου και είς εξ ευωνύμων σου καθίσωμεν εν τη δόξη σου» (Μάρκ. 10, 37), αλλά ο θρόνος του Χριστού ήταν αιματοπότιστος, ο Βασιλιάς εγκαταλειμμένος και γυμνός, η όψη «κατάστικτη τοις μώλωψι»... Παρ’όλα αυτά ο Παθών μιλάει για «δόξα», αφού τα πάντα υπομένει για να γλιτώσει το πλάσμα Του από την κυριαρχία του διαβόλου και της αμαρτίας.

 

Β) «ΑΥΤΗ ΕΣΤΙΝ Η ΑΙΩΝΙΟΣ ΖΩΗ, ΙΝΑ ΓΙΝΩΣΚΩΣΙ ΣΕ ΤΟΝ ΜΟΝΟΝ ΑΛΗΘΙΝΟΝ ΘΕΟΝ»

* Πολλές φορές απορούμε, υποθέτουμε, φανταζόμαστε πως θα είναι η αιώνιος ζωή. Η αιώνιος ζωή, όπως αποκαλύπτεται μέσα από την προσευχή του Χριστού, είναι η «γνώση» του Θεού. Η συμμετοχή μας στα Άγια Μυστήρια αποκαλύπτει αυτή την αθέατη πλευρά και ο φωτισμός του νοός παρέχει τις πνευματικές προϋποθέσεις στον άνθρωπο να αναζητήσει την «εικόνα» της αιωνιότητος, να επιχειρήσει δηλαδή να γνωρίσει (όσο είναι εφικτό στον άνθρωπο) τον Θεόν. Ο Χριστός αποκαλύπτει εδώ στην γη τον Πατέρα∙ «εφανέρωσά σου το όνομα τοις ανθρώποις» (Ιω. 17, 6) και αλλού «εγνώρισα αυτοίς το όνομά σου και γνωρίσω» (Ιω. 17, 26).

* Αλήθεια ποιό είναι το όνομα του Θεού; Θα μπορούσαμε εδώ να υπεισέλθουμε σε θεολογικούς όρους και δογματικές αλήθειες, πλην δεν γνωρίζω ότι θα τύχω επιθυμητού αποτελέσματος (να γίνω απ’όλους κατανοητός). Ας επιλέξω αυτό που συνοπτικά διετράνωσαν οι Πατέρες της Α΄ Οικ. Συνόδου που εορτάζουν. Γράφει ο υμνωδός στο δοξαστικό των αίνων της ημέρας∙ «Πατρός και Υιού και Πνεύματος Αγίου, μίαν ουσίαν εδογμάτισαν και φύσιν»∙ Να πως σχετίζεται Ευαγγελικό ανάγνωσμα, υπόθεση εορτής, πρόσωπα των Πατέρων. Υπήρξαν ομολογητές πίστεως, αγωνιστές, φύλακες ακραιφνείς των Ορθοδόξων παραδόσεων και Θεολογικών δογμάτων. Τριαδικό λοιπόν δόγμα, Τριαδικός Θεός.

 

Γ) «ΠΑΤΕΡ ΑΓΙΕ, ΤΗΡΗΣΟΝ ΑΥΤΟΥΣ ΕΝ ΤΩ ΟΝΟΜΑΤΙ ΣΟΥ»

* Η φράση αυτή, πέρα φυσικά από τους μαθητές Του, απευθύνεται διαχρονικά και σε όλους τους ανθρώπους. Επιθυμεί ο Υιός να αναλάβει ο Πατέρας την προστασία και σκέπη των ανθρώπων, που έργω και λόγω θα ακολουθήσουν τη διδασκαλία Του και θα γίνουν το «αλάτι της γης», που θα δίνει ουσία στην άγευστη ζωή του κόσμου. Η αμαρτία χωρίζει, η αίρεση χωρίζει, το συμφέρον και ο εγωισμός απομακρύνουν τις ανθρώπινες καρδιές. Αυτό είναι το πνεύμα του κόσμου. Διαχωρισμός, το αντίθετο της ενότητος την οποία ζητάει για μας ο Ιησούς πριν την σωματική Του αναχώρηση από την γη.

* Οχλοβοή σηκώνει το κακό στον κόσμο μας, προκλήσεις, προτροπές να συνθηκολογήσει ο άνθρωπος με το πνεύμα της ανομίας και της αμαρτίας. Οι αξίες καθημερινά εκπίπτουν από το πνευματικό τους ύψος, ακόμα και πιστοί άνθρωποι κινδυνεύουν να αλλοτριωθούν από τις επιταγές της εποχής. Ξεθεμελιώνονται ευσεβείς παραδόσεις της κοινωνίας μας, καταργούνται ηθικές αρχές «εν ονόματι» της προόδου και του εκσυγχρονισμού και χωρίζονται οι άνθρωποι και οι καρδιές τους... «την ενότητα της πίστεως και την κοινωνία του Αγίου Πνεύματος, εαυτούς και αλλήλους» επιμένει η Εκκλησία διά του θυσιαζόμενου Αρνίου!

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Αν λοιπόν σας δοθεί η ευκαιρία, ή έχετε πόθο πνευματικό να μελετήσετε τα έργα των Αγ. Πατέρων, θα δείτε πως με το φωτισμό του Αγ. Πνεύματος αυτές τις θέσεις και ακόμα περισσότερες αναπτύσσουν, αναλύουν και υπομνηματίζουν με ενάργεια και πληρότητα. Επιπλέον αναδείχθηκαν πνευματικοί θεματοφύλακες όχι μόνο της εποχής τους, αλλά και διαχρονικά (εμείς όλοι) ανατρέχουμε να τους συμβουλευτούμε και να προσευχηθούμε σε αυτούς να επικρατεί η πίστη μας στην ορθόδοξη διάστασή της.

           Την Κυριακή αυτή γιορτάζουμε τους Πατέρας της Πρώτης Οικουμενικής Συνόδου για την εξής αιτία όπως αναφέρει το συναξάρι της.

           Επειδή ο Κύριος φορώντας την σάρκα μας, ενήργησε όλη την οικονομία του Πατρός και προς τον Πατρικό την απεκατέστησε θρόνο.

           Θέλοντας οι Άγιοι να υπογραμμίσουν ότι ο Υιός του Θεού έγινε αληθινά άνθρωπος και τέλειος Θεός άνθρωπος.

           Ανελήφθη και κάθισε στα δεξιά της μεγαλοσύνης εν υψηλοίς και επειδή αυτή η σύνοδος των Πατέρων ανακήρυξε Αυτόν ομοούσιο και ομότιμο με τον Πατέρα. 

           Για τον λόγο αυτό μετά την Ανάληψη θέσπισαν να εορτάζεται η παρούσα εορτή.

           Ο Άρειος και οι όμοιοι του αιρετικοί με τον ορθολογισμό των ειδωλολατρών υποστήριζαν ότι είναι αδύνατο να έχει κανείς την ίδια ηλικία με τον πατέρα του.

           Ότι ο Χριστός είναι κτίσμα, δεν είναι Θεός διότι υπήρχε χρόνος που ο Υιός δεν υπήρχε άρα δεν είναι ομοούσιος με τον Πατέρα και συνάναρχος.

           Ευτυχώς που δεν υπήρχε τότε η εικόνα της Αγίας Τριάδος που δείχνει τον Πατέρα ασπρομάλλη γέροντα και τον Υιό με μαύρα μαλλιά και νέο.

           Ομολογώνας με τον τρόπο αυτό ξεκάθαρα ότι υπάρχει διαφορά ηλικίας ώστε ο ασπρομάλλης Πατήρ να είναι αρχαιότερος του νεότερου Υιού.

           Αυτή την εικόνα χρησιμοποιούν βέβαια οι γιαχοβάδες για να στηρίξουν την αρειανόφρονα πίστη τους.

          Ο Άγιος Αθανάσιος τον αποστόμωσε με πολλά επιχειρήματα.

          Δύο όμως ήταν καταλυτικά που απέδειξαν το συνάναρχο του Υιού και του Πατρός άρα και το ομοούσιο και ομόδοξο.

          Ο πατέρας μου πριν με γεννήσει δεν ήταν πατήρ, ήταν κύριος Κώστας, όταν με γέννησε τότε ονομάστηκε πατέρας.

          Έλεγε ο Άγιος: Ο Πατήρ όπως μας είπε ο Κύριος λεγόταν πάντα Πατήρ ΑΡΑ πάντα είχε Υιό.

           Στον Θεό δεν υπάρχει τροπής αποσκίασμα όπως λέει ο Άγιος Παύλος.

           Δηλαδή δεν μπορεί ο Θεός να μην είναι ‘’κάτι’’ και να γίνει αυτό το ‘’κάτι’’ ύστερα από κάποια πίεση η ανάγκη.

           Τότε δεν είναι Θεός διότι στον Θεό δεν υπάρχει αλλαγή της απ’ αρχή υπάρξεώς Του.

           Επομένως Πατήρ και Υιός συνάναρχοι.

           Ακόμη έλεγε ο Άγιος ότι ο Ευαγγελιστής Ιωάννης μας φανέρωσε ότι ο Θεός αγάπη εστί.

           Δηλαδή από μιας εξ αρχής της υπάρξεώς του είχε αγάπη. Όταν όμως λέμε ότι αγαπάμε τότε πρέπει να υπάρχει και το αγαπόμενο πρόσωπο.

           Άλλως αγαπάμε τον εαυτό μας και είμαστε φίλαυτοι που είναι αμαρτία.

           ΆΡΑ ΠΑΝΤΑ υπήρχε ένα πρόσωπο που αγαπούσε ο Πατήρ δηλαδή ο Υιός.

           Δεν θα μπορούσε ο Πατήρ να μάθει την αγάπη την οποία δεν θα είχε αφού κατά τον Άρειο ήταν μόνος του μετά που γέννησε τον Υιό.

           Αυτά τα πράγματα όμως δεν συμβαίνουν στο Θεό ο οποίος είναι Αγάπη από την ύπαρξή του.

           ΑΡΑ ΚΑΙ Ο ΥΙΟΣ το αγαπόμενο πρόσωπο ήταν μαζί του από την αρχή της ύπαρξης Του.

           Οι Πατέρες πάλεψαν και η Εκκλησία μάτωσε για την Θεότητα του Υιού διότι εάν ο Υιός δεν ήταν Θεός αληθινός.

           Τότε ο άνθρωπος δεν ελευθερώθηκε από τον θάνατο, Η ανθρώπινη φύση δεν θα θεοθεί, μένει χώμα και πηλός και θανατήλα.

            Ο Χριστός πήρε στο λαιμό του όλους τους μάρτυρες και αγωνιστές της Εκκλησίας για το τίποτε.

            Εμείς χώμα ήμασταν και λάσπη θα μέναμε προς μεγάλη χαρά του διαβόλου.

            Η περικοπή που κάθε χρόνο αυτή την Κυριακή ακούμε από το Ευαγγέλιο του Αγίου Ιωάννου.

           Είναι το τελευταίο μέρος του μεγάλου Ευαγγελίου που διαβάζεται ως πρώτο την Μεγάλη Πέμπτη το λεγόμενο Ευαγγέλιο της Διαθήκης.

           Ο Κύριος και οι μαθητές είναι στο υπερώο όπου έγινε πρίν λίγο ο Μυστικός Δείπνος.

           Το μισό της διαθήκης το είπε ο Κύριος κατά την διάρκεια του δείπνου και το άλλο μισό μετά το τέλος του δείπνου.

          Εκεί καθώς ήταν όλοι έτοιμοι προς έξοδο και ο Κύριος τους μιλούσε, σηκώνεται όρθιος, υψώνει τα μάτια του στον ουρανό και απευθύνει προς τον Πατέρα την προσευχή της διαθήκης την λεγομένη ‘’Αρχιερατική ‘’.

          Οι πρώτες λέξεις που λέει στην προσευχή είναι : ‘’ Πάτερ ἐλήλυθεν ἡ ὤρα δόξασόν σου τόν υἱόν, ἵνα καί ὁ υἱός σου δοξάξη σε ‘’

          Αυτή την ώρα που ήλθε ο Κύριος την γνώριζε από καταβολής κόσμου.

          Όταν ήλθε στη γή την περίμενε, την ανήγγειλε στους μαθητές, πορευόταν και ετοιμαζόταν γι΄ αυτήν.

          Είναι η ώρα του σταυρικού θανάτου και της εκ νεκρών αναστάσεως, η ώρα που θα καταστραφεί το έργο του Διαβόλου, θα θανατωθεί ο θάνατος, η αμαρτία και οι συνέπιες της.

          Θα τακτοποιηθεί το θέμα που δημιουργήθηκε με την πτώση του ανθρώπου, θα ανοίξει ο Παράδεισος, θα σκυλευθεί ο Άδης.

            Αυτή την ώρα παρακαλεί τον Πατέρα να τον δοξάσει.

           Δόξα του Ιησού είναι μεν η σταυρική θυσία του, αλλά κυρίως η Ανάστασή του.

           Ο Πατήρ έδωσε εξουσία στον Υιόν, δηλαδή διά της γεννήσεως ο Πατήρ έδωσε την φύση του και όλα τα της φύσεως του στον Υιόν και επομένως την εξουσία και δύναμη που υπάρχει στην Θεότητα.

          Διά της γεννήσεως του Υιού από τον Πατέρα έχει άμα την εξουσία της ζωής και του θανάτου την εξουσία της αιώνιας ζωής.

         Αυτή την αιώνια ζωή ήλθε να δώσει στον μισοπεθαμένο από τα κτυπήματα του διαβόλου άνθρωπο με τον τρόπο που σχεδίασε η σοφία του.

         Δηλαδή να σαρκωθεί, να θανατωθεί, και να αναστηθεί συμπαρασύροντας στην ανάσταση όλο το ανθρώπινο γένος χωρίς εξαίρεση αφού έγινε άνθρωπος.

         Αυτή είναι η δόξα που ζητά από τον Πατέρα, η ανάσταση για να κάνει τον άνθρωπο μέτοχο της αιώνιας ζωής.

          Ταυτόχρονα δίνει και τον ορισμό της αιώνιας ζωής χωρίς στοχασμούς και περιγραφή αφηρημένων εννοιών.

          ‘’ Η αιώνια ζωή είναι να γνωρίζουν εσένα τον μόνο αληθινό Θεό και αυτόν που έστειλες Ιησού Χριστό ‘’

           Το ‘’ γνωρίζει ‘’ βέβαια περιέχει και τις έννοιες του παραδέχεσθε, του πιστεύειν και του αγαπάν.

            Ο Θεός είναι πρόσωπο και όχι μια απρόσωπη δύναμη και ως πρόσωπο γνωρίζεται μόνο με σχέση.

            Όταν έχεις όμως σχέση με το αιώνιο τότε αυτή μπολιάζεται με το αιώνιο και υπάρχει αιώνια πέρα και πάνω από το φθαρτό και τον θάνατο.

           Φυσικά η γνώση που σώζει και δίνει την αιώνια ζωή αφορά και τον ίδιο τον Ιησού.

           Δεν υπάρχει περίπτωση να συνδεθεί κανείς με τον Πατέρα χωρίς προηγουμένως να συνδεθεί με τον Χριστό, δεν νοούνται οι δύο χωριστά.

           Η επίγνωση του Θεού δεν υπάρχει άνευ της επίγνωσης και του Χριστού αφού έχουν μία ουσία, είναι μία Θεότης.

           Ζητεί ο Κύριος την δόξα την οποία είχε προ καταβολής κόσμου, δηλαδή την απόδειξη και φανέρωση της κρυμμένης Θεότητας του.

           Ως έλεος και αγάπη στο Σταυρό και τον Θάνατο του και ως δύναμη και εξουσία με την Ανάστασή του.

          Εάν ο Πατήρ δοξάσει τον Υιόν, ο κόσμος θα δοξάσει τον Υιόν και ασφαλώς και τον Πατέρα.

         Κατά την τριετή δράση και παρουσία του Υιού επί της γης ο Πατήρ έδωσε σημεία και απέδειξε την γνησιότητα της Θεότητας του Υιού του Αγαπητού.

             Ο κόσμος όμως δεν τον κατάλαβε, τώρα λοιπόν είναι η ώρα να γίνει η φανέρωση της κρυμμένης θεότητας του Υιού.    

            Ο Ιησούς λέγει ότι δόξασε τον Πατέρα με την  ολοκλήρωση του έργου του επί της γης, φανέρωσε, αποκάλυψε τον Πατέρα και την θέλησή του στους ανθρώπους.

            Αυτό συμβαίνει διότι όποιος γνωρίσει τον Θεό Πατέρα αμέσως θα τον θαυμάσει, θα τον αγαπήσει, θα τον δοξάσει.

           Αυτή την φανέρωση όμως δεν την έκανε σε όλους αλλά σε αυτούς που ήταν άνθρωποι του Θεού.

           Αυτούς που είχαν την επιθυμία να γνωρίσουν τον άγνωστο Πατέρα τους, που ένιωθαν ορφανοί στον κόσμο τούτο.

           Αυτοί ήταν του Θεού όμως δεν μπορούσαν να τον γνωρίσουν, υπήρχε το μεσότοιχο της αγνωσίας και εξ αιτίας αυτής της αδυναμίας ήταν αμέτοχοι της αιώνιας ζωής.

           Ο Ιησούς με την κατάθεση της μαρτυρίας του για το πρόσωπο του Πατέρα κατήργησε το μεσότοιχο και άνοιξε τον δρόμο προς την αιώνια ζωή, την υιοθεσία.

            Οι άνθρωποι αυτοί δόθηκαν από τον Πατέρα στον Υιό και από τον Υιό έμαθαν αυθεντικά για τον Πατέρα, τον δημιουργό, την ζωή των πάντων.

           Με την παρουσία του Υιού, από τα χαρακτηριστικά του, τα λόγια του έμαθαν πώς είναι ο Πατήρ. ‘’ ὁ ἐωρακός ἐμέ ἐώρακε τον Πατέρα ‘’.

            Η διδασκαλία του Ιησού οδήγησε τους ανθρώπους του Θεού να καταλάβουν ότι τα λόγια του, τα ρήματά του ήταν λόγια του Πατέρα.

            Με τον τρόπο αυτό πίστεψαν ότι ο Ιησούς είναι ο απεσταλμένος του Πατέρα, ο μεγάλης βουλής Άγγελος.

            ‘’ Οὐ περί τοῦ κόσμου ἐρωτῶ. ‘’ διότι ενώ προσφέρεται θυσία για όλο το ανθρώπινο γένος,  δεν την δέχονται όλοι.

            Η δέχεσαι την θυσία του η όχι, η δέχεσαι όλη την συγχωρητικότητα του, όλη την χάρη που δίνει την σωτηρία η την απορρίπτεις.

            Πρεσβεύει και παρακαλεί ο Παράκλητος μας σεβόμενος απόλυτα την ελευθερία των δημιουργημάτων του.

           Μόνων αυτών που τον δέχονται, που τον πιστεύουν, που τον αγαπούν που θέλουν την προστασία του, τις πρεσβείες του την υιοθεσία, την αγάπη, την Χάρη.

         Εάν ο άνθρωπος δεν ζητά και δεν ενδιαφέρεται για την αιώνια ζωή ο Ιησούς δεν μεσιτεύει.

         Περιμένει πρώτα την πίστη και το ενδιαφέρον εκ μέρους των ανθρώπων και εάν αυτό υπάρξει αμέσως προσφέρει τα πάντα ακόμη και την ζωή του.

           ‘’ και τά ἐμά πάντα σά ἐστί καί  τά σά ἐμά ‘’. Σαφέστατη ομολογία της θεότητας του, της ισοθείας του με τον Πατέρα.

            Εάν δεν ήταν ο Υιός τόσο μεγάλος και άπειρος όπως ο Πατήρ πώς θα χωρούσε πάντα τα του Πατρός.

            Ο Πατήρ χωρεί πάντα τα του Υιού διότι είναι Θεός. Άρα για να χωρεί ο Υιός πάντα τα του Πατρός έχουμε ισοθεία Πατρός και Υιού.

           ‘’ καί οὐκέτι εἰμί ἐν τῶ κόσμω, καί οὕτοι ἐν τῶ κόσμω εἰσί, καί ἐγώ πρός σέ ἔρχομαι. ‘’

            Ο Ιησούς ήδη ετοιμάζεται να πάει στον Πατέρα. Οι μαθητές όμως θα παρέμειναν μέσα στον κόσμο, είναι άπειροι και χρειάζονται φροντίδα.

            Γι’ αυτό παρακαλεί τον Πατέρα να τους τηρήσει, να τους κρατήσει να μην χαθούν, να είναι όλοι μαζί ένα.

            Να φυλαχθούν ενωμένοι με την βοήθεια του Πατρός, με την φώτιση του.

            Όσο ήταν μαζί τους, τους προστάτευε για να μην υπάρχουν απώλειες, με εξαίρεση τον Ιούδα.

            Αυτός  απολάμβανε όλα τα ελέη της παρουσίας του  Ιησού και μετείχε σε όλες τις χάρες των δωρεών του προς τους μαθητές.

             Ιάσεις, ιδιαίτερης διδασκαλίας, συνεχής κοινωνία με τον Θεό κ.τ.λ.

             Όμως με απόλυτη ελευθερία και με προσωπική επιλογή γύρισε την πλάτη του στον Δάσκαλο.

             Κατάλαβε το σφάλμα του μεταμελήθηκε αλλά δεν μετανόησε, έμεινε αυτός με την αμαρτία του μόνο χωρίς να λογαριάζει τον Πατέρα, αυτοκτόνησε. 

            Ο Κύριος γνωρίζει την φοβερή δοκιμασία που έρχεται και θέλει οι μαθητές να μείνουν γεμάτοι με την χαρά που απέπνεε η δική του παρουσία για να αντέξουν την πρόκληση.

            Πρέπει να καταλάβουμε σε τι δεινή θέση θα βρεθούν οι μαθητές μετά τον θάνατο του δασκάλου από ανθρώπινης πλευράς.

           Γνώρισαν ένα εξαιρετικό δάσκαλο, που κηρύττει μία νέα βασιλεία, αφοσιώθηκαν σ’ αυτόν, εγκατέλειψαν τα πάντα, δουλειές και οικογένειες και όλη την κατά κόσμο ζωή τους.

           Σε λίγο θα τον δουν να φονεύεται με συνέπεια να διαψεύδεται όλη η διδασκαλία του, να θρυμματίζονται τα περί της βασιλείας.

           Αυτοί να μένουν κατεστραμμένοι κοσμικώς και απαντημένοι πνευματικά.

           Η γνωριμία τους με τον Ιησού με την τραγική κατάληξη που θα έχει θα τους απογοητεύσει σαν μια τρέλα της ζωής ανεπανόρθωτη.

          Από την άλλη θα θεωρήσουν τον δάσκαλο σαν ένα απατεώνα που τους ξελόγιασε.

          Την Ανάσταση όχι μόνο δεν την πίστευαν αλλά αδυνατούσαν ακόμα και να την συλλάβουν.

   Υπήρχε πάντα ο κίνδυνος να πέσουν σε απογοήτευση και θανάσιμη απελπισία.

   Η στήριξη από τον Πατέρα θα φυλάξει την χαρά τους πεπληρωμένη και αναστάσιμη.

                                                                                       Αθανασιος Κατσίκης αρχιετέκνων        

                                                                              

 

Ο Ιησούς θεραπεύει ένα τυφλό ο οποίος στη θέση των κογχών των ματιών του δεν είχε βολβούς.

Δεν θεραπεύει υπάρχοντας οφθαλμούς που τυφλώθηκαν για κάποιο λόγο αλλά έκανε μία πράξη δημιουργίας.

Για να φανεί η αιτία αυτής της δημιουργικής πράξης του Ιησού θα πρέπει να διαβάσουμε το Ευαγγέλιο λίγο πιο πίσω από την περικοπή μας.

Ο Κύριος ομηλεί με τους Ιουδαίους στην αυλή του Ναού, αυτοί υπερηφανεύονται ότι είναι τέκνα του Αβραάμ.

Με λόγια καυστικά ο Ιησούς τους δείχνει ότι ‘’ εάν ήσασταν τέκνα του Αβραάμ θα κάνατε τα έργα του απεναντίας εσείς ζητείται να με σκοτώσετε γιατί σας λέω την αλήθεια ‘’.

Εγώ λοιπόν θα σας πω ποιανού παιδιά είστε, είστε παιδιά του Διαβόλου του πατέρα σας.

Κάνετε τις επιθυμίες του, εκείνος όμως είναι ανθρωποκτόνος και ο πατέρας του ψεύδους.

Εγώ σας λέω ότι όποιος φυλάει τα λόγια μου δεν θα πεθάνει ποτέ.

Οι Ιουδαίου από μίσος τον κατονομάζουν δαιμονισμένο, ποιος είσαι? Τι κάνεις τον εαυτό σου?

Ο Αβραάμ και οι προφήτες πέθαναν και εσύ λέγεις ότι όποιος φυλάξει τους λόγους σου δεν θα πεθάνει ποτέ?

Ο Κύριος απαντά ότι ο Αβραάμ είχε πολύ μεγάλη επιθυμία να δει την ημέρα του, την είδε και χάρηκε.

Οι Ιουδαίοι φρίαξαν ‘’ δεν είσαι ούτε 50 χρονών και μας λες ότι είδες τον Αβραάμ ‘’ ?

Ο Κύριος καταλήγει ‘’προτού γεννηθεί ο Αβραάμ εγώ (ο Ιησούς) εἰμι (υπάρχω).

Φανερώνει ότι είναι ο προαιώνιος Θεός, ο Γιαγβέ, ο Κύριος Σαβαώθ, αυτός που είπε στη βάτο στο Μωυσή εγώ εἰμι, ο Δημιουργός.

Τότε σήκωσαν πέτρες να τον λιθοβολήσουν, να λιθοβολήσουν Αυτόν που τους ξεδίψασε στην έρημο μέσα από μία πέτρα.

Αυτόν που νομοθέτησε τη ζωή τους σε λίθινες πλάκες, τον Λίθο τον ακρογωνιαίο.

Ο Κύριος με θαυματουργικό τρόπο ( αορασία ) μαζί με τους μαθητές του βγαίνει έξω από την αυλή περνώντας ανάμεσα τους.

Έξω από τον Ναό βλέπει τον εκ γενετής τυφλό και τότε κάνει μια πράξη δημιουργίας.

Η λάσπη που έκανε με το σάλιο του, το χώμα με την δύναμη του Δημιουργού, όπως παλιά έγινε μάτια, έγινε άνθρωπος.

Αυτό είναι το κεντρικό νόημα τη ς περικοπής.

Ο Ιησούς είναι ο Θεός της Παλαιάς Διαθήκης, μίλησε με την Εύα και τον Αδάμ στον Παράδεισο.

Φιλοξενήθηκε από τον Αβραάμ στην δρύ του Μαβρή, πάλεψε με τον Ιακώβ, μίλησε με τον Μωυσή σαν σε φίλο .

Έσχισε στα δύο την Ερυθρά, έδωσε το μάνα, το νερό, τις τροφές στην έρημο. ‘’ λαός μού τί έποιησά σοι .’’

Εάν ήταν ένας απλός ξυλουργός, εάν ήταν ο λεγόμενος γιός του μαραγκού θα μπορούσε να διορθώσει ένα χαλασμένο σκαμνί.

Μια σπασμένη δοκό, δεν θα μπορούσε ποτέ να φτιάξει ένα ανθρώπινο μέλος και μάλιστα το ομορφότερο , το μάτι.

Μόλις συναντούν τον τυφλό οι μαθητές έχοντες την Ιουδαϊκή θέση ότι οι αμαρτίες των γονέων ταλαιπωρούν τα τέκνα, ρωτούν τον Κύριο.

Ποιος αμάρτησε και γεννήθηκε τυφλός αυτός ο άνθρωπος.

Ο Ιησούς εξηγεί ότι ούτε ο τυφλός, ούτε οι γονείς του αμάρτησαν, αλλά για να φανερωθούν τα έργα του Θεού.

Ο άνθρωπος αυτός γεννήθηκε τυφλός, έζησε μια ζωή δύστυχη για να διακονήσει στη συγκεκριμένη συγκυρία το πρόσωπο του Κυρίου.

Τώρα που τον αμφισβητούσαν και ήθελαν να τον λιθοβολήσουν, τους στέλνει τον τυφλό μήπως και ανοίξουν τα μάτια τους να δουν ότι είναι :

Ο αναβαλλόμενος το φως ως ιμάτιο, αυτός που διατάζει το φώς να πορεύετε και πηγαίνει, που το καλεί να έρθει και έρχεται κατά τον Προφήτη Βαρούχ.

Είναι Φως εκ Φωτός, είναι το Φως του κόσμου και δίνει το φως στον κόσμο.

Ενώ ο Κύριος εξηγεί σκύβει κάτω στο χώμα και με το σάλιο του κάνει λάσπη, την βάζει στα μάτια του τυφλού και τον στέλνει να πλυθεί στην κολυμβήθρα του Σιλωάμ.

Ο Κύριος θα μπορούσε να θεραπεύσει τον τυφλό ‘’ παραχρῆμα ‘’ δεν το έκανε διότι :

Ήθελε να δοκιμάσει την πίστη του, εάν δεν πίστευε στο λόγο του Ιησού δεν θα έκανε ολόκληρη πορεία μέχρι του Σιλωάμ με την λάσπη στο πρόσωπο, παρά θα σκούπιζε τα μάτια του προσβεβλημένος.

Απεναντίας πηγαίνει αδιαμαρτύρητα. Εκείνο που μπαίνει εμπόδιο πολλές φορές είναι το πείσμα μας, η αντίδρασή μας.

Όταν καταλαβαίνουμε ότι εάν δεχθούμε να μας θεραπεύσει ο Κύριος πρέπει να γίνουμε πιά του Κυρίου, να γίνει ο Πατέρας μας πραγματικά και όχι προφορικά

Αυτό όμως δεν το θέλει κανείς προτιμά την αυτονομία του μακριά από το σπίτι του Πατέρα την Εκκλησία και μένει δυστυχώς αθεράπευτος.

Αυτή είναι η καίρια απόφασή μας. Ο Κύριος δεν θα εξετάσει πόσο αμαρτωλοί ήμαστε και πόσο δεν ήμαστε, εάν έγινε εκείνο η το άλλο.

Είναι μπροστά μας, θα τον συναντήσουμε στον Ναό, η μέσα στα μυστήρια, Εκείνος θέλει να μας θεραπεύσει, μπορεί να μας θεραπεύσει, η πλευρά μας τι κάνει??

Επίσης για να γίνει το θαύμα επιδεικτικότερο, με την διαδρομή θα δουν τον τυφλό τόσοι άνθρωποι και αυτοί βέβαια που ήθελαν να τον λιθοβολήσουν.

Ακόμη για να μην γνωρίσει ο τυφλός τον Ιησού τουλάχιστον μέχρι την ώρα που συνομιλεί με τους Φαρισαίους, διότι αυξάνει η δύναμη της μαρτυρίας του.

Πρώτοι που άρχισαν να συζητούν αν είναι αυτός ο πρώην τυφλός η όχι ήταν οι γείτονες του τους οποίους διαβεβαιώνει ότι είναι ο ίδιος.

Οδηγείται στους Φαρισαίους, αυτοί τον βάζουν να τους διηγηθεί πως έγινε το σημείο. Θέλουν να βρουν μια δικαιολογία για να διαβάλλουν το θαύμα.

Ο άνθρωπος αυτός (ο Ιησούς ) δεν είναι του θεού, γιατί δεν τηρεί το Σάββατο, εργάστηκε, έκανε λάσπη με το σάλιο του, είναι βέβηλος !!!

Ο τυφλός επιμένει ‘’ ὅτι προφήτης ἐστίν ‘’

Φέρνουν τους γονείς του και τους ρωτούν α) αν είναι ο γιός τους. β) αν γεννήθηκε πράγματι τυφλός. και γ) πως εξηγούν ότι τώρα βλέπει .

Αυτοί απαντούν με σύνεση επειδή γνωρίζουν ότι οι Φαρισαίοι θα έδιωχναν από όλες τις συναγωγές της Ιουδαίας όποιον τυχών ομολογούσε ότι ο Ιησούς είναι ο Χριστός.

Τους παραπέμπουν στο γιό τους ‘’ αὐτός ἡλικίαν ἔχει ‘’.

Ξανακαλούν τον τυφλό και αντί ερωτήσεων τον διατάζουν ‘’ Δόξασε τον Θεό, εμείς γνωρίζουμε ότι αυτός ο άνθρωπος είναι αμαρτωλός ‘’.

Ο τυφλός τους καθηλώνει ‘’ εάν είναι αμαρτωλός δεν γνωρίζω, ένα γνωρίζω ότι ενώ ήμουν τυφλός τώρα βλέπω ‘’.

Θέλουν να τον μπερδέψουν, να βρούν κάτι, τον ρωτούν για πολλοστή φορά να τους περιγράψει το θαύμα.

Αυτός με θάρρος και ειρωνεία τους απαντά με ερώτηση.

Με ρωτάτε και με ξαναρωτάτε για το θαύμα, μήπως θέλετε να γίνεται μαθητές του ??

Είναι μεγάλη ύβρη για τους Φαρισαίους το ‘’αὐτού μαθηταί ‘’ έτσι του απαντούν

‘’ σύ εἴ μαθητής ἐκείνου ‘’.

Είναι όταν ένας να αποκαλεί κάποιον γουρούνι και εκείνος να απαντά

‘’ είσαι’’

‘’ Εμείς είμαστε μαθητές του Μωυσή, εμείς γνωρίζουμε ότι ο Θεός μίλησε στον Μωυσή ‘’.

Αυτό βέβαια δεν είναι αλήθεια διότι ‘’ Θεόν οὐδείς ἑώρακε πώποτε ‘’ ο λεγόμενος θεόπτης Μωυσής τον Χριστό είδε τον Θεό και δημιουργό.

‘’ ὁ μονογενής Ὑἱός ὁ ὤν εἰς τον κόλπον τοῦ Πατρός ἐκεῖνος ἐξηγήσατω.

Δείχνουν επίτηδες άγνοια για τον Ιησούν ‘’ οὐκ οἴδαμεν πόθεν ἐστίν ‘’.

Όταν ήταν για να τον θανατώσει ο Ηρώδης νεογέννητο, έψαξαν τις Γραφές και υπέδειξαν την Βηθλεέμ.

Τώρα δεν θυμήθηκαν τον Ησαία που διδάσκει τόσο φανερά

‘’ Ἰδοῦ ὀ Θεός ἡμῶν ( ο Γιαχβέ ) κρίσιν (δικαιοσύνη) ἀνταποδίδωσι, καί ἀνταποδώσει, αὐτός ( ο Γιχβέ) ἥξει (θα έρθει) καί σώσει ἠμᾶς. Τότε ( όταν θα έρθει ) ἀνοιγήσονται ὀφθαλμοί τυφλῶν, καί ὤτα κωφῶν ἀκούσονται, τότε ἁλεῖται ( θα πηδά ) ὡς ἔλαφος ὁ χωλός (κουτσός ), τρανή ( πολύ δυνατή ) δε ἔσται γλῶσσα μογκιλάλων ( κωφάλαλων ).Ης.λε.4-6.

Οι Φαρισαίοι τον βρίζουν και τον καταδικάζουν ως αμαρτωλό και τον κάνουν αποσυνάγωγο.

Ο μεν Ιησούς έστω αμάρτησε γιατί χάρισε το φώς στον τυφλό κάνοντας πηλό .

Ο τυφλός τι αμαρτία έκανε, μήπως επειδή έπαψε να είναι τυφλός !!!

Όποιος διώχνεται από τον αντίχριστο για το όνομα του Χριστού, γίνεται ευπρόσδεκτος από τον Κύριο.

Ο τυφλός δεν γνώριζε τον Ιησού, δεν τον είχε δεί κατά πρόσωπο.

Τώρα συναντά ένα άγνωστο κύριο να τον ρωτά ‘’ σύ πιστεύεις εἰς τόν Υἱόν τοῦ Θεοῦ ?

Μια ερώτηση που απευθύνεται διαχρονικά για όλους .

Το ‘’ σύ ‘’ τον ξεχωρίζει από τους άλλους που δεν τον πιστεύουν.

Ο τυφλός ρωτά ‘’ ποιος είναι αυτός κύριε για να τον πιστέψω?

Ο Ιησούς αποκαλύπτεται ‘’ καί ἐώρακός αὐτόν καί ὁ λαλῶν μετά σοῦ ἐκεῖνος ἐστί ‘’.

Το ‘’ ἐώρακός ‘’ είναι για τον τέως τυφλό μια καινούργια λέξη που δεν την ήξερε και τώρα την απολαμβάνει για πρώτη φορά.

Αλλά και η υπόλοιπη φράση του Ιησού είναι σαν να του λέει ‘’ έχεις την τιμή και την ευλογία να μιλάς με τον Υιό του Θεού ‘’

Ο τυφλός τον προσκυνεί, προσκύνηση που αποδίδεται μόνο στον Κύριο της Δόξης.

Όταν ο τυφλός προσκυνεί τον Ιησού αποδεικνύει ότι έχει αποκτήσει μια όραση πολύ ανώτερη από εκείνη όταν αντίκρισε το ηλιακό φως.

Βλέποντας την προσκύνηση ο Ιησούς λέει τα εξαιρετικής σημασίας λόγια που πρέπει να προσέξουμε.

‘’ εἰς κρῖμα ἐγώ εἰς τόν κόσμον τοῦτον ἥλθον, ἵνα οἱ βλέποντες βλέπωσι καί οἱ βλέποντες τυφλοί γένωνται ‘’.

‘’ εἰς κρῖμα ‘’ Είμαι το κριτήριο, το πρόσωπο για το οποίο θα κριθούν οι άνθρωποι.

‘’ οἱ μή βλέποντες ‘’ αυτοί δηλαδή που θεωρούνται από τον κόσμο ότι δεν βλέπουν τα του κόσμου και τις χαρές του αιώνος τούτου ως το μείζων αγαθό και φαίνονται ότι είναι πνευματικά κατά κόσμο φτωχοί.

Αυτοί θα φωτισθούν από τον Θεό και θα γνωρίσουν την ΑΛΗΘΕΙΑ .

Αυτοί που ενώ δεν βλέπουν την αλήθεια των πραγμάτων έχουν τον εγωισμό να πιστεύουν ότι βλέπουν καλώς και εμποδίζουν και συκοφαντούν την αλήθεια.

Αυτοί θα γίνουν, δηλαδή θα αποδειχθούν τυφλοί.

Όταν ο άνθρωπος είναι τυφλός όσον αφορά αυτή την ιδία την κατάστασή του, θα είναι οπωσδήποτε τυφλός και όσον αφορά το συνάνθρωπο του.

Εκείνος που δεν γνωρίζει τον εαυτό του, δεν μπορεί να ξέρει και τις κρυφές εκείνες δυνάμεις που καθορίζουν την στάση του απέναντι στους άλλους ανθρώπους.

‘’ Πρόσεχε τον εαυτό σου μήπως η εκ του αδελφού κακία δεν είναι στον αδελφό, αλλά βρίσκεται σε εσένα. Αγ. Μάξιμος.

Ο άνθρωπος που δεν γνωρίζει τον εαυτό του δεν θα μάθει ποτέ ότι όσο λιγότερο εκτιμά τον εαυτό του, τόσο περισσότερο κομπάζει και υπερηφανεύεται.

Όταν όμως αγγίξει τον άνθρωπο η χάρις του αναστημένου Χριστού και τον φωτίσει, καθαρίζει την όραση του από το θάμπωμα των δικών του παθών.

Βλέπει τον εαυτό του όπως πραγματικά είναι, ταπεινώνεται, γίνεται επιεικής με τους άλλους και δεν υπάρχει ανάγκη να ταπεινώσει άλλους για να υψωθεί αυτός.

Βλέπει την πραγματική φύση και αξία του υλικού κόσμου.

Βλέπει τα υλικά αγαθά όχι σαν κάτι που μπορεί να αρπάξει, αλλά σαν κάτι που μπορεί να προσφέρει.

‘’ πάντα πεπλήρωται φωτός, οὐρανός τε καί γῆ καί τά καταχθόνια .’’

 

Αθανάσιος Κατσίκης

Αρχιτέκτων

ὑπό του Θεοφιλεστάτου Ἐπισκόπου Κυκλάδων κ. Σάββα

ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΑΙΤΕΙΑ ΣΤΗ ΔΙΔΑΧΗ.

«εν αμαρτίαις συ εγεννήθης όλος, και συ διδάσκεις ημάς;» (Ιω. 9, 34).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Με την ανωτέρω φράση τερματίζεται ο διάλογος ανάμεσα στον προ ολίγου τυφλό του Ευαγγελίου και τους εμπαθείς – προκατειλημμένους Φαρισαίους. Δυστυχώς για τους τελευταίους η «έρευνά» τους αποκάλυπτε με αδιάσειστα τεκμήρια ότι ο θεραπευθείς ήταν ο γνωστός περιφερόμενος επαίτης που στερούταν το φως του, ούτε όμοιός του, ούτε άλλος κανένας. Ήταν ο ιαθείς τυφλός υπό του Κυρίου και μάλιστα ημέρα Σαββάτου! Έρχομαι όμως σήμερα να μιλήσω για την μετάλλαξη (ασφαλώς με την επιρροή της Θείας Χάριτος) του σιωπηλού και δυστυχή αόματου σε διδάσκαλο και κήρυκα της πίστεως...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) Ο ΠΡΩΗΝ ΤΥΦΛΟΣ ΔΙΔΑΣΚΕΙ

* Μία διαφορετική διδαχή. Συνήθως ένας διδάσκαλος μεταδίδει από τις γνώσεις του. Ο τυφλός δεν είχε σπουδάσει κάτι (η κατάστασή του το καθιστούσε απαγορευτικό), μα και ούτε αποσκοπούσε να διδάξει τους Φαρισαίους θεολογικές γνώσεις, υπομνήσεις βιβλικών χωρίων ή να φανερώσει την βουλή του Θεού για τον κόσμο. Δεν γίνεται διδάσκαλος για να εξοικονομήσει τα «προς το ζην» ή αν θέλετε για να διαφημίσει με κενοδοξία την νοησιαρχική, αντιληπτική του ικανότητα. Κύριο ρόλο στη διδαχή του λαμβάνει η καρδιά!

* Ο Χριστός δεν ανοίγει μόνο τους σωματικούς του οφθαλμούς, αλλά και τους ψυχικούς του. «Είπεν ο Ιησούς· και εώρακας αυτόν και ο λαλών μετά σου εκείνος εστίν» (Ιω. 9, 37). Να ποιά γνωστική επαφή εξασφαλίζει στον τυφλό την πιό σπάνια γνώση. Την «θέα του Θεού», που χρόνια οι Πατέρες στα ιερά ασκητήρια, στους τόπους αναχωρήσεως «λαχταρούν» έστω και ακροθιγώς διά της προσευχής να τύχουν... Ο τυφλός το λαμβάνει σε μία στιγμή, σ’ ένα φωτογραφικό καρέ (ας μου επιτραπεί ο όρος) μιάς ζωής χωρίς εικόνες, μιάς ζωής με την Εικόνα μπροστά Του. Έτσι αυτή η καρδιά δεν μπορεί να σιωπήσει, δεν μπορεί να σταματήσει να μιλά αφού πλέον ο Χριστός είναι το κέντρο της ύπαρξής του.

* Διδάσκαλος ο τυφλός σε όλους εμάς, καθώς φανερώνει την ευγνωμοσύνη που πρέπει να έχουμε στο Χριστό για τις τόσες δωρεές που ελάβαμε κατά το Άγιο Βάπτισμα. Διδάσκει το ασυμβίβαστο με το ψεύδος, την αξία και ομολογία της αλήθειας, το ήθος ενώ εισπράττει αντίθετα τις συνέπειες των πράξεών του: «εξέβαλον αυτόν έξω» (Ιω. 9, 35). Αυτή είναι η τακτική των ανθρώπων που δεν έχουν παιδεία. Να «πετούν» στα σκουπίδια τους ισχυρισμούς των συνομιλητών τους. Προσέξτε να τους «πετούν» όχι να τους ανακατασκευάζουν (αυτό προϋποθέτει γνώσεις και επιχειρήματα...).

 

Β) ΑΣΥΜΒΙΒΑΣΤΟΣ

* Αυτή την πλευρά αποκαλύπτει η «θέαση του φωτός» για τον τυφλό. Έναν ασυμβίβαστο χαρακτήρα. Οφείλει η Εκκλησία του Χριστού να στέκεται ασυμβίβαστη με την αμαρτία. Δεν υπάρχουν λύσεις «κοινά αποδεκτές» σε θέματα που θεμελίωσε το Αίμα του Χριστού και η αγία βιοτή Αποστόλων, Αγίων και Μαρτύρων. Μετά τον Ένα, ο Πρόδρομος· «τί εξεληλύθατε εις την έρημον θεάσασθαι; Κάλαμον υπό ανέμου σαλευόμενον;» (Λουκ. 7, 24), χάλκευσαν το φρόνημα εκείνο για το οποίο ο Παύλος με πλήρη επίγνωση καταγράφει: «μη συσχηματίζεσθε τω αιώνι τούτω» (Ρωμ. 12, 1 – 2).

* Πράγματι η Εκκλησία στην πορεία της θα συναντήσει εκτός από υπερασπιστές και διώκτες (οι τελευταίοι περισσότεροι), οι οποίοι θα επιχειρήσουν από υψηλές θέσεις να πλήξουν την σώζουσα διδασκαλία του Χριστού. Αλλότριες φωνές, καινές (κενές) διδασκαλίες θα τεθούν έμπροσθέν μας, με σκοπό να αλλοτριώσουν ότι η Κολυμβήθρα του Σιλωάμ (η Εκκλησία) κηρύττει άνωθεν με σκοπό να θεώσει τον άνθρωπο. Μπορεί μια ενδεχόμενη ταύτισή μας με ένα μέσο όρο να «έσωζε» την κατάσταση... Όμως ο Χριστός επιζητεί ακεραιότητα, έστω και αν ελλοχεύει ο κίνδυνος της αποσυναγωγοποίησης (όπως ακριβώς στον σημερινό τυφλό).

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Ίσως, αν έτυχε να περάσουμε από την γόνιμη διαδικασία σπουδής μιάς επιστήμης ή ενός κύκλου γνώσεων, θα έλεγα καλύτερα, να μας έρχονται στο νού οι άνθρωποι που ανέλαβαν να μας «μυήσουν» σ’ αυτά τα γνωστικά μονοπάτια. Οι διδάσκαλοί μας (ανεξαρτήτου βαθμίδος εκπαίδευσης) κατέχουν στην καρδιά μας μία θέση. Ίσως κάποιους να τους έχουμε κιόλας λησμονήσει, ίσως κάποιους να τους θυμόμαστε συχνά στα βήματα της ζωής μας. Σίγουρα θυμόμαστε αυτούς που με ήθος μας μετέδωσαν από καρδιάς αξίες της ζωής!

Ο τυφλός που μας απασχολεί σήμερα διδάσκει τον Χριστό με πίστη και καρδιά. Τα δύο απαραίτητα στοιχεία της «εν Χριστώ» μαρτυρικής αθλήσεως. Μάρτυς αναδείχθηκε και ο σημερινός τυφλός, αναφέρει η παράδοση της Εκκλησίας μας, ο οποίος έδωσε και αυτός το αίμα του για τον κοινό Ευεργέτη Χριστό.

 

ΤΟ ΠΛΑΝΗΘΕΝ ΠΡΟΒΑΤΟΝ.

«εμόν βρώμα εστίν ίνα ποιώ το θέλημα του πέμψαντός με

και τελειώσω αυτού το έργον...» (Ιω. 4, 34).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Κάθε ενέργεια του Ιησού, όπως την καταγράφουν οι θείοι και ιεροί Ευαγγελιστές, απέβλεπε στη σωτηρία του πλανηθέντος προβάτου. «Και το πλανηθέν ορειάλωτον ευρών, πρόβατον τοις ώμοις αναλαβών, τω Πατρί προσαγάγη» (Θεοτοκίον δ΄ ηχ.). Η σάρκωση του Υιού και Λόγου του Θεού είχε αποκλειστικό σκοπό την σωτηρία της ανθρωπίνης πεπτωκυίας φύσεως. Δεν δίστασε για αυτό, ο Κύριός μας, να αγνοήσει κάθε τι κοινωνικά αποδεκτό, να εκπλήξει με τη συμπεριφορά και τις επιλογές Του μία κοινωνία (της τότε εποχής) που σκεπτόταν πολύ διαφορετικά. Η χάρις του Θεού αποβλέπει σε δικαίους και αδίκους. Ο Κύριός μας «πάντας ανθρώπους θέλει σωθήναι και εις επίγνωση αληθείας ελθείν» (Α΄ Τιμ. 2, 4).

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) ΚΟΝΤΑ ΣΤΟΥΣ ΑΜΑΡΤΩΛΟΥΣ

* Δεν ήταν η μοναδική περίπτωση της Σαμαρείτιδος (που παρουσιάζει σήμερα το άγιο Ευαγγέλιο) κατά την οποία ο Χριστός αγνόησε τους τύπους και τα επικρατούντα κοινωνικά ήθη της εποχής. Για να σώσει τον άνθρωπο μίλησε με αμαρτωλούς που οι υπόλοιποι περιφρονούσαν, με γυναίκες δημόσια, που και αυτό ήταν κατακριτέο, καθώς η θεία χάρη «επινοεί» τρόπους για να σώσει τον παραστρατημένο. Ο ι. Χρυσόστομος στην κυριολεξία ισχυρίζεται ότι είναι «ευμήχανος ο Θεός», δηλαδή μηχανεύεται καλούς τρόπους – μεθόδους – σχέδια για να οδηγήσει τον άνθρωπο στην σωτηρία.

* Θυμηθείτε λοιπόν τον Ζακχαίο αλλά και τον Τελώνη Ματθαίο, οι οποίοι ήταν πρόσωπα απορριπτέα και κατακριτέα (λόγω της ιδιότητος και των πράξεών τους) από όλους τους συμπατριώτες τους. Αγανακτούσαν λοιπόν βλέποντας τον Χριστό να συναναστρέφεται με όλους αυτούς και να κάθεται στα τραπέζια τους· «διατί μετά των τελωνών και αμαρτωλών εσθίει ο Διδάσκαλος υμών; Ο δε Ιησούς ακούσας είπεν αυτοίς· Ου χρείαν έχουσιν οι ισχύοντες ιατρού, αλλ’ οι κακώς έχοντες» (Ματθ. 9, 10 – 12) και πράγματι ο Κύριος, ως καρδιογνώστης, απέβλεπε στη διόρθωση όλων αυτών αγνοώντας τύπους και κοινωνικές υποδείξεις.

* Λησμονούμε πολλές φορές ότι ο Χριστός δεν βλέπει μόνο την εξωτερική εικόνα του ανθρώπου. Εμείς αντίθετα στεκόμαστε επιπόλαια μόνο σε αυτήν, καθώς αρκούμαστε στην παρατήρηση και επιφανειακή κρίση του συνανθρώπου μας, για να καταλήξουμε σε γρήγορα και αβάσιμα συμπεράσματα γι’ αυτόν. Έτσι συχνά – πυκνά επέπληττε τους Γραμματείς και τους Φαρισαίους (που έκαναν το ίδιο) λέγοντας: «Μη κρίνετε κατ’ όψιν, αλλά την δικαίαν κρίσιν κρίνατε» (Ιω. 7, 24).

Β) Ο ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΜΑΡΤΩΛΗ ΓΥΝΑΙΚΑ

* Συνεπικουρούμενοι από τις ανωτέρω διαπιστώσεις μπορούμε να αντιληφθούμε, έστω και ακροθιγώς, αξιοπρόσεκτα στοιχεία του διαλόγου Ιησού – Σαμαρείτιδος. Ο Χριστός ομιλεί με μία αμαρτωλή γυναίκα (γνωρίζει το παρελθόν της), αλλά και αλλόφυλη (υποδεέστερης εθνικής καταγωγής), που δεν ανήκε στο ισραηλιτικό έθνος. Απαράδεκτο για έναν ευσεβή Ιουδαίο. Ομιλεί με μία αιρετική γυναίκα, αφού είχαν αλλοιώσει αρκετά οι Σαμαρείτες την παραδεδομένη Ιουδαϊκή πίστη.

* Έρχεται λοιπόν ο Χριστός, καταργεί αυτό το μίσος και την αντιπαλότητα, γλωσσικές και θρησκευτικές τυχόν διαφορές και δεν προβαίνει σε διακρίσεις που αφορούν την εθνική καταγωγή, ακόμα και το αν έχει μπροστά του άντρα ή γυναίκα. Πάνω σ’ αυτό εδράζονται όσοι (εκ του χώρου της Εκκλησίας) επιχειρούν διάλογο με τους ετεροδόξους, όμως στην πορεία αυτή λησμονούν κάτι πολύ βασικό το οποίο έθεσε ως προϋπόθεση διαλόγου (και επίλυσης διαφορών) ο Χριστός στη Σαμαρείτιδα: «ΕΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙ ΚΑΙ ΑΛΗΘΕΙΑ ΔΕΙ ΠΡΟΣΚΥΝΕΙΝ ΤΟΝ ΘΕΟΝ» (Ιω. 4, 24).

* Οι σημερινοί «ενωτικοί» πνευματικοί ηγήτορες αυτό παντελώς το αγνοούν. Θεωρούν ότι ο καθένας φέρνει μέσα στη «διαθρησκειακή κοινωνία» ότι και όπως το έχει ασπαστεί. «Μέρος της αλήθειας», το ονομάζουν στις διακηρύξεις τους, λες και η διδασκαλία της Ορθοδοξίας δεν είναι η φανέρωση «εν συνόλω» της αγιοπνευματικής διδασκαλίας του Τριαδικού Θεού. Αυτό που μία αμαρτωλή γυναίκα (και μετέπειτα αγία της Εκκλησίας) κατανόησε οι διπλωματούχοι με διατριβές θεολόγοι είτε δεν το αντιλαμβάνονται (;), είτε δεν τους συμφέρει...

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Είναι όμως παρατηρημένο το γεγονός ότι στον κόσμο που ζούμε αδιαφορούμε συστηματικά για την γνώση του Θεού. Μία γυναίκα Σαμαρείτιδα (μέσα στην αμαρτία της) δείχνει τόσο μεγάλο ενδιαφέρον για την λατρεία του Θεού που μας καταπλήττει. Εμείς απαράδεκτοι δεν Τον αναζητούμε, δεν ενημερωνόμαστε, δεν ασχολούμαστε μαζί Του. Ένα ζευγάρι παπούτσια, μία τσάντα καταναλώνει περισσότερο χρόνο έρευνας (σε σχέση με τον Θεό) και ας τα πετάξουμε στα σκουπίδια μετά από μερικές ημέρες. Ο Κύριός μας διέκρινε την προθυμία αυτή στην Σαμαρείτιδα. Της μίλησε για πράγματα που οι εκλελεγμένοι μαθητές Του δεν είχαν ποτέ ακούσει! Ας ζηλώσουμε το ενδιαφέρον της. «Τιμήσατε τον Θεόν πλέον της συνηθείας» προτρέπει όλους εμάς τους πιστούς ο Άγ. Γρηγόριος ο Θεολόγος, θέλοντας να διεγείρει τους ευσεβείς πιστούς προς ενδελεχή μελέτη και βιωματική προσέγγιση του μεγάλου Λυτρωτού και Ευεργέτου μας.

 

 

Την Ε΄ Κυριακή της περιόδου του Πεντηκοσταρίου στην Εκκλησία διαβάζεται η περικοπή της Σαμαρείτιδος.

Είναι μια από τις περιφημότερες περικοπές της Καινής Διαθήκης και ένα μεγάλο έργο ομιλιών έχουν γραφτεί για την περικοπή αυτή.

Ο Ιερός Χρυσόστομος ερμηνεύει την περικοπή σε πέντε ομιλίες του.

Ο Αγ. Κύριλλος Αλεξανδρείας αναπτύσσει τον στίχο 24 ‘’ Πνεῦμα ὁ Θεός κ.τ.λ ‘’ σε ειδικό σύγγραμμα που καταλαμβάνει ένα ολόκληρο τόμο στην πατρολογία του Migne (69) .

Το γεγονός της περικοπής συνέβει πριν από την φυλάκιση του Προδρόμου δηλαδή κατά την αρχή της δημόσιας δράσεως του Χριστού.

Ο Ιησούς μαθαίνει ότι οι Φαρισαίοι πληροφορήθηκαν πώς ο ίδιος έχει δημιουργήσει μεγαλύτερο κύκλο μαθητών παρά ο Ιωάννης.

Ξέρει ότι θέλουν να ανακόψουν τη δράση και των δύο η τουλάχιστον αυτού που είναι πιο επικίνδυνος και αυτός είναι ο Ιησούς.

Σύμφωνα όμως με το σχέδιο της Θείας Οικονομίας δεν έπρεπε να συλληφθεί κατά τις πρώτες ημέρες της δράσεως του.

Για την εκτόνωση της κατάστασης αποφασίζει ο Κύριος να αφήσει την Ιουδαία και να ανέβει στην Γαλιλαία.

Κατά την μετάβαση αυτή ο δρόμος περνούσε μέσα από την Σαμάρεια που είχε έκταση όσο περίπου η Θράκη, με πρωτεύουσα την ομώνυμη πόλη.

Οι Σαμαρείτες ήταν λαός που δημιουργήθηκε από πέντε ειδωλολατρικές εθνότητες τις οποίες οι Ασσύριοι υποχρέωσαν να κατοικήσουν στην περιοχή σε αντικατάσταση των Ισραηλιτών που τους πήραν αιχμάλωτους στην Βαβυλώνα.

Αυτοί αναγκάστηκαν από διάφορα γεγονότα να περιλάβουν μεταξύ των ειδωλολατρικών θεοτήτων και τον αληθινό Θεό του Ισραήλ.

Δέχθηκαν από την Γραφή μόνο την Πεντάτευχο και ονομάστηκαν Σαμαρείτες από το όρος Σομόρ και από την ομώνυμο πρωτεύουσα.

Με την επάνοδο των Εβραίων από την αιχμαλωσία και την δυνατότητα που τους δόθηκε να ανοικοδομήσουν τον Ναό.

Οι Σαμαρείτες προσφέρθηκαν να συμμετάσχουν και αυτοί όμως δεν έγιναν δεκτοί και έτσι έχτισαν τον δικό τους ναό στην κορυφή του όρους Γαριζίν.

Πήραν δε ως αρχιερέα έναν αποστάτη Ιουδαίο ιερέα.

Ήθελαν πάρα πολύ να θεωρούνται Ιουδαίοι, ονόμαζαν πατέρα τους τον Αβραάμ και τους άλλους Πατριάρχες.

Ισχυρίζονταν ότι έχουν γενάρχες τους υιούς του Ιωσήφ Εφραίμ και Μανασσή.

Οι Ιουδαίοι αποστρέφονταν τους Σαμαρείτες και τους θεωρούσαν βδελύγματα και δαιμονισμένους.

Στην πορεία του Ιησού και των μαθητών προς την Γαλιλαία φθάνουν έξω από την πόλη Συχάρ στις 12 το μεσημέρι.

Ο Ιησούς στέλνει τους μαθητές του στην πόλη για να πάρουν τροφές για το γεύμα.

Δεν ενδιαφέρεται απλώς για όλο τον κόσμο γενικά ΑΛΛΑ και για τον καθένα χωριστά.

Οι άνθρωποι δεν είναι μάζα αλλά κάθε άνθρωπος είναι μοναδικός και ο Κύριος έρχεται σε επικοινωνία μαζί του προσωπικά επειδή ‘’ πάντας θέλει σωθήναι ‘’.

Θέλει να σωθεί κάθε ψυχή που προσεγγίζει όπως ταιριάζει σ΄ αυτήν βέβαια απαιτεί και την ελεύθερη ανταπόκρισή της.

Εκείνος ‘’ κεκοποιακός ἐκ τῆς ὅδοιπορίας ‘’ κάθεται σε ένα πηγάδι που κατά την παράδοση είναι το πηγάδι που είχε ανοίξει ο Πατριάρχης Ιακώβ.

Κάθετε ‘’ οὕτως ‘’ που σημαίνει έτσι όπως ήταν, χωρίς κάποιο καθίσματα ή χωρίς κάποια επίστρωση, ενδεικτικό της απλότητας του.

Ο Ιησούς είναι μόνος του στον χώρο, και αυτή την ώρα 12 έρχεται μια γυναίκα Σαμαρείτηδα για να πάρει νερό από το πηγάδι.

Έρχεται σε προχωρημένη ώρα κατά πάσα πιθανότητα για να μη συναντήσει άλλες γυναίκες.

Αυτές θα είχαν πολλά για να κουτσομπολέψουν ίσως και να χλευάσουν στο πρόσωπο της.

Χωρίς να χαιρετήσει κάν φαίνεται ότι έριξε το άντλημά της στο πηγάδι.

Είναι γνωστό ότι αν θέλει κάποιος να δημιουργήσει επαφή με ένα πρόσωπο κάνει αρχή ζητώντας μια μικρή εξυπηρέτηση.

Έτσι ο Χριστός ζητά ‘’ δός μοι πιεῖν ‘’.

Η Σαμαρείτιδα λόγω της ζωής της έχει χάσει το συναίσθημα της προσωπικής αξίας.

Ζητώντας της κάτι ο Ιησούς της δίνει την ευκαιρία να ξαναβιώσει την προσωπική της τιμή.

Της δείχνει πως σαν εικόνα του Θεού έχει ανεκτίμητη αξία, γι΄ αυτή ήλθε θεληματικά να πάθει και με την ανάσταση του να την ξαναβρούμε.

Η Σαμαρείτιδα γνωρίζει καλώς το πόσο αποστρέφονται και βδελύσσονται οι Ιουδαίοι τους Σαμαρείτες.

Για αυτό της φαίνεται παράξενο και απίστευτο ένας Ιουδαίος και μάλιστα άνδρας όχι απλώς να συζητά μαζί της αλλά και να ζητά να πιεί νερό από την στάμνα της.

Γνωρίζει καλώς ότι ένας Ιουδαίος θα προτιμούσε να σκάσει από τη δίψα παρά να ζητήσει να πιεί νερό από αγγείο Σαμαρείτη.

Το ότι ο Ιησούς ήταν Ιουδαίος φαινόταν από την ενδυμασία του. Από τα λόγια της γίνεται φανερό ότι δεν είχε καμιά όρεξη ή Σαμαρείτιδα να προσφέρει νερό.

Η απροθυμία της βέβαια ήταν αποτέλεσμα δυσπιστίας, φόβου και εκπλήξεως.

Ο Κύριος απαντά ήπια και προσεκτικά, ‘’ ὁ σοφός δημιουργός μετοχετεύει ταῖς γλυκείες προσρήσεσει’’.

Αν γνώριζες την δωρεά του Θεού και ποιος είναι αυτός που σου συζητά νερό, εσύ θα του ζητούσες και αυτός θα σου έδινε το νερό το ζωντανό.

Ο ήπιος τόνος, η αναφορά στο τρίτο πρόσωπο για τον εαυτό του, η δική του προθυμία που βγαίνει από το ‘’ θα σου έδινε ‘’.

Η έκφραση ‘’ δωρεά του Θεού’’ και ότι όλα αυτά που προσφέρονται στη Σαμαρείτιδα ήταν το καλύτερο φάρμακο για να μαλακώσουν την συνείδυση της.

Να διόξουν τους ενδοιασμούς και τους φόβους της και να την απαλλάξουν από το αίσθημα κατωτερότητας.

Η απάντηση της δείχνει κάποια δόση σεβασμού, αγάπης και θάρους.

‘’ Κύριε δεν έχεις άντλημα το πηγάδι είναι βαθύ που έχεις αυτό το ζωντανό νερό.

Μήπως εσύ είσαι μεγαλύτερος από τον πατέρα μας τον Ιακώβ’’.

Ο Χριστός αποκαλυπτόμενος σιγά-σιγά ομολογείται, πρώτον Ιουδαίος, έπειτα Κύριος με την έννοια του σεβαστού προσώπου.

Έπειτα ‘’ μείζων του πατριάρχου Ιακώβ ‘’ έπειτα ‘’ προφήτης’’, έπειτα ‘’Μεσίας- Χρίστος’’ και τέλος ‘’ο σωτήρ του κόσμου’’.

Ζωντανό νερό σημαίνει φρέσκο νερό, τρεχούμενο νερό, σε αντίθεση με το στάσιμο που έχει το πηγάδι.

Το νερό που θα της δώσει είναι η αγάπη που αν την δοκιμάσει κανείς ξεδιψά από τον πλούτο των ουρανίων πραγμάτων και δωρεών της χάριτος.

‘’ Φθάνοντας στο πλήρωμα της αγάπης’’ μας λέει ο άγιος Ισαάκ ο Σύρος ‘’ δεν έχουμε ανάγκη από υλικά αγαθά’’.

Ο Κύριος ανταπαντά ότι όποιος πιεί από το νερό του πηγαδιού θα ξαναδιψάσει, όποιος όμως πιεί από το δικό του νερό δεν θα διψάσει ποτέ.

Ακόμη θα δημιουργηθεί μέσα του πηγή νερού που θα του χαρίσει την αιώνια ζωή.

Ο προφήτης Ιερεμίας αποκαλύπτει την στάση των ανθρώπων, ‘’εμένα εγκατέλειψαν την πηγή του νερού της ζωής και έσκαψαν λάκους γεμάτους ρωγμές.

Η Σαμαρείτιδα νομίζει ότι θα πρόκειται για νερό καλύτερης ποιότητας από αυτό του πηγαδιού.

Ίσως πίστευε ότι θα πρόκειται για κάποια πηγή μαγική που θα της δίνει νερό όποτε θέλει και δεν θα χρειάζεται να έρχεται στο πηγάδι.

Θα έχει δηλαδή μια βρύση στο σπίτι της.

Γίνεται αντιληπτό ότι πρόκειται για μια απλοϊκή γυναίκα χαμηλής πνευματικής μόρφωσης όπως φαίνεται από την αφέλεια των λόγων της.

Όμως ο Ιησούς αυτό το πρόσωπο διαλέγει για να μεταδώσει την πλέον υψηλή περί φύσεως του Θεού και περί λατρείας διδασκαλία του.

Αυτή που θαύμασαν και οι μεγαλύτεροι φιλόσοφοι και θρησκειολόγοι ακόμα.

‘’ Κύριε, δώσε μου αυτό το νερό ‘’

Τώρα ζητά αυτή νερό, ξεχνά το αίτημα του Ιησού και προβάλει το δικό της.

Στο σημείο αυτό ο Κύριος ως χειρουργός με πολύ προσοχή, με λεπτό και επιεική τρόπο αναφέρεται στο βίο της γυναίκας.

Προσποιείται ότι δεν γνωρίζει τίποτε και στο αίτημα της για το αιώνιο νερό της ζητά να φωνάξει τον άνδρα της και να έρθουν μαζί.

Εδώ είναι το κομβικό σημείο της σωτηρίας μας, εδώ μπορεί να τραπεί σε φυγή κάποιος γιατί δεν έχει το κουράγιο να τον ελέγξει ο Κύριος.

Να ανοίξει την καρδιά του και να φανερώσει την πραγματική του ταυτότητα.

Να μην φοβηθούμε το σημείο αυτό γιατί ήλθε να μας σώσει, δεν ήλθε να μας μαλώσει, να μας καταδικάσει.

Μας αγαπά, μη φοβόμαστε. Το φως του Χριστού είναι ζωτικό και όχι καυστικό.

Η Σαμαρείτιδα μεταχειρίζεται την μέθοδο των Ιησουιτών, της μισής αλήθειας και για να κλείσει την συζήτηση για τα προσωπικά της απαντά.

‘’ Οὐκ ἔχω ἄνδρα ‘’. Ο Κύριος ξεδιπλώνει την αλήθεια κατά τον ηπιότερο τρόπο.

Λέγει απλά ‘’ πέντε ἄνδρας ἔσχες ‘’, δεν αναφέρει τίποτε άλλες παρασπονδίες και κρίσεις που συνεπάγεται ότι θα υπήρχαν εξ αιτίας του σχετικά μεγάλου αριθμού των τέως συζύγων.

Δεν λέγει ‘’ αυτόν με τον οποίο συζείς ‘’ που είναι λίγο βαρύ, αλλά ‘’ὅν ἔχεις’’.

Αρχίζει και τελειώνει τον λόγο του με δύο επαινετικές εκφράσεις ‘’ καλῶς εἴπας ‘’ και ‘’ ἀληθῶς εἴρηκας ‘’.

Η τρυφερότητα του Ιησού αλλά και η ταπείνωση της γυναικός, φέρνουν πλούσιο καρπό μάλιστα σε όλη την ανθρωπότητα.

Μην ξεχνάμε ότι η Αγία Φωτεινή, οι τέσσερεις αδελφές της και τα επτά παιδιά της ως μάρτυρες Χριστού όλοι κοσμούν σαν πολύτιμα πετράδια το στερέωμα της Εκκλησίας.

Ο ξένος Ιουδαίος γνωρίζει ότι οι άνδρες της ήτανε έξη, ασφαλώς θα γνώριζε και την ιστορία του βίου της με τον κάθε ένα ξεχωριστά.

Όμως δεν ταράσσεται, η όλη διαγωγή του Ιουδαίου εμπνέει εμπιστοσύνη.

‘’ Κύριε θεωρῶ ὅτι προφήτης εἰ σύ ‘’.

Το χαρακτηρηστικό γνώρισμα του προφήτη είναι η διάκριση και μετά η πρόβλεψη.

Το προφήτης είσαι είναι της ίδιας ομολογίας ‘’ ναι κύριε είμαι μια διαβεβλημένη γυναίκα’’.

Η Σαμαρείτηδα εξομολογείται, ανοίγει την καρδιά της, αντελήφθη την οικονομία του Ιησού, το διαλακτικό ύφος του για το πρόσωπο της και έτσι δςν αντέδρασε αρνητικά.

Ρωτά τον προφήτη ‘’ πως και που πρέπει να λατρεύουμε τον Θεό’’

Έχει εμπιστοσύνη στην αυθεντία του και ας είναι αλλόφυλος και αντίπαλος.

Ζητά εξηγήσεις σε ένα υψηλό πνευματικό θέμα διαφοράς μεταξύ Ιουδαίων και Σαμαρειτών.

Η άποψη της ‘’ οι πατέρες προσεκύνησαν ‘’ για τους Σαμαρείτες και η άλλη ‘’ ὑμείς λέγετε ‘’ για τους Ιουδαίους, μεροληπτεί.

Ο Χριστός της απαντά. Για τα θέματα πίστεως είναι κάθετος, απόλυτος και ας στεναχωρεί η αλήθεια.

Η διάκριση και η διαλλακτικότητα γίνεται στα ηθικά . ‘’ οι Ιουδαίοι έχουν επίγνωση του τι λατρεύουν ενώ οι Σαμαρείται δεν έχουν.

Η σωτηρία είναι εκ των Ιουδαίων.

Το βάρος της απάντηση του Χριστού είναι άλλο, είναι το καινό κήρυγμα.

‘’ Ἔρχεται ὥρα καί νῦν ἐστίν ‘’ το ‘’ και νῦν ἐστίν’’ φανερώνει ότι από την στιγμή αυτή ανοίγεται μία νέα περίοδος.

Σ΄ αυτή όλα τα προηγούμενα δεν ισχύουν και επομένως δεν υφίσταται και τέτοιες απορίες.

Ο Θεός δεν έχει σχέση με την ύλη και τους περιορισμούς της, χρόνος, χώρος, φθορά.

Όχι λατρεία ειδώλων, ζώων, φυσικών σωμάτων, άστρων, ανθρώπων.

Ανάλογος πρέπει να είναι και η λατρεία του, λογική, πνευματική, αληθινή.

Κεντρική όμως θέση έχει στο όλο νόημα η λέξη ‘’ Πατήρ ‘’.

Η αποκάλυψη του Χριστού δεν περιορίζεται μόνο ως προς την φύση του Θεού και της λατρείας που αρμόζει.

Αλλά και στη σχέση Θεού και ανθρώπων. Ο Θεός είναι Πατέρας μας.

Ο Χριστός απευθυνόμενος στη συγκύπτουσα την ονομάζει θυγατέρα, τον παράλυτο τέκνο και τους μαθητές φίλους.

Τέτοια μεγαλεία ο δυστυχισμένος άνθρωπος δεν τα άκουσε ποτέ.

Τώρα έχουμε πατέρα που μας αγαπά και μας καταλαβαίνει. Δεν είμαστε μόνοι και γυμνοί.

Έχουμε ένα χέρι που μας κρατάει, μας χαϊδεύει, μας προστατεύει.

Η Σαμαρείτηδα απαντά ότι γνωρίζει πώς έρχεται ο Μεσσίας, γνωστό βέβαια εκ της Πεντατεύχου.

‘’ ὅταν ἔλθη ἐκεῖνος, ἀναγγελεῖ ὑμῖν πάντα ‘’

‘’ ἐγώ εἰμί ὁ λαλῶν σοι ‘’, η απάντηση του Κυρίου είναι αδιανόητη.

Αποκαλύπτεται σε μία γυναίκα και μάλιστα σαμαρείτηδα ενώ ποτέ με τέτοια σαφήνεια δεν το έκανε ούτε και στους μαθητές.

Την στιγμή της πλήρους αποκαλύψεως φθάνουν οι μαθητές.

Η γυναίκα μπροστά σε ολόκληρη ομάδα ανδρών αφήνει την στάμνα της κάτω και τρέχει προς την πόλη και τους συμπολίτες της.

Οι μαθητές εκπλήσσονται πως ο Δάσκαλος μιλούσε με γυναίκα. Η γυναίκες ήταν εντελώς περιφρονημένες από τους ραβίνους.

Το να ασχολείται ραβίνος με γυναίκα θεωρείτο ανάξιο της ιδιότητος του.

Καλύτερα να καούν οι λόγοι Τορά παρά να παραδοθούν σε γυναίκα.

Εάν άνδρας συνομιλεί με γυναίκα, βλάπτει εαυτών, απέχει του Νόμου και κληρονομεί την Γέενα’’.

Οι συναντήσεις του Κυρίου με γυναίκες – Σαμαρείτιδα, αιμορροούσα, μοιχαλίδα – είναι η νέα αντίληψη που φέρνει για την αξία της γυναίκας στον κόσμο για τον οποίο ήταν ‘’ πράγμα ‘’.

Μόλις η γυναίκα έφτασε στην πόλη φώναξε. ‘’ Δεῦτε ἵδετε ἄνθρωπον, ὅς εἴπε μοι πάντα ὅσα ἐποίησα, μήτι οὕτος ἐστίν ο Χριστός? ‘’.

Το ‘’ μήτι ‘’ δεν είναι ερωτηματικό, αυτή πίστεψε ότι ο Ιουδαίος είναι ο Μεσσίας.

Εάν η ίδια αμφέβαλε δεν θα εγκατέλειπε την στάμνα της, δεν θα έτρεχε, δεν θα φώναζε, δεν θα κήρυττε τον προφήτη αυτή η διαβεβλημένη και να προκαλέσει τέτοια αναστάτωση στους συμπατριώτες της.

Αμέσως με την κλήση της ξεχύθηκαν οι άνθρωποι της πόλης προς το πηγάδι.

Στο μικρό διάστημα της απουσίας της γυναίκας οι μαθητές παρακαλούν τον νηστικό και κουρασμένο δάσκαλο να φάγει.

Ο Ιησούς γνωρίσει ότι σε λίγο θα καταφθάσουν οι κάτοικοι της Συχάρ και δεν θέλει να τον δουν να τρώγει.

Πρέπει να είναι έτοιμος να δώσει ‘’ το νερό το ζωντανό ‘’ τον λόγο του Θεού στους Σαμαρείτες και αυτό είναι η δική του τροφή.

Οι Σαμαρείτες τον καλούν στην πόλη τους. Ο Χριστός ο οποίος δεν ήταν ανεκτός μεταξύ των Φαρισαίων, φιλοξενήθηκε δύο ημέρες μεταξύ των Σαμαρειτών αφού διέκοψε την πορεία του.

Από την παρουσία του Χριστού πάρα πολλοί Σαμαρείτες πίστεψαν στο λόγο του και ομολογούσαν στην Σαμαρείτησα ότι πλέον η πίστη τους ήταν προσωπική τους επιλογή και όχι από τα λόγια της.

Αυτή είναι και η πραγματική πίστης, αυτή που σώζει, αυτή που ζητεί ο Χριστός.

Αυτός που συνάντησε η Σαμαρείτηδα έδειξε πολύ περισσότερη δύναμη από αυτόν που συνάντησε ο παράλυτος.

Ο πνευματικός θάνατος είναι πολύ τραγικότερος από τον σωματικό.

Ο Κύριος είναι και θεραπευτής του σώματός, αλλά προπαντός της ψυχής μας διότι αυτή είναι ανεκτίμητος κατά την δήλωσή του.

Πόσο ζωντανός είναι ο άνθρωπος του οποίου το σώμα είναι ακέραιο αλλά η καρδιά του είναι νεκρή και ανίκανη να νιώσει την αγάπη του Δημιουργού?

Ο πνευματικός θάνατος είναι πάντα τραγικότερος από τον σωματικό.

Το πνευματικό ξεδίψασμα είναι σημαντικότερο από τον υλικό κορεσμό που πολλές φορές είναι βλαβερός και στην υγεία του σώματος.

 

 

 

Αθανάσιος Κατσίκης

Αρχιτέκτων

 

 

Ο Ιησούς έρχεται στα Ιεροσόλυμα εκεί κοντά στην προβατική πύλη του τοίχους από όπου περνούσαν τα πρόβατα οι Εβραίοι όταν τα έφερναν προς θυσία στο Ναό.

Στην πύλη βρίσκονταν μια κολυμβήθρα- δεξαμενή που ονομαζόταν Βηθεσδά που σημαίνει ‘’ οίκος ελέους ‘’.

Γύρω-γύρω από την κολυμβήθρα πάντα ήταν μαζεμένος μεγάλος αριθμός αρρώστων.

Στην κολυμβήθρα κατέβαινε ‘’ κατά καιρούς ‘’ άγγελος Κυρίου και τάραζε το νερό της.

Όποιος άρρωστος με οποιαδήποτε ασθένεια και εάν είχε εφ΄ όσον έμπαινε στο ταραγμένο νερό πρώτος γινόταν εντελώς καλά.

Την ημέρα που έρχεται ο Ιησούς είναι Σάββατο.

Με την διήγηση της θεραπείας του παραλύτου ο Ευαγγελιστής θέλει να δείξει ότι μία σοβαρή αιτία που ‘’ ἐδίωκων τον Ιησού οἱ Ἰουδαίοι ‘΄.

Ήταν η κατάλυση των διατάξεων περί Σαββάτου που δημιούργησαν οι γραμματείς και οι Φαρισαίοι.

Ο Ευαγγελιστής μετά την διήγηση της θεραπείας αναφέρει ότι οι Ιουδαίοι ήθελαν να φονεύσουν τον Ιησού για την κατάλυση του Σαββάτου.

Το Σάββατο δεν επιτρέπετο κάνεις να σηκώνει φορτίο, δεν έπιτρέπετο να φορά υποδήματα με καρφιά γιατί τα καρφιά ήταν βάρος.

Επιτρέπετο ένας άνθρωπος να κράτα ένα ψωμί, δύο άνθρωποι δεν επιτρέπετο να κρατούν ένα ψωμί διότι αυτό ήταν συνεργασία. κ. α .

Μην ξεχνάμε ότι ο Ιησούς χαρακτηρίστηκε αμαρτωλός γιατί το Σάββατο έκανε πηλό με το σάλιο του.

Ο Κύριος παραβλέποντας όλες αυτές τις ανόητες διατάξεις των Ιουδαίων πλησιάζει έναν παράλυτο κατάκοιτο επάνω σε ένα κρεβάτι στη δεξαμενή.

Ο καλός Σαμαρείτης έρχεται στον δυστυχισμένο άνθρωπο.

Ο άνθρωπος αυτός εάν δεν έρχονταν ο Κύριος ΠΟΤΕ δεν θα θεραπευόταν.

Δεν είχε δικό του άνθρωπο μόνιμα δίπλα του για να τον ρίξει στην κολυμβήθρα αμέσως μετά την κίνηση του Αγγέλου.

Εάν δεν έρχονταν ο Σωτήρας ο άνθρωπος θα σάπιζε παράλυτος, αθεράπευτος, δυστυχισμένος και μόνος.

Ήρθε στον κόσμο με την θέλησή του, χωρίς να τον φωνάξει κανείς ‘όπως και εκούσια ήρθε στον παράλυτο χωρίς αυτός να τον προσκαλέσει.

Γνωρίζει ‘’ γνούς ‘’ ότι αυτός περίμενε τριάντα οκτώ χρόνια για την γιατρειά του.

Τον ρωτά αν θέλει να γίνει καλά? Μια παράξενη εκ πρώτης όψεως ερώτηση.

Πότε ρωτάμε έναν άρρωστο αν θέλει να γίνει καλά ? Υπάρχει άρρωστος που δεν θέλει να γίνει καλά?

Και όμως υπάρχει! ! Άρρωστοι είμαστε όλοι ενώπιον του Θεού προπαντός από πλευράς αμαρτιών.

Από πλευράς πληγών που μας έφεραν οι αμαρτίες μας από πλευράς ψυχικών μολυσμάτων και παθών.

Ωστόσο πάρα πολλές φορές δεν θέλουμε να αφήσουμε τις αμαρτίες μας, τα πάθη μας και να θεραπευθούμε από τον Κύριο.

Ο παράλυτος περίμενε τριάντα οχτώ χρόνια, επέμενε να περιμένει, ήλπιζε στην γιατρειά του.

Η ερώτηση που του έγινε από τον Ιησού σε άλλη περίπτωση μπορεί να εξόργιζε τον ασθενή θεωρώντας τον Ιησού ως εμπαίκτη.

Ο παράλυτος απαντά ταπεινά δεν είπε ‘’ναι θέλω ‘’ αλλά είπε κύριε

‘’ δεν έχω άνθρωπο ‘’.

Είπε το παράπονο του χωρίς πικρόλογα η μίσος εναντίον τόσων και τόσων που πολλές φορές ίσως τον παραγκώνισαν, τον έσπρωξαν για να ριχτούν αυτοί στο νερό πρώτοι.

Γιατί όμως δεν είχε άνθρωπο? Μήπως έχουμε και εμείς κάποια ευθύνη όταν οι άνθρωποι απομακρύνονται από κοντά μας?

Πολλές φορές κατηγορούμε το περιβάλλον ενός άρρωστου, ενός ηλικιωμένου όταν μείνει μόνος.

Ίσως είναι πολύ εύκολο να νοιώσουμε συμπάθεια για αυτόν και να πάρουμε το μέρος του.

Όμως εάν θέλουμε να δούμε ώριμα τα πράγματα μπορεί να διαπιστώσουμε ότι ο άρρωστος ή ο ηλικιωμένος.

Με τον εγωκεντρισμό του, την απαιτητικότητα και την φορτικότητα του εξαντλεί τα όρια των ανθρώπων που τον περιβάλλουν και τους ωθεί να τον εγκαταλείψουν.

Η δύναμη των ανθρώπων να ανεχθούν τις ατέλειες των συνανθρώπων τους μπορεί να έχει όρια.

Αλλά η ανοχή του πολυεύσπλαχνου, του αγαθού Θεού για την ανθρώπινη ατέλεια δεν έχει όρια, γι΄ αυτό ο Χριστός απαντά στον παραλυτικό κατά τον υμνωδό.

‘’ για σένα έγινα άνθρωπος, για σένα σάρκα φόρεσα και λέγεις δεν έχω άνθρωπο ‘’.

‘’ Ἔγειρε ἄρον τόν κράββατόν σου καί περιπάτει ‘’.

Ο παράλυτος υπακούει στη φωνή ενός αγνώστου ανθρώπου και εκτελεί μία παράλογο εκ πρώτης όψεως εντολή, μια ενέργεια που προδίδει πίστη.

Σηκώνεται παίρνει το κρεβάτι του και φεύγει. Ο κρέββατος είναι λέξη της αρχαίας μακεδονικής διαλέκτου στην κοινή ελληνική και επικρατέστερη είναι η λέξη κλίνη.

Οι Ιουδαίοι βλέποντας τον θεραπευμένο να εκτελεί εργασία κατά την ημέρα του Σαββάτου τον επιπλήττουν.

‘’ Σάββατον ἐστίν οὔκ ἔξεστί σοι ἅραι τον κράββατον. ‘’.

Ο πρώην παράλυτος απαντά κάπως απολογητικά η και ελεγκτικά.

Αυτός που με έκανε εντελώς καλά εκείνος μου είπε να πάρω το κρεβάτι μου και να περπατήσω.

Αυτός που είχε τη δύναμη να με θεραπεύσει μου έδωσε την εντολή να κάνω ότι έκανα, εσείς τι μου λέτε τώρα αυτά τα πράγματα.

Οι Ιουδαίοι τον ξαναρωτούν ‘’ ποιος είναι αυτός’’ ? Δεν του λέγουν ποιος είναι αυτός που σε έκανε καλά !! αλλά

‘’ τίς ἐστίν ὁ ἄνθρωπος ὁ εἰπών σοι ἅρων τόν κράββατόν σου καί περιπάτει ‘’.

Ο Κύριος συναντά ξανά τον πρώην παραλυτικό και του λέει ‘’ βλέπεις έγινες υγιής μην ξανά αμαρτήσεις για να μη σε συμβεί κάτι χειρότερο. ‘’

Ο Χριστός πάντα και έτσι πρέπει, απομακρύνει τα συμπτώματα της παθολογίας του σώματος.

Αλλά ταυτόχρονα απομακρύνει και την αιτία τους που είναι τα πάθη της ψυχής.

Πολλές φορές αυτά τα προβλήματα στο σώμα έχουν να κάνουν με τα πάθη της ψυχής του ανθρώπου και η θεραπεία τους πρέπει να είναι ολική.

Μόνον αν δεχθούμε τον αναστημένο Χριστό τόσο στο σώμα μας όσο και στην ψυχή μας θα τον συναντήσουμε πραγματικά.

Όταν ζητούμε να δείξει ο Χριστός τη δύναμη του θεραπεύοντας τις αρρώστιες του σώματος μας.

Η ευλογώντας την υλική μας αφθονία χωρίς να τον αφήνουμε να ενεργήσει και την κάθαρση της αμαρτωλής ψυχής μας.

Τότε ζητούμε στην πραγματικότητα ένα θαυματοποιό, ένα μάγο, ένα σαμάνο και δυστυχώς αυτό είναι που τις περισσότερες φορές ζητάει ο σημερινός άνθρωπος.

Δεν θα ήταν πράξη αγάπης αν ο Χριστός απομάκρινε τα συμπτώματα της σωματικής αρρώστιας του παραλύτου και άφηνε τα ψυχικά τραύματα και τα προβλήματα των αμαρτιών του χωρίς θεραπεία.

Δεν κερδίζει κανείς την υγεία του, ούτε απαλλάσσετε από τα προβλήματα της πτώσεως ο όλος άνθρωπος εάν δεν θεραπευθεί στην ψυχή του ταυτόχρονα με το σώμα .

Δυστυχώς σήμερα η μόνη φροντίδα των ανθρώπων είναι η σωματική τους υγεία και μόνο και η αδιαφορία τους για την ψυχική την οποία αγνοούν και δεν τους απασχολεί.

 

Αθανάσιος Κατσίκης

αρχιτέκτων

ὑπό του Θεοφιλεστάτου Ἐπισκόπου Κυκλάδων κ. Σάββα       (Ιωάννου 5, 1-15)

Η ΠΑΡΑΛΥΣΙΑ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ.

«ίδε υγιής γέγονας· μηκέτι αμάρτανε...» (Ιω. 5, 14).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Κοντά στην Προβατική Πύλη (απ’ όπου περνούσαν τα προς την θυσία πρόβατα) βρισκόταν η κολυμβήθρα της Βηθεσδά. Μία δεξαμενή της οποίας το νερό με την επενέργεια της θείας χάριτος (άγγελος κατά καιρόν τάραζε το νερό) αποκτούσε, προσωρινά, ιαματική ιδιότητα. Ένα πλήθος από ασθενείς μαζί με τους συνοδούς τους περίμεναν την θεϊκή κίνηση για να θεραπευτούν. Ο πρώτος που θα εισερχόταν μετά την ουράνια ευλογία θα λάμβανε την πολυπόθητη ίαση. Έτσι σιγά – σιγά χτίστηκαν πέντε στοές για να προστατεύσουν από τα καιρικά φαινόμενα τους προσκαρτερούντες την ίαση. Κάπου εκεί βλέπουμε καθήμενον και τον Παραλυτικόν του Ευαγγελίου, για 38 συνεχή έτη, να περιμένει εκτός του Θεού, έναν άνθρωπο να τον βάλει στο θαυματουργικό ύδωρ...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) ΠΑΡΑΛΥΤΟΣ ΣΤΟ ΣΩΜΑ

* Υπομονή τόσων ετών για τον Παράλυτο του Ευαγγελίου. Είδε τόσους ασθενείς σ’ αυτά τα χρόνια να θεραπεύονται, και άλλοι να έρχονται και πάλι να φεύγουν και ο ίδιος εξακολουθούσε να ελπίζει και να περιμένει... Χρόνια αποτυχιών και προσπαθειών πόσο να αντέξει «ατσαλάκωτη» η ελπίδα του. Μάλλον θα έπρεπε να πάρει την απόφαση πως εκεί στην φτωχή του γωνία θα τον βρεί ο θάνατος και θα μετακομίσει αντί στο νερό της κολυμβήθρας στο μαύρο χώμα του κοιμητηρίου. Το νερό της ιάσεως τόσο κοντά, η βοήθεια του ανθρώπου τόσο μακριά. Και όμως σίγουρα κάποιο μυστήριο έκρυβε η ταλαιπωρία του.

* Να λοιπόν ο Ιησούς που καταφθάνει σε αυτό τον χώρο του πόνου. Εκεί που βρίσκεται ο ζωντανός νεκρός του σημερινού Ευαγγελίου, εκεί που βρίσκεται ο Παράλυτος για να μας διδάξει το σπουδαιότερο μάθημα που λέγεται ΥΠΟΜΟΝΗ. Τούτη την αρετή η οποία είναι σύνθετη και για να την εφαρμόσεις χρειάζεσαι και την ταπείνωση και την αγάπη... και όλα τα καλά να έχεις! «Καυχώμεθα εν ταίς θλίψεσιν, ειδότες ότι η θλίψις υπομονήν κατεργάζεται, η δε υπομονή δοκιμήν, η δε δοκιμή ελπίδα, η δε ελπίς ού καταισχύνει» (Ρωμ. 5,4 – 5) υπογραμμίζει δι’ Αγίου Πνεύματος ο Παύλος.

* «Λέγει αυτώ· θέλεις υγιής γενέσθαι;» (Ιω. 5, 6). Μία ερώτηση ίσως για πολλούς περιττή... Ποιός δεν θέλει Κύριε τυφλός το φως του, παράλυτος την κίνηση, λεπρός την αρτιότητα του δέρματος... Αλήθεια γιατί τον ρωτάς Κύριε; Κάπου αλλού ο Ίδιος μας εξηγεί πως το θαύμα χρειάζεται πίστη και αποδοχή της θεϊκής δύναμης. Θυμηθείτε τους δύο τυφλούς που «έκραξαν» για έλεος προς τον Χριστό, τους ρώτησε: «πιστεύετε ότι δύναμαι τούτο ποιήσαι; Λέγουσιν αυτώ· ναί, Κύριε. Τότε ήψατο των οφθαλμών αυτών λέγων· κατά την πίστιν υμών γενηθήτω υμίν» (Ματθ. 9, 28 – 29).

Β) ΠΑΡΑΛΥΤΟΣ ΣΤΗΝ ΨΥΧΗ

* Οι άνθρωποι με σωματική αναπηρία γίνονται αμέσως αντιληπτοί. Δυσκολεύονται στις κινήσεις, δεν μπορούν να επιτελέσουν από μόνοι τους τις στοιχειώδεις κινητικές λειτουργίες. Αυτοί που δεν μπορούν εύκολα να γίνουν διακριτοί είναι οι έχοντες παραλυσία ψυχής, γιατί μπορούν συγχρόνως να χοροπηδούν βράδια ολόκληρα στους ήχους της μουσικής (ακούραστα!), να «πετούν την σκούφια» τους για ταξίδια και διακοπές, αθλήματα και κάθε είδους εκδηλώσεις. Η ποικιλώνυμη και ποικιλότροπη ψυχική παραλυσία βρίσκεται καλά κρυμμένη στο βάθος της υπάρξεώς μας.

* Μπορούμε να γελάμε εξωτερικά και μέσα μας από φθόνο να ετοιμάζουμε οδυνηρό θάνατο για τον συνομιλητή μας. Να υποσχόμαστε το καλό και να έχουμε έτοιμο ήδη το πονηρό και επιζήμιο. Αυτή είναι αρρώστια, αυτή είναι παραλυσία! Δίκαια λοιπόν ο Χριστός προπέμπωντας τον παράλυτο στην νέα του ζωή του υπενθυμίζει προνοητικά το ευόλισθον της ανθρωπίνης φύσεως προς την αμαρτία· «ίδε υγιής γέγονας· μηκέτι αμάρτανε» (Ιω. 5, 14) συνδέοντας συγχρόνως την εσωτερική αρρώστια της ψυχής με αυτήν του σώματος.

* Η ψυχή λοιπόν συστηματικά παραθεωρείται – αγνοείται η ύπαρξή της, δεν τρέφεται με αυτά τα οποία αρμόζουν (λόγω της ουράνιας καταγωγής της) και σιγά – σιγά παραδίδεται στην παραλυσία. Ποιοί σήμερα μεταλαμβάνουν και γίνονται μέτοχοι των μυστηρίων της ζωής; Μία φορά μετά την βάφτιση και έπειτα η συνάντηση γίνεται όταν σηκωτούς τους φέρνουν για να τους κηδέψουν... Πως τρέφεται τόσα χρόνια η ψυχή; Με τα ξυλοκέρατα της αμαρτίας! Έτσι στο πέρασμα της ζωής ο εσωτερικός κόσμος μας δεν μπορεί να έχει κάτι από τον λευκό χιτώνα που ντυθήκαμε στο Άγιο Βάπτισμα. Το ένδυμα του Χριστού το «πετάξαμε» και φορέσαμε ψεύτικα, βαριά, βρόμικα που εμείς με τη διαγωγή μας υφάναμε.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

«Ισχύσατε χείρες ανειμέναι1 και γόνατα παραλελυμένα» (Ησ. 35, 3) φωνάζει ο Προφήτης Ησαΐας. Λάβετε την δύναμη και ενέργεια του Θεού μέσα από τα Άγια Μυστήρια. Στηρίξτε σώμα και ψυχή, αποβάλλετε κάθε νωθρότητα και δυσκαμψία πνευματική. Δώστε στην ύπαρξή σας ζωή που κρατά αιώνια, δώστε την ευκαιρία στον εαυτό σας να αποτινάξει κάθε τι περιττό που σαν βαρίδι δεν επιτρέπει στο πόθο μας να συναντηθεί με την αιώνια και αληθινή χαρά.

1 αυτά που έχουν πνευματική ή σωματική νωθρότητα / εξασθενιμένα / χαλαρά.

 

 

Η διήγηση του πάθους τελειώνει σε όλους τους Ευαγγελιστές με την λιτή περιγραφή του ενταφιασμού του σώματος του Χριστού από τον Ιωσήφ.

Η ταφή του Ιησού ως το τέλος του πάθους από την αρχή αποτέλεσε ένα βασικό στοιχείο της πίστης της Εκκλησίας.

‘’ καί ὅτι ἑτάφει ‘’ ( Α Κορθ 15,4 ) ‘’ καί παθόντα καί ταφέντα …..’’ Σύμβολο Πίστεως.

Στην διήγηση του Ευαγγελίου έρχεται ο άγνωστος μέχρι τα τώρα Ιωσήφ ο από Αριμαθαίας.

‘’ ὀψίας δέ γενομένης ἐπί ἥν παρασκευή’’. Η οψία δεν σημαίνει εδώ το λυκαυγές μετά την δύσιν του Ηλίου, αλλά την περίπου μία ώρα πρίν από την δύση του Ηλίου.

Ο Ιωσήφ δεν θα μπορούσε να θάψει τον Ιησού μετά τη δύση του Ηλίου διότι θα είχε αρχίσει η αργία του Σαββάτου.

Μάλιστα όταν αυτό το Σαββάτου ήταν και το Πάσχα. Ο λόγος αυτός ανάγκασε τον Ιωσήφ να δείξει βιασύνη για την ταφή του σταυρωθέντος Χριστού.

Έπρεπε να τηρηθεί και η σχετική διάταξη του Νόμου που απαγόρευε να μείνουν άταφα σώματα νεκρών διότι τούτο θα βεβήλωνε την αγιότητα της ημέρας του Πάσχα.

Ο Ιωσήφ όπως μας πληροφορούν οι Ευαγγελιστές ήταν ο βουλευτής δηλαδή μέλος του Μεγάλου Συνεδρίου.

Σημειώνει ο Λουκάς ‘’ οὕτος οὐκ ἤν συγκατατεθημένος τῆ βουλῆ καί τῆ πράξει αὐτῶν ‘’.( 23,51)

Επίσης ανήκε σε αυτούς που περίμεναν τη βασιλεία του Θεού.

Την στιγμή που οι μαθητές σκορπίστηκαν και εγκατέλειψαν τον Ιησού -μια οδυνηρή πραγματικότητα που την τονίζει ιδιαίτερα ότι ο Ευαγγελιστής

Ο Ιωσήφ μαθητής του Ιησού κρυμμένος για τον φόβο των Ιουδαίων υπερβαίνει κάθε δισταγμό και φόβο.

Συγκλονισμένος από τον σταυρικό θάνατο Του προσφέρει την ύστατη τιμή στον νεκρό δάσκαλο τον οποίο δεν τολμούσε να υπηρετήσει ζωντανό.

Είναι μία προσφορά θυσίας. Ο Ιωσήφ δεν ανέμενε καμία ανταμοιβή από τον νεκρό δάσκαλο.

Όταν προσφέρεις υπηρεσίες σε κάποιον ενώσω είναι ζωντανός υπάρχει περίπτωση να απολαύσεις κάποια εύνοια του.

Τώρα όμως ο δάσκαλος ήταν νεκρός.

Ο Ιωσήφ χρειάστηκε την δύναμιν της πίστεως και την θερμή αγάπη για την οποία μίλησε ο Κύριος στην παραβολή της μέλλουσας κρίσης.

Για να παρουσιαστεί στο ρωμαίο διοικητή και να ζητήσει το σώμα του Ιησού για να το θάψει.

Το κλίμα ήταν πολύ βαρύ διότι τόσον το πλήθος όσο και οι άρχοντες του λαού αλλά και ο Ρωμαίος διοικητής είχαν μόλις πριν λίγη ώρα καταδικάσει σε θάνατο τον Γαλιλαίο δάσκαλο.

Σε τέτοιες περιπτώσεις ο φόβος για την δική σου ασφάλεια παραμερίζει τα συναισθήματα αγάπης.

Η υπακοή στους νόμους του κατακτητή απομακρύνουν πολλές φορές και τις όποιες επιλογές πίστεως.

Οι μαθητές τρέπονται σε φυγή, ο Πέτρος αρνείται τον δάσκαλο.

Η πίστη του Ιωσήφ υπερβαίνει τα ανθρώπινα δεδομένα, ακριβώς κατά την ώρα της μεγαλύτερης ήττας της πίστεως.

Ο δάσκαλος είναι νεκρός, δεν περιμένεις πια τίποτα γιατί να κινδυνέψεις όταν άλλοι εγκαταλείπουν και σκορπίζονται ?

Ο Πιλάτος υπακούει ευμενώς, η θεία δύναμη του ζητούμενου νεκρού ενεργούσε θεοπρεπώς και μαλάκωσε την ψυχή του ώστε να συναινέσει στο αίτημα του Ιωσήφ.

Ο θάνατος του Ιησού σε σύντομο χρόνο βέβαια ξενίζει τον Πιλάτο.

Ο θάνατος των σταυρωμένων έρχεται συνήθως δύο ή τρεις ημέρες μετά τη σταύρωση τους από την εξάντληση και την κακή κυκλοφορία του αίματος και όχι από τις πληγές.

Ζητεί λοιπόν επιβεβαίωση από τον centurio = κεντυρίωνα = εκατόνταρχο που επέβλεπε την εκτέλεση της σταύρωσης.

Ο γρήγορος θάνατος του Ιησού είναι ένα θαύμα, μία ειδική επενέργεια της θέληση του Θεού που δεν απουσιάζει ούτε και από τις λεπτομέρειες για να επιβεβαιωθούν οι προφητείες.

Η επιβεβαίωση από τον Πιλάτο και τον εκατόνταρχου του θανάτου του Ιησού αποτελεί ασφαλές τεκμήριο τόσο κατά των δοκιτών.

Όσο κατά των Ιουδαίων αλλά και όσο κατά των σύγχρονων ορθολογιστών που θέλουν να αποδώσουν την Ανάσταση σε νεκροφάνεια.

Ό Πιλάτος ‘’ ἐδωρήσατο το πτῶμα του Ιησού’’ η ορολογία του Ευαγγελιστού είναι σαφής, ο νεκρός χαρακτηρίζεται ως πτώμα άρα υπάρχει θάνατος.

Μετά την παραχώρηση του νεκρού από τις ρωμαϊκές αρχές, ο Ιωσήφ βοηθούμενος από τον Νικόδημο τον Ιωάννη και πιθανώς από μερικούς υπηρέτες ή δικούς του ανθρώπους ασχολείται με την ταφή του Ιησού.

Εδώ πρέπει να υπενθυμίσουμε ορισμένα ταφικά έθιμα της εποχής.

Οι ταφές γινόταν χωρίς οιανδήποτε θρησκευτική τελετή η την παρουσία ιερέων αλλά από τους φίλους και γνωστούς του νεκρού.

Αυτοί τον συνόδευαν σε ιδιόκτητη τοποθεσία έξω από την πόλη γιατί τότε δεν υπήρχαν δημόσια κοιμητήρια.

Οι πλούσιοι είχαν ιδιόκτητους τάφους οι οποίοι ήταν σκαμμένοι σε βράχους μέσα στα κτήματα τους και είχαν θέση για οριζόντια τοποθέτηση των νεκρών.

Οι της μεσαίας τάξεως χρησιμοποιούσαν τα φυσικά σπήλαια. Οι φτωχοί έθαπταν τους νεκρούς τους κάτω από την γη.

Όταν ο τάφος ήταν σκαμμένος εντός βράχου τότε τοποθετείτο μεγάλος λίθος για να φράξει την είσοδο από τα ζώα.

Παρούσες στην ταφή του Ιησού ήταν οι δύο Μαρίες, η Μαγδαληνή και η του Ιωσή και Ιακώβου μητέρα.

Η παράδοση λέει ότι η Μαρία ή του Ιακώβου και του Ιωσή η η άλλη Μαρία όπως αναφέρει ο Ματθαίος είναι η Θεοτόκος Μαρία στην οποία εμφανίστηκε πρώτα ο Αναστάς Κύριος.

Αυτή είναι θέση όλων των Πατέρων και της υμνογραφίας της Εκκλησίας.

Οι ευαγγελιστές δεν το αναφέρουν ξεκάθαρα για να μη θεωρηθεί ότι η Ανάσταση στηρίζετε σε μαρτυρία της μητέρας του.

‘’ ὑπήντησας τῆ παρθένω δωρούμενος τήν ζωήν ‘’

‘’ ὁ άγγελος ἐβόα τῆ κεχαριτωμένη, Ἀγνή παρθένε χαῖρε…….’’’

‘’ Ἀναστάντα κατιδοῦσα σόν Υἱόν καί Θεόν καί χαίροις σύν ἀποστόλοις, θεοχαρίτοτε ἁγνή ……’’ κ. ἄ.

Στη συνέχεια η περικοπή αναφέρεται στο κύριο σημείο της χριστιανικής πίστης στην Ανάσταση του Χριστού.

Είναι ίσως απορίας άξιο γιατί τα Ευαγγέλια λένε τόσα πολλά για τον βίο τη δράση και το πάθος του Ιησού και ελάχιστα για την Ανάσταση.

Ή μάλλον αναφέρονται σε εμφανίσεις του Αναστάντος Χριστού.

Δεν είναι δυνατόν να περιγράψει κανείς την Ανάσταση γιατί αυτή αναφέρεται στο νέο κόσμο ο οποίος δεν υπάγεται στη νομοτέλεια του παρόντος κόσμου της φθοράς.

Προσπάθεια να περιγραφεί η Ανάσταση είναι σαν να θέλουμε σε ένα αγέννητο έμβρυο να το δώσουμε να καταλάβει τα χρώματα και τα σχήματα που υπάρχουν στον κόσμο που ζούμε εμείς.

Μόνον με τα μάτια της πίστεως οι χριστιανοί μπορούν να δουν την Ανάσταση και συναντούν τον αναστημένο Κύριο.

Εκεί στα μυστήρια και την κλάση του άρτου, όπως συνέβη με τους δύο μαθητές προς Εμμαούς.

Αναγνώρισαν τον αναστημένο Χριστό όταν ευλόγησε την κλάση του Άρτου.

Μπορεί να υπάρχουν ιδεολογίες, σχήματα του κόσμου τούτου, θρησκείες και να υποστηρίζουν πως έχουν μάρτυρες μέχρι θανάτου και αυτοί.

Οι μάρτυρές τους όμως έδωσαν την ζωή τους για κάποια ιδεολογία, κάτι που μπορεί να ξεγελά και να πλάνα τους ανθρώπους και να τους ωθεί σε θυσίες από πλάνη.

Οι χριστιανοί μαθητές μαρτύρησαν για ένα πραγματικό γεγονός για το οποίο δεν χρειάζεται ιδιαίτερη φιλοσοφική επεξεργασία για να το δεχθείς η να το απορρίψεις και αυτό είναι το Χριστός Ανέστη.

Δεν είναι φιλοσοφία δεν είναι σχήματα παραχώρησης, δεν είναι γλωσσικές μορφολογικές περιγραφές, απλά Χριστός Ανέστη ναι ή όχι.

Μετά το πέρας του Σαββάτου ‘’ λίαν πρωί ‘’ της πρώτης ημέρας της εβδομάδος την Κυριακή.

Πολύ νωρίς έλαβε το όνομα αυτό, όπως φαίνεται από το χωριό Αποκ. 1,10,

Έρχονται στο μνήμα τρεις γυναίκες για να αλείψουν με αρώματα το σώμα του Ιησού.

Αυτές όπως είπαμε προηγούμενα παρακολουθούσαν σιωπηλές τον Ιωσήφ και τον Νικόδημο και τους άλλους να κηδεύουν τον Ιησού και να κλείνουν το μνήμα με τον λίθο.

Ύστερα έφυγαν για να έλθουν μετά το Σάββατο, δεν γνώριζαν όμως τη συνέχεια των γεγονότων.

Ότι οι Ιουδαίοι τοποθέτησαν Ρωμαίους στρατιώτες να φυλάγουν τον τάφο.

Εάν το ήξεραν ίσως να μην πήγαιναν, για τον φόβο των στρατιωτών.

Ούτε ότι Άγγελος Κυρίου κατέβει απεκύλισε τον λίθο και κάθισε επάνω του αφήνοντας την είσοδο του τάφου ανοικτή.

Ήταν η μορφή αυτού σαν αστραπή και το ένδυμα του λευκό σαν το χιόνι.

Είχε την μορφή και την στολή αντάξια των γεγονότων που έμελλε να διακηρύξει.

Οι στρατιώτες έφυγαν για να φέρουν την είδηση του κενού τάφου στους αρχιερείς.

Το μόνο πρόβλημα τους είναι ‘’ τις ἀποκυλίσει τον λίθον ‘’?

Ο σκοπός των γυναικών που τις έδωσε την προσωνυμία μυροφόρες δεν επιτελέστηκε τελικώς διότι ποτέ δεν μύρισαν τον Ιησού.

Η βιαστική ταφή του Χριστού θεωρήθηκε για τις μαθήτριες ανεπαρκής για το δάσκαλο.

Αυτόν για τον οποίο έτρεφαν πάρα πολύ μεγάλη αγάπη ώστε να δείξουν θάρρος περισσότερο από τους μαθητές σ΄ αυτές τις δύσκολες ώρες.

Ξεκίνησαν κατά το λυκαυγές ‘’λίαν πρωί ‘’ και όταν έφθασαν στο μνημείο είχε ανατείλει ο ήλιος.

Είναι πιθανό ο Ευαγγελιστής να δίνει συμβολικό χαρακτήρα.

Έφθασαν στον τάφο του Ιησού μετά την ανατολή του ηλίου Χριστού εκ της νύκτας του θανάτου.

Την έκπληξη για τον αποκυλισθέντα λίθο διαδέχεται το δέος, όταν είδαν εντός του τάφου αντί του νεκρού Χριστού ‘’ νεανίσκο ‘’ με λευκή στολή.

Ο άγγελος τις καθησυχάζει και τις δίνει το πανχαρμόσυνο μήνυμα της Αναστάσεως.

Μη φοβίστε δοξάζουμε τον ίδιο Κύριο.

Γνωρίζω ότι ζητείται τον Ιησού που κατάγεται από ένα άσημο χωριό τον Ναζαρηνός τον σταυρωμένο.

Δεν είπε τον νεκρό τον περιφρονημένος και καταραμένος κατά τις νομικές διατάξεις.

Ζητείται εκείνο που ζητεί αυτούς που τον ζητούν. ‘’ Ἐγώ τους ἐμέ φιλοῦντας ἀγαπῶ, οἱ δε ἐμά ζητοῦντες εὑρήσουσι χάριν ‘’.

Ο Ιησούς τον οποίο ζητούσαν σαν νεκρό οι Μυροφόρες αναστήθηκε

‘’ ἠγέρθη ‘’.

Στην ανθρώπινη περιφρόνηση και το μέχρι θανάτου σταυρικό του μαρτύριο εκείνος αντέταξε την Ανάσταση.

Ο αρχηγός της ζωής, η αυτοζωία δεν είναι δυνατόν να φυλακιστεί σε τάφο.

Ο τάφος του Ιησού δεν είναι πια ο τόπος του θανάτου αλλά το παλάτι της ζωής και της δόξας.

Το πάθος αναστρέφεται από την Ανάσταση, ο θάνατος από την ζωή.

Κατόπιν ο Άγγελος παραγγέλλει στις γυναίκες που είναι οι πρώτες αποδέκτες του μηνύματος της Ανάστασης και όχι οι άνδρες γιατί αγάπησαν πολύ, να αναγγείλουν το γεγονός στους μαθητές και τον Πέτρο.

Θα συναντήσουν τον αναστημένο Χριστό στη Γαλιλαία σύμφωνα με την υπόσχεση που ο ίδιος τους έδωσε.

Η ονομαστική αναφορά από τον Άγγελο μόνον στον Πέτρο αποβλέπει στο να βεβαιωθεί ο μαθητής ότι παρά την τριπλή άρνηση του δεν έχασε την αγάπη και τη στοργή του Κυρίου μετά τα δάκρυα της μετανοίας του.

Ο αναστημένος Χριστός παρουσιάζεται σε όποιον τον αναζητεί, σ΄ αυτόν που έχει την σφοδρή επιθυμία και το δυνατό συναίσθημα για αυτόν.

Αυτό το συναίσθημα είναι ακριβώς που χρειάζεται ο άνθρωπος για να συναντήσει τον Κύριο.

Όσο πιο δυνατό το συναίσθημα τόσο και πιο σίγουρη η συνάντηση.

Κανείς από όσους ακολουθούσαν το Χριστό δεν έδειξε τέτοιο παράφορο αίσθημα για Αυτόν, όσον οι γυναίκες που τον ακολουθούσαν.

‘’ ἀγαπήσασαι γυναῖκες πάνσεμνοι τα τερπνά τοῦ βίου εἰς οὐδέν ἐλογίσαντο……τῆς αὐτοῦ καί μόνης, έρωτικῶς ἐπιθυμοῦσαι ἀγλαίας καί θείας ἐλλαμψεως ‘’ Κυρ. Αγ. Πάντων.

Αυτή την αγάπη και τον θείο έρωτα που έδειχναν με την στοργική φροντίδα στις καθημερινές ανάγκες του δασκάλου οι μυροφόρες.

Έρχονται να την εκφράσουν ξανά με τις περιποιήσεις που θέλουν να προσφέρουν στον νεκρό Του σώμα.

Οι μυροφόρες διακατέχονται απ΄ αυτόν τον παράφορο έρωτα για τον Χριστό περισσότερο από όλους .

Αυτή είναι και η αιτία ότι πρώτες αυτές μαθαίνουν το πανχαρμόσυνο άγγελμα και πρώτες αυτές συναντούν τον Αναστημένο Κύριο.

Το πάθος αυτό των Μυροφόρων για τον Κύριο δεν είναι το σαρκικό αίσθημα που θεοποιεί και ειδωλοποιεί το ανθρώπινο σώμα.

Αλλά είναι το παράφορο συναίσθημα για ένα πρόσωπο.

Είναι το πάθος πριν από τη διαστροφή του από την αμαρτία.

Είναι το πάθος για τον άλλον σαν πρόσωπο και όχι το πάθος για τον άλλον σαν αντικείμενο.

Είναι το σφοδρό πάθος που εκφράζει ο Παπαδιαμάντης με την αποστροφή του στον λαμπριάτικο ψάλτη

‘’ το ἐπ΄ ἐμοί, ἐνόσω ζῶ καί ἀναπνέω καί σωφρωνῶ, δέν θά παύσω πάντοτε..να ὑμνῶ μετά λατρείας τόν Χριστό μου’’.

Είναι η αγάπη του εκφράζει ο Θεοφόρος Ιγνάτιος για τον Χριστό.

‘’ ο έρωτας μου σταυρώθηκε, η δική μου αγάπη πέθανε.

Είναι η φλόγα της Θείας αγάπης που έκανε τον όσιο Ιουλιανό να βρέχει με τα δάκρυα του τα βιβλία και να τα χαλά όποτε συναντούσε στην ανάγνωσή του το όνομα Ιησούς.

Οι χριστιανοί πρέπει να αγαπήσουμε τον Κύριο σφόδρα.

‘’ Οἱ τοῦ Σωτῆρος ἐρασταί, χαράς ἐπλήσθησαν, καί θάρος ἔλαβον οἱ πρώην δειλιῶντες, ὡς το πνεύμα ἐξ ὕψους κατῆλθεν ‘’.

 

Αθανάσιος Κατσίκης

αρχιτέκτων

(Μάρκ. 15, 43 – 16, 8).

ΕΝΤΑΦΙΑΣΜΟΣ ΄Η ΚΑΥΣΗ;

«και αγοράσας σινδόνα και καθελών αυτόν ενείλησε τη σινδόνι και κατέθηκεν

αυτόν εν μνημείω, ο ην λελατομημένον εκ πέτρας...» (Μάρκ. 15, 46).

 

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Στη χώρα της «προόδου» και των ρηξικέλευθων αλλαγών πληθαίνουν όλο και περισσότερο οι φωνές του παραλογισμού, που επιζητούν την παράλληλη καθιέρωση εκτός του ενταφιασμού και αυτής της καύσεως των νεκρών. Σήμερα λοιπόν που το ευαγγελικό ανάγνωσμα μιλά για μυροφόρες, ενταφιασμό, μετάβαση στο κενό μνημείο του Ιησού, δίδεται η ευκαιρία να προσεγγίσουμε την άρτι ενσκήψασα μακάβρια «μόδα», να βλέπεις τον άνθρωπό σου να γίνεται παρανάλωμα του πυρός (!), η οποία και αντιβαίνει στην ορθόδοξη παράδοση, ενός κράτους που εκτός από ελληνικό είναι (τί να κάνουμε βρε παιδιά!) και ορθόδοξο...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

Α) ΕΜΠΡΟΣ ΠΙΣΩ

* Ανατρέχοντες στην εκκλησιαστική ιστορία θα δούμε πως τους πρώτους αιώνες εκκλησιαστικού βίου ένα από τα πλέον χειρότερα είδη βασανισμού και μαρτυρίου των πρώτων χριστιανών ήταν ο θάνατος δια της πυράς, η καύση δηλαδή των σωμάτων τους. Εκτός του φρικιαστικού βασανιστηρίου ήλπιζαν οι διώκτες πως θα αφανίσουν κάθε ίχνος του καταδικασθέντος σώματος/ατόμου, φοβούμενοι μήπως άλλοι χριστιανοί «συλλέξουν» κάτι από αυτό προς αγιασμό τους (Άγια Λείψανα).

* Ιδιαιτέρως δε την περίοδο του χειρότερου θρησκευτικού φανατισμού (σκοταδισμού), τον Μεσαίωνα, όποιος κήρυττε κάτι διαφορετικό (ως προς την πίστη-επιστήμη) αμέσως ακολουθούσε η καύση του στην πυρά. Ήταν η παραδειγματική μέθοδος σχιζοφρενών εκτελεστών που συνδύαζαν την τιμωρία με το αποτρόπαιο θέαμα. Να που επιχειρούν να μας οδηγήσουν αντίχριστες προοδευτικές δυνάμεις, έστω και αν είναι οικειοθελής η επιλογή αυτού που φεύγει από την ζωή...

* Προσπαθώντας να εισέλθουμε στο σκεπτικό αυτών των ανθρώπων οδηγούμαστε χωρίς περιστροφές στις ενδείξεις που παραπέμπουν σε φιλοσοφικές θεωρήσεις του σώματος αλλοτινών εποχών. Πιστεύουν ουσιαστικά ότι το σώμα είναι κακό, είναι δεσμωτήριο της ψυχής, μία φυλακή που περιορίζει, ένα σκεύος ηδονής άχρηστο μετά την έξοδό της από αυτό, άξιο πλήρους περιφρονήσεως (δεν θυμίζει λίγο Πλάτωνα όλο αυτό;), χωρίς την ελπίδα της Αναστάσεως, ίσως ενδόμυχα με την ελπίδα της μετεμψύχωσης... Κυρίως όμως με προσήλωση στην ανυπαρξία της αιωνίου ζωής. Το φτυάρι του νεκροθάφτη ή η φωτιά που θα ανάψει ο εντεταλμένος υπάλληλος (αλήθεια πως θα τον ονομάζουν;) θα σημαίνει το τέλος των πάντων!

 

Β) Η ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ

* Το αν είναι τιμητέον ή όχι το σώμα μας το φανέρωσε ξεκάθαρα ο Κύριος αφού αυτό διάλεξε ως στολή της Θεότητός Του. Είναι εξάλλου δημιούργημά Του και ονομάζεται ναός του Θεού. «Ούκ οίδατε ότι το σώμα υμών ναός του εν υμίν Αγίου Πνεύματος έστιν, ού έχετε από Θεού, και ούκ εστέ εαυτών, ηγοράσθητε γαρ τιμής· δοξάσατε δη τον Θεόν εν τω σώματι υμών και εν τω πνεύματι υμών, ατινά έστι του Θεού.» (Α΄ Κορ. 6, 19 – 20) διατρανώνει ο Παύλος εκφράζοντας έτσι την ορθόδοξη θεώρηση της Εκκλησίας πάνω στην αξία του σώματος.

* Αλλά για να σκεφτεί κάποιος έτσι πρέπει ανάλογα να έχει φερθεί και στο σώμα του. Να έχει χρησιμοποιηθεί αυτό συνετά, να έχει γίνει αρωγός της ψυχής στην προσπάθειά της να πλησιάσει την γνώση του Θεού, ώστε να θεωθεί (κατά χάριν) με την ψυχή και να συνδοξαστεί. Πόσα Άγια Λείψανα Μαρτύρων και Οσίων της Πίστεως θα είχαν καταστραφεί αν επικρατούσε από χρόνια αυτός ο παραλογισμός. Η φυσική πορεία είναι το σώμα να διαλυθεί στα «εξ ων συνετέθη» και η φύση ελεύθερα και αβίαστα να αναλάβει αυτή την διάλυση. Τολμώ να πω πως η καύση του σώματος είναι ένας «βιασμός» και μάλιστα σ’ ένα νεκρό και ανυπεράσπιστο σώμα!

* Κατά την Εξόδιο Ακολουθία ο ιερεύς φοράει λευκά άμφια. Παρά το πένθιμο και τον θρήνο των συγγενών ο πιστός χριστιανός «κείται» δεδικαιωμένος στο μέσο του Ναού, βλέποντας προς το Ιερό, προς τον Χριστό που αγάπησε και λάτρεψε. Ο θάνατος είναι «μετάστασιν εκ των λυπηροτέρων επί τα χρηστότερα και θυμηδέστερα και ανάπαυσιν και χαράν» (ευχή της γονυκλισίας της Πεντηκοστής). Έτσι το περιβάλλει (το σώμα η Εκκλησία) με την ωραιότατη ιερολογία της Εξοδίου Ακολουθίας και το τοποθετεί στο μνημείο στην «γην εξ’ης ελήφθη».

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Αδελφοί μου, ο Αναστημένος Ιησούς, είναι ασφαλές υπόδειγμα και για την βιολογική μας ζωή αλλά και για την πέρα του τάφου ζωή. Αν έρθουμε κοντά Του θα πάρουμε τις απαντήσεις των ερωτημάτων που μας απασχολούν, θα ζήσουμε την ωριμότητα και την ισορροπία ψυχής και σώματος. Είναι κρίμα να γυρνούμε σε ανωφελείς αναζητήσεις των αρχαίων φιλοσοφικών σχολών, όταν πράγματι το «Φως ελήλυθεν εις τον κόσμον» (Ιω. 3, 19).

(Ιω. 20, 19 - 31).

ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΔΩΡΟ ΤΗΣ ΕΙΡΗΝΗΣ.

«έστη είς το μέσον, και λέγει αυτοίς· ειρήνη υμίν...» (Ιω. 20, 19).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Φόβος και ταραχή επικρατεί στο υπερώο. Οι μαθητές συγκλονισμένοι από την θυσία του Διδασκάλου τους, αλλά και έντρομοι μήπως η οργή των ανόμων Εβραίων ξεσπάσει και πάνω σ’ αυτούς. Να, όμως, που ο ερχομός του Κυρίου στο μέσον τους προσδίδει ότι ακριβώς λείπει από τις καρδιές τους. Χαρά και Ειρήνη! Πόσο πολύτιμα στην συγκεκριμένη στιγμή... Αλήθεια πόσες φορές ο ιερεύς στρέφεται στο λαό (μέσα στην Εκκλησία) και προσφέρει ευλογώντας τούτο το δώρο στο εκκλησίασμα... και αυτή η ειρήνη αδελφοί μου δεν είναι κάτι αφηρημένο, αλλά είναι συγκεκριμένο πρόσωπο. Ειρήνη είναι ο Χριστός!

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) Η ΕΙΡΗΝΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ

* Αν σταθούμε προσεκτικά στα λόγια του Παύλου θα διαπιστώσουμε ότι ο ερχομός του Χριστού πάνω στη γη έφερε τριών ειδών ειρήνη: α) Ειρήνη στον εσωτερικό μας κόσμο. Καρδιά, σώμα, μυαλό να μπορούν ειρηνικά να συνεργαστούν για να προοδεύσει ο εσώτερος άνθρωπος και να καταστεί τούτο ορατό στις εκδηλώσεις του. β) Ειρήνη με τους άλλους ανθρώπους. Ενώ η αμαρτία και η αδικία μας χωρίζουν, βρήκαμε τούτη την αρετή που φροντίζει να πλησιάζουμε με αγάπη και κατανόηση τον πλησίον μας. γ) Ειρήνη με τον Θεό γιατί κατέπεσε το μεσότοιχο του φραγμού που ύψωσε η παρακοή του Αδάμ. «Ο Θεός ουδέποτε εχθραίνει», ισχυρίζονται οι Πατέρες, όμως εμείς επιλέγοντας την αμαρτία γίναμε εχθροί της θείας βουλήσεως. «Το φρόνημα της σαρκός έχθρα είς τον Θεόν» (Ρωμ. 8, 7).

* «Μακάριοι οι ειρηνοποιοί ότι αυτοί υιοί Θεού κληθήσονται» (Ματθ. 5, 9). Αφού ο Θεός – Πατέρας αλλά και ο Υιός είναι φορείς της ειρήνης, όσοι άνθρωποι αποδέχονται την τριαδική λατρεία δέχονται το ειρηνικό πνεύμα του Θεού στις καρδιές τους, γίνονται ειρηνοποιοί είς «εαυτούς και αλλήλους» και ονομάζονται υιοί (κατά χάριν) του Θεού. Η ειρήνη είναι καρπός του Αγίου Πνεύματος· «ο δε καρπός του Πνεύματος έστιν αγάπη, χαρά, ειρήνη, μακροθυμία, χρηστότης, πίστις, πραότης, εγκράτεια...» (Γαλ. 5, 22).

* Σε ένα άλλο σημείο της διδαχής του ο Παύλος μας προτρέπει να γίνουμε κάτοχοι αυτής της ειρήνης· «καταλλάγητε τω Θεώ» (Β΄ Κορ. 5, 20). Ουσιαστικά μας προτρέπει να αγωνιστούμε κατά της αμαρτίας που διαχωρίζει την ζωή μας από την αγαθότητά Του. Πράγματι όλα τα πάθη, τα μίση, οι κακίες και οι έριδες δημιουργούν σύγχυση, ταραχή και αντιπαλότητα τόσο με τους ανθρώπους, όσο και με το ειρηνικό θέλημα του Θεού. Αν συμβαίνουν όλα αυτά στην ψυχή πως να προσευχηθούμε στην Λειτουργία, πως να επικοινωνήσουμε με τον Ειρηνικό Θεό, πως να είμαστε πρόσφορο έδαφος ουρανίων δωρεών;

 

Β) Η ΕΙΡΗΝΗ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

* Λόγος όμως για την πολυπόθητη ειρήνη δεν γίνεται μόνο στο χώρο της Εκκλησίας αλλά σε όλο τον κόσμο. Συλλαλητήρια, πορείες, διαμαρτυρίες ακόμα και μάχες και πόλεμοι για την ειρήνη (!)... Αδελφοί μου ειρήνη δεν είναι η απουσία πολέμου. Οι άνθρωποι της αμαρτίας την «ψάχνουν» στις άνομες συναλλαγές, στους συνασπισμούς και τους παγκόσμιους οργανισμούς μακριά από τον Χριστό, κοντά στο συμφέρον και στο δίκαιο του ισχυροτέρου. Οπαδοί της «ειρήνης» καίνε, σκοτώνουν, σπάνε περιουσίες, χύνουν αίμα αθώων και περαστικών, για να «επικρατήσει» ειρήνη πάνω στην γη. «Πλανώντες και πλανώμενοι» (Β΄ Τιμ. 3, 12 – 13) οι ταλαίπωροι...

* Έτσι το ευαίσθητο αυτό αγαθό «φτερούγησε» από τον κόσμο μας. Πέταξε ψηλά εκεί που ανήκει. Έμειναν έρημες οι κοινωνίες, οι οικογένειες, οι εργασίες αφού η ειρήνη δεν ήταν αυτή που νόμιζαν οι άνθρωποι. Όλοι εμείς οι κάτοικοι της γης πιστέψαμε στις συμβουλές του διαβόλου, στο πνεύμα της ταραχής και ακούσαμε τις οδηγίες του και εναρμονήσαμε την ζωή μας στις υποδείξεις του. Και τώρα πανικόβλητοι, μη μπορώντας να ανεχθούμε τον εσωτερικό πόλεμό μας, τα πάθη και τις διαστροφές μας ελπίζουμε στη καταλυτική παρέμβαση του ψυχολόγου και των ψυχοφαρμάκων. Πόσο μακριά κρατάμε τον Ιατρό της ψυχής μας, τον Χριστό...

* Καθημερινά η κλεψύδρα της βιολογικής μας ζωής αδειάζει. Τα χρόνια έρχονται και παρέρχονται και ο κόσμος τόσο ο εσωτερικός, όσο και ο εξωτερικός παραμένει ταραγμένος. Μακριά από την ειρήνη του Χριστού ζούμε στα ψηλαφητά, παχυλά σκοτάδια της αμαρτίας και «ο περιπατών εν τη σκοτία ούκ οίδεν που υπάγει» (Ιω. 12, 35). Κοντά στον Χριστό ειρηνεύουμε, νιώθουμε ασφαλείς, ζούμε ήσυχα και μπορούμε να προοδεύσουμε. Άνθρωποι πνευματικοί της Ορθόδοξης ασκητικής πάλεψαν μία ζωή μόνο και μόνο για να κατακτήσουν αυτή την πολυπόθητη ειρήνη, δηλαδή να σκηνώσει εντός τους ο Χριστός.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Ένας δημοφιλής και αγαπητός Άγιος στην Ρωσία είναι ο Άγιος Σεραφείμ του Σάρωφ. Σε μία από τις διδαχές του μιλά για την σπουδαιότητα της ειρήνης, για τον ίδιο το Χριστό και λέει τα εξής σημαντικά: «Βρες την ειρήνη μέσα σου και χιλιάδες άνθρωποι θα ειρηνεύσουν δίπλα σου». Ας αγωνιστούμε να σκηνώσουν τα Αναστάσιμα δώρα στην καρδιά μας, να κατασκηνώσει δηλαδή ο Ίδιος ο Χριστός!

 

ΤΟ ΟΛΕΘΡΙΟ ΠΑΘΟΣ ΤΟΥ ΦΘΟΝΟΥ.

«Φθόνω αθροίσαντες δεινώς, εις προδοσίαν εκίνησαν

τον Ιούδαν» (υμνολογία, κάθισμα όρθρου Μεγ. Τρίτης).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Ανάμεσα στα ωραιότατα τροπάρια των υμνογράφων που πλαισιώνουν τις ιερές ακολουθίες της Μεγ. Εβδομάδος, υπάρχει και ένα τροπάριο (κάθισμα) που αποκαλύπτει την αιτία για την οποία συγκεντρώθηκαν οι Γραμματείς εναντίον του Χριστού σε κοινή συνάθροιση. Μία ήταν η αιτία: ο φθόνος, «φθόνω αθροίσαντες δεινώς». Το ολέθριο αυτό πάθος, ή αλλιώς η ζήλεια όπως είναι γνωστότερη ως έννοια ανάμεσα στους ανθρώπους. Ο φθόνος (όσο και αν φαίνεται αδόκιμο) είναι ένα «δίκαιο» πάθος, αφού καταστρέφει κυρίως αυτόν που το έχει στην καρδιά του περισσότερο... Μάλιστα «άπτεται και των τελείων» όπως γράφει σε ένα σύγγραμά του ο Άγ. Γρηγόριος ο Θεολόγος (PG 36, 533 C).

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) ΦΘΟΝΟ ΠΡΟΣ ΤΟ ΠΡΟΣΩΠΟ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ

* Εάν κοιτάξουμε προσεκτικά μέσα στο Ευαγγέλιο θα δούμε ότι ο Χριστός στις σχέσεις του με τους ανθρώπους ήταν πάντοτε φιλάνθρωπος και γεμάτος καλοσύνη. Ποτέ δεν έβρισε άνθρωπο, ποτέ δεν έριξε βλέμμα αυστηρό, ποτέ δεν επέπληξε τον αμαρτωλό. Ακόμα υπήρξε «φίλος τελωνών και αμαρτωλών» (Λκ. 7, 34). Μία κατηγορία όμως ανθρώπων Τον οδήγησαν να γίνει άτεγκτος και να συγκεντρώσει πάνω τους όλη την αυστηρότητα και κριτική. Αυτοί δεν ήταν άλλοι από τους Φαρισαίους και τους Γραμματείς τους οποίους στηλίτευσε έντονα με οργή «συλλυπούμενος επί τη πωρώσει της καρδίας αυτών» (Μάρκ. 3, 5).

* Πολλές φορές θα ακούσουμε στο Ευαγγέλιο την φράση: «Ουαί υμίν, γραμματείς και Φαρισαίοι υποκριταί» (Ματθ. 23, 13) συνοδευόμενη από διάφορα ατοπήματα τα οποία έπρατταν και ο Ιησούς καυτηρίαζε. Ένα πράγμα κυριολεκτικά εξόργιζε τον πραότατο Κύριο και κινούσε την δικαία οργή Του προς αυτούς: η απύθμενη υποκρισία τους, η επιζήτηση του ανθρωπίνου επαίνου με οποιοδήποτε μέσο και τρόπο! Τέλος ελεγχόμενοι από τον αναμάρτητον Κύριον, στρέφονταν προς το πρόσωπό Του και πότε με διπλωματία, πότε με κακία και εμπάθεια επιζητούσαν «τον των προφητών Δεσπότην ελύττων φονεύσαι» (Ματθ. 12, 24 και Λκ. 11, 15).

*Κυριευμένοι από το πάθος του φθόνου ρίχθηκαν ως λύκοι να κατασπαράξουν τον Αμνό του Θεού. Συμβούλιο λοιπόν εποίησαν και επέλεξαν τον «πρόθυμο» μαθητή του Χριστού, τον Ιούδα να πράξει την μιαρή προδοσία προς τον Διδάσκαλό του. Έτσι οι απόγονοι αυτών που λιθοβόλησαν τους Προφήτες (τους απεσταλμένους του Θεού) δεν θα διστάσουν για άλλη μια φορά να διαπράξουν ανάλογη πράξη, «προβιβάζοντες εαυτούς» από Προφητοκτόνους σε Θεοκτόνους. Πράγματι ο φθόνος γεννάει τον φόνον...

 

Β) ΠΡΟΣΟΧΗ (ΚΑΙ) ΣΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΠΑΘΟΣ

* Ο φθόνος δεν εκδηλώνεται αμέσως. Κρύπτεται πίσω από τον εγωισμό και κανείς δεν θέλει να παραδεχθεί πως πάσχει από αυτή την αρρώστια! Είναι σαν το σαράκι που εσωτερικά και μυστικά καταστρέφει το ξύλο και ξαφνικά (δοθείσης αφορμής) αποκαλύπτεται το μέγεθος της καταστροφής. Έτσι η ντροπή μπορεί να συγκρατεί την εκδήλωση του συγκεκριμένου πάθους, το οποίο όμως κατατρώγει τον άνθρωπο εσωτερικά, συνιστώντας ένα καθημερινό μαρτύριο.

* Ο φθονερός για να ισχυροποιήσει τα επιχειρήματά του δεν αρκείται μόνο στην παράθεση των ελαττωμάτων – ατοπημάτων του συνανθρώπου του, αλλά προβαίνει σε μία πλήρη διαστροφή. Λ.χ. τον γενναίο τον ονομάζει θρασύ, τον οικονόμο τσιγκούνη, τον δίκαιο σκληρό... Επίσης προβαίνει στη συκοφαντία κάθε καλού που βλέπει στο άτομο που έχει στοχοποιήσει: «Βασκανία γαρ φαυλότητος αμαυροί τα καλά» (Σοφ. Σολ. 4, 12) μας λέγει η Αγία Γραφή. Το ίδιο έκαναν στον Ιησού όταν θεράπευε τους δαιμονισμένους (δεν μπορούσαν ή δεν ήθελαν να καταλάβουν τη δύναμή Του): «εν τω άρχοντι των δαιμονίων εκβάλλει τα δαιμόνια» (Ματθ. 9, 34).

* Πως πρέπει όμως να συλλογιστεί και να πράξει ο άνθρωπος που θέλει να απαλλαγεί από τον φθόνο; Αρχικά θα πρέπει να τον υποτάξουμε σκεπτόμενοι ότι όποιος φθονεί τον διπλανό του που έχει χαρίσματα κατ’ ουσίαν φθονεί τον Θεό που είναι ο χορηγός τους. Επίσης το μόνο αγαθό είναι η δωρεά που μας έδωσε ο Θεός να γίνουμε, αν και θνητοί, μικροθεοί! Δεν πρέπει τα πάθη να μας εκτρέπουν από τον προορισμό μας. Όταν φθονούμε χάνουμε την χάρη του Θεού γιατί φυγαδεύεται η αγάπη. Επίσης να θυμόμαστε ότι όλοι πάσχουμε από την καταραμένη ζήλεια (λίγο ή πολύ) και ότι η ζήλεια προϊόντος του χρόνου εξελίσσεται σε φθόνο (και ο Θεός να φυλάει) και φόνο!

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Ας παρακαλέσουμε τον Θεό να μας απαλλάσσει απ’ αυτό το ολέθριο πάθος. Να φυτεύει αντ’ αυτού την αγάπη και την ταπεινοφροσύνη στις καρδιές μας. Με εγρήγορση να το ανιχνεύουμε όποτε αναιδώς αποπειράται να συλήσει τον ψυχικό μας κόσμο. Να τρέχουμε ευθύς στον πνευματικό μας Πατέρα, να το καταθέτουμε στην ευσπλαχνία του Θεού και να λαμβάνουμε συγχώρηση αλλά και Θεία Χάρη, που ενδυναμώνει όλους σε έργα αγαθά και θεάρεστα.

(Ιω. 12, 1 - 18)

ΠΡΑΟΣ ΚΑΙ ΣΩΤΗΡΑΣ...

«ιδού ο Βασιλεύς σου έρχεται σοι, δίκαιος και σώζων αυτός, πραΰς

και επιβεβηκώς επί υποζύγιον και πώλον νέον» (Ζαχ. 9, 9 και Ιω. 12, 15).

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Αν και τα γεγονότα που πραγματοποιήθηκαν λίγο πριν την είσοδο του Χριστού στα Ιεροσόλυμα είναι συνταρακτικά, αν και ο ερχομός του Ιησού στην Αγία Πόλη της Σιών συνοδεύεται από ζητωκραυγές και θριαμβευτικές ιαχές, ο Χριστός παραμένει πράος και ταπεινός. Είναι ο Σωτήρας που δεν έρχεται να καθίσει σε θρόνο, αλλά να καρφωθεί σε Σταυρό. Είναι ο Ελευθερωτής που δεν επιδιώκει να σκορπίσει τρόμο με την παντοδυναμία Του, αλλά επιθυμεί ήρεμος και ήμερος, ως Αμνός του Θεού, να προχωρήσει προς την εκούσιο σφαγή. Ο Χριστός, ο ηγεμόνας όλου του κόσμου, η προσδοκία των εθνών, μπήκε στην πόλη χωρίς πλήθος φανταχτερών ακολούθων, παρά καθισμένος «επί πώλου όνου», σε ένα μικρό δηλαδή ευτελές γαϊδουράκι...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) Η ΠΡΑΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΑΠΕΙΝΩΤΗΤΑ ΤΟΥ ΝΑΖΩΡΑΙΟΥ

* Τούτα τα δύο χαρακτηριστικά πάντοτε συνόδευαν την ζωή του Χριστού. Γεννήθηκε άσημος και φτωχός μέσα σ’ ένα σπήλαιο, από μία μητέρα άσημη επίσης και φτωχή, συναναστράφηκε με απλούς και αγράμματους φτωχούς βιοπαλαιστές, εξέλεξε απ’ αυτούς τους μαθητές Του και αθόρυβα «περιήγεν τας πόλεις πάσας και τας κώμας» (Ματθ. 9, 35) κηρύττων και θεραπεύων τον λαόν. Απέφευγε συστηματικά κάθε τιμή, κάθε δοξολογία και έπαινο μετά τις παράδοξες θαυματουργίες Του, επιζητώντας έρημο τόπο να προσευχηθεί παραθεωρώντας τις δικαιολογημένες εκδηλώσεις ευγνωμοσύνης και λατρείας των θεραπευμένων προς το Άγιον Πρόσωπο Του.

* Η συγκεκριμένη όμως χρονική συγκυρία αναδεικνύει έτι περισσότερο την υψοποιώ ταπεινοφροσύνη που απορρέει (ούτως ή αλλέως) από την Αγία προσωπικότητά Του. Η Ανάσταση του Λαζάρου είναι γεγονός αδιαμφισβήτητο, καθώς μάρτυρες αυτού υπήρξαν τόσοι πολλοί άνθρωποι, οι οποίοι είδαν τον αδελφό της Μάρθας και της Μαρίας, να επιστρέφει από τον κόσμο των νεκρών! Γραμματείς, Φαρισαίοι, Σαδδουκαίοι και όλο το δόλιο συνάφι τους. Ο λαός Τον δοξολογεί, η στιγμή (timing) είναι ιδανική για να «εξαπολύσει» επίθεση κυριαρχώντας μέσα από το παιχνίδι των εντυπώσεων (πόσοι πολιτικοί «κατασκευάζουν» τέτοιες στιγμές...), απειλώντας να συντρίψει τους εχθρούς Του. Διαφορετική η τακτική του Ναζωραίου, επιλέγει τον Σταυρό που είναι «όπλον ειρήνης» (υμνολογία) και με αυτό πορεύεται όχι για να κατακτήσει, αλλά να ελκύσει με την θυσιαστική Του αγάπη ψυχές και καρδιές των ανθρώπων που θα Τον κατανοήσουν...

* Ο Κύριος έπαθε, όχι γιατί δεν μπορούσε να αποφύγει τα Πάθη, αλλά γιατί θέλησε ο Ίδιος να θέσει την ψυχή Του, «ως εξουσίαν έχων» (Ιω. 10, 18), με άκρα ταπεινοφροσύνη στο θέλημα του Πατέρα, «γενόμενος υπήκοος μέχρι θανάτου, θανάτου δε σταυρού» (Φιλιπ. 2, 8). Ουσιαστικά τα Πάθη Του δεν ήταν επιταγή του αμαρτωλού κόσμου, ήταν επιταγή της αγάπης του Θεού, αποκάλυψη του προαιωνίου πάνσοφου σχεδίου για την ανακαίνιση και σωτηρία του δημιουργήματός Του. Γι’ αυτό και στο Ευαγγέλιο αναφέρεται ο χαρακτηρισμός του Χριστού ως Αμνού «εσφαγμένου από καταβολής κόσμου» (Αποκ. 13, 8).

 

 

Β) ΠΡΟΤΥΠΟ ΓΙΑ ΜΑΣ

* Ο Χριστός όταν κάθισε πάνω στο ονάριο δεν εκπλήρωσε μόνο την προφητεία του Ζαχαρία (Ζαχ. 9, 9), αλλά κυρίως χάραξε τρόπο ώστε η ζωή μας να διαπνέεται από πνεύμα ταπεινοφροσύνης. Η ταπείνωση δεν περιορίζεται σε λίγα ταπεινά λόγια, ούτε απλά σ’ ένα ταπεινό σχήμα. Ταπείνωση είναι να υποχρεώνουμε τον εαυτό μας να σκέπτεται ταπεινά. Έλεγε κάποιος Άγιος της Εκκλησίας πως όταν ο λογισμός σου προβάλλει τα καλά έργα που έκανες και φυσιώνει το φρόνημα σου εσύ να θυμάσαι τα πάθη, τα ελαττώματα, την ανήθικη καρδιά σου («βλέπε την πορνείαν σου»1) και αυτός θα εξαφανισθεί.

* Ο κόσμος γύρω μας συστηματικά καλλιεργεί την υπερηφάνεια και την αλαζονεία. Ρίξτε μια ματιά στις ομιλίες των πολιτικών, στις εξαγγελίες επιστημονικών συνεδρίων, στις τεχνολογικές καινοτομίες. Ο άνθρωπος με άλματα κυριολεκτικά κατακτά την γνώση (;), ενώ μένει δυστυχισμένος, έντρομος και ανασφαλής. Πόση απογοήτευση αισθάνεται ο εχέφρων άνθρωπος, όταν συναντάει ανθρώπους, που έχουν διαφημιστεί και εμφανίζονται κατώτεροι των περιστάσεων. Πόσοι σωτήρες «κατασκευάζονται» και προωθούνται χωρίς να μπορούν να προσφέρουν κάτι στον τραγικά εγκλωβισμένο σε αδιέξοδα άνθρωπο.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Αδελφοί μου, μπροστά στα μάτια μας για άλλη μια φορά το Πάθος του Λυτρωτού. Βολοδέρνουμε όλο τον χρόνο μακριά Του, αποπειρόμαστε να Τον πλησιάσουμε την Μεγ. Εβδομάδα και έπειτα εξεφανιζόμαστε από την αγάπη Του για άλλο ένα χρόνο. Ποιά ωφέλεια μπορεί να υπάρξει, ποιά διόρθωση ψυχής, ποιά γνώση προς το Πρόσωπό Του...; Ένας απλός Ασκητής έλεγε το εξής ταιριαστό για την περίσταση: είναι σαν να αποζητάς την θεραπεία των ματιών σου και μια εβδομάδα να ρίχνεις ευεργετικό κολλύριο ενώ τον υπόλοιπο χρόνο να στάζεις μέσα τους ασβέστη...

1 Βλ. Ισαάκ Σύρου, Τα Ασκητικά, Λόγος μθ΄, Εκδ. Ρηγοπούλου, Θεσ/νίκη 1997, σ. 204.

(Μάρκ. 10, 32 - 45).

ΛΥΤΡΑ ΕΞΑΓΟΡΑΣ...

«...και δούναι την ψυχήν αυτού λύτρον αντί πολλών...» (Μάρκ. 10, 45).

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

 

Κατά καιρούς στο φως της δημοσιότητας φανερώνονται περιπτώσεις απαγωγέων που αιχμαλωτίζουν πρόσωπα μεγάλης οικονομικής επιφάνειας ή ύψιστης θέσεως, πολιτικής – στρατιωτικής σημασίας, τα οποία για να τα απελευθερώσουν ζητούν λύτρα. Στην Καινή Διαθήκη, τόσο ο Ευαγ. Ματθαίος (Ματθ. 20, 28) όσο και ο Ευαγγ. Μάρκος (Μάρκ. 10, 45), απόσπασμα που ακούστηκε σήμερα, μιλούν για λύτρα – λύτρο τα οποία έδωσε ολοπρόθυμα ο Χριστός. Και τα προσέφερε προκειμένου να ελευθερώσει τον Αδάμ από τα δεσμά του διαβόλου. «Τιμής ηγοράσθητε» (Α΄ Κορ. 7, 23) φωνάζει ο Παύλος, καθώς θεωρεί τον Βασιλέα των άνω δυνάμεων, τον αμόλυντο Κύριο, να υβρίζεται, να ατιμάζεται και εν τέλει να υπομένει αυτόν τον σταυρικό θάνατο για να επιτύχει την απελευθέρωση του «αιχμάλωτου» ανθρώπου. Λίγο πριν την Μεγ. Εβδομάδα η Εκκλησία μας ετοιμάζει για το Πάθος του Απαθούς...

ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ

 

Α) Η ΛΥΤΡΩΤΙΚΗ ΘΥΣΙΑ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ

* Ο Κύριός μας έδωσε την ψυχή Του προκειμένου να εξαγοράσει τον άνθρωπο από την κυριαρχία του διαβόλου. Γι’ αυτό έπρεπε να πληρώσει λύτρα. Λέγει διευκρινιστικά ο Μ. Φώτιος (ΕΠΕ, τ. 1, σ. 204) πως τα λύτρα πληρώνονται για δύο λόγους. Πρώτον, για να ελευθερωθούν οι σκλαβωμένοι και δεύτερον, για να γίνουν δώρα σ’ αυτούς που κρατούν τους αιχμαλώτους. Ο Χριστός έδωσε το πολύτιμο αίμα Του και μας λύτρωσε, ο αντίδικος (διάβολος) παίρνοντας το αίμα Του δεν μπόρεσε να αντέξει την Θεότητα του Κυρίου και νικήθηκε!

* Μεγαλειώδης η προσφορά του Χριστού προς το πλάσμα του. Ο Ίδιος, λίγο πριν το Πάθος του, είχε πεί προς τους πεφιλημένους μαθητές Του: «Μείζονα ταύτης αγάπην ουδείς έχει, ίνα τις την ψυχήν αυτού θη υπέρ των φίλων αυτού» (Ιω. 15, 13). Κανείς δηλαδή δεν έχει μεγαλύτερη αγάπη από αυτήν (που έχω εγώ για σας), ώστε να θυσιάσει την ψυχήν του υπέρ των φίλων του. Και εμείς σ’ αυτόν τον κόσμο «κολλάμε» σε κάτι «αγάπες» και «πεθαίνουμε» και «ζούμε» έρωτες χωρίς αντίκρυσμα, έρωτες πεπερασμένους, λίγες στιγμές φτωχού, τελικά, συναισθήματος. Μιά αγάπη που πότε γίνεται μίσος, πότε πάθος, μα σπανιότερα θυσία και ουσιαστική προσφορά στους διπλανούς μας συνανθρώπους...

* Στο Χριστό, η θυσιαστική Του αγάπη έχει ακόμα μία σπουδαία διάσταση. Θυσιάζεται κανείς γι’ αυτούς που αγαπά. Ο Ιησούς θυσιάστηκε (εντελώς αντιθετικό) για εκείνους που Τον μισούσαν, Τον εχθρεύονταν, για μας που χωρίς δισταγμό τον «ανταλλάσσουμε» για λίγες στιγμές ενηδόνου απολαύσεως. Να ο καταπληκτικός λόγος του Παύλου: «συνίστησι δε την εαυτού αγάπην είς ημάς ο Θεός, ότι έτι αμαρτωλών όντων ημών Χριστός υπέρ ημών απέθανε» (προς Ρωμ. 5, 8).

Β) ΘΑ ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΘΕΙΣ;

* Ιδού λοιπόν γι’ άλλη μιά φορά (χρονικά) η θυσία του Χριστού μπροστά στα μάτια μας. Η Μεγάλη Εβδομάδα καταφθάνει και μαζί με αυτή τα σωστικά Πάθη ξεδιπλώνουν με ενάργεια την πορεία προς τον Γολγοθά και το «καινό» μνημείο. «Τί ανταποδώσωμεν τω Κυρίω περί πάντων ων ανταπέδωκεν ημίν;» (Ψαλμ. 115, 3). Εμείς ποιά κίνηση θα κάνουμε στο πλησίασμα του Ιησού; Για λίγες ημέρες «εορταστικές», για λίγες στιγμές εθιμικές – νοσταλγικές και έπειτα στην καθημερινή μιζέρια και εγωκεντρική μοναξιά μας;

* Αδελφοί τα λύτρα χαρίζουν την απολύτρωση! Όλοι εμείς οι αμαρτωλοί που βαρυνόμαστε με πράξεις άσχημες έχουμε ελπίδα σωτηρίας. Ας επιδιώξουμε προσωπική και διαχρονική σχέση με τον Χριστό. Σχέση που αρμολογείται, αναπτύσσεται, συντάσσεται με τα Άγια Μυστήρια της Εκκλησίας. Το Σώμα και Αίμα Του, όχι περιστασιακά αλλά ουσιαστικά, ας πλαισιώσει την φθαρτή ζωή μας. «Το αίμα Ιησού Χριστού του Υιού αυτού καθαρίζει ημάς από πάσης αμαρτίας» (Α΄ Ιω. 1, 7).

 

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

 

Τίποτα δεν πονά περισσότερο ένα κληρικό παρά να δεί μετά την Μεγ. Εβδομάδα άδεια την Εκκλησία. Σαν να μην ζήσαμε τίποτα κοντά στο Σταυρό του Χριστού... Σαν τα καρφιά και το ακάνθινο στεφάνι να μην τρύπησαν οδυνηρά την ύπαρξή Του... «Τίς ωφέλεια εν τω αίματί μου εν τω καταβηναί με είς διαφθοράν;» (Ψαλμ. 29, 10), ποιά η ωφέλεια της θυσίας Του εάν συνεχίζουμε την πρότερη ζωή της αμαρτίας. Ας αλλάξουμε λοιπόν από σήμερα. Ο Ίδιος ο θυσιαζόμενος Κύριος μας προσκαλεί: «Ιδού καινά ποιώ πάντα» (Αποκ. 21, 5). «εν καινότητι ζωής περιπατήσωμεν» (Ρωμ. 6, 4)!

Joomla SEF URLs by Artio